< Biblíufyrirspurn úr Markúsarguðspjallinu

Spurningar sem vísa til fleiri en eins guðspjalls eru ræddar í fyrsta guðspjallinu þar sem þær birtast eða eru í guðspjallakaflanum.

S: Í Mk, hverjir eru nokkrir af einkennandi þáttum þessa guðspjalls?

S: Markúsarguðspjallið er guðspjall gjörða. Markús notar oft orðið "strax". Það leggur áherslu á Krist sem þjón. Hann læknaði, gaf fólki að borða, reki út illvætti og gaf líf sitt sem lausnargjald fyrir marga. Þrettán kraftaverk eru skráð í Markúsarguðspjallinu. Kristur er von hinna einföldu manna. Lykilvers er Markús 10:45.

Varðandi tungumálið sjá sumir skylt orðaforða í Páli og Markúsi. Markús var í raun túlk Péturs. Markús hefur einfaldasta orðaforða guðspjallanna.

Varðandi samlíkingar, um 90% versanna í Markúsarguðspjallinu eiga sér einhvern hliðstæðu í Matteusi.

Varðandi falskar trúarbrögð, eru Markúsarguðspjallið 1:9-11 og Matteusarguðspjallið 3:16-17 góðir kaflar til að sýna eininguarpentíkostumönnum að Faðirinn, Sonurinn og Heilagur Andi eru ekki samkynja né einfaldlega þrjár "gerðir" af einni persónu.

S: Í Markúsarguðspjallinu, hvað vitum við um Markús sem persónu?

S: Markús var túlk Péturs, og því mátti Markúsarguðspjallið á einhvern hátt kalla "guðspjall Péturs". Hins vegar var Markús sjálfur líklega augntýni, og við erum nokkuð viss um það út frá smáatriði sem enginn annar hefði tekið eftir. Markúsarguðspjallið 14:51 segir frá unga manninum í Getsemane-garðinum sem flúði nakinn. Fyrstu kristnir menn viðurkenndu einnig að Markús væri höfundur þessa guðspjalls.

Markús notar fleiri latnesk orð en í öðrum guðspjöllum, svo sem census, denarius, legion og praetorium. Markús er latneskt nafn, en Jóhannes er hebreskt nafn. Í bókinni Bible Knowledge Commentary: New Testament, bls. 99, segir að latneskum hugtökum hafi verið beitt í stað grískra samheilda í Markúsi 5:9; 6:27; 12:15,42; 15:16,39. Í tveimur orðasamböndum, í Markúsarguðspjallinu 3:6 og 14:65, notar Markús latneska, ekki grísku, málsgerð, eins og latína væri móðurmál hans og hann hefði lært grísku síðar. Orðið "Roman time" er notað í Markúsarguðspjalli 6:48 og 13:35. Aramískar orðasambönd eru þýdd á grísku í Markúsarguðspjalli 3:17; 5:41; 7:11,34; 9:43; 10:46; 14:36; 15:22,34.

Q: Í Markúsarguðspjallinu, hvers vegna var engin ættartala eins og í Matteusi og Lúkasi?

S: Markúsarskyni við ritun virðast nokkuð ólík þeim sem Matteus og Lúkás höfðu.

Matteus er skrifaður meira fyrir Gyðinga, sem lögðu áherslu á ættarskrár, og Matteus leggur áherslu á Krist sem konung, og ættarskrár eru mikilvægar fyrir konunga.

Markús leggur áherslu á að Kristur var þjónn og fjallar um verk hans og þjónustu.

Lúkas lagði áherslu á mannlega hlið Jesú og var án efa skrifaður fyrir grískum lesendum. Lúkas skráir flest dæmisögur.

Jóhannes leggur áherslu á Jesú sem Guð og einbeitir sér að sjö táknum sem Jesús gaf.

Q: Markús, með notkun sinni á orðinu "samstundis", gefur til kynna að þjónustuár Jesú hafi staðið yfir aðeins í nokkra mánuði, frá því að hann tíndi korn í uppskerunni í Markúsi 2 til páskahátíðarinnar í 11. kafla. Jesus, Interrupted bls. 42

S: Ég hef lesið alla kristnu ritgerðir frá fyrir-Níkensku tímabili nema tvær bækur, auk stórs hluta varðveittra gnostískra og ebíonítískra ritgerða, og ég fann engan einasta fyrir-Níkenskan rithöfund, hvorki kristinn né gnostískan, sem taldi að Markús væri að gefa til kynna að þjónustutími Jesú hafi staðið yfir í aðeins nokkra mánuði. Fræðimenn ættu að gæta þess að lesa ekki eigin nýstárlegu kenningar inn í forn rit. Ég er viss um að mismunandi fólk geti fundið alls konar áhrif í Biblíunni ef það leggur sig nógu hart fram.

S: Í Mk 1:2, bætir Mark þá við Mal 3:1 hér?

S: Markús parafraseraði Malakí, rétt áður en hann vísar til Jesaja.

Í masórétíska textanum stendur í Malakí 3:1: "Sjá, ég sendi sendiboða minn, og hann mun ganga fyrir mér og slétta veginn …" (Orðrétt þýðing Green)

Í Septúagínsu segir Malakí 3:1: "Sjá, ég sendi sendiboða minn, og hann mun kanna veginn fyrir mér…" (Sir Lancelot C.L. Brenton)

Markúsarguðspjallið 1:2 segir: "Sjá, ég sendi sendiboða minn fyrir augliti þínu, sem mun undirbúa veg þinn fyrir þér." (Orðrétt þýðing Green) Athugið viðbótina "fyrir augliti þínu" og notkun "þinn/þér" í stað "mínn/mig".

Tvö atriði til að íhuga í svari.

1. Markús breytti fornafninum, sem breytir ekki merkingu hér.

2. Þar sem "fyrir mér" er síðasta orðasambandið, breytir viðbótin "fyrir augliti þínu" til að leggja áherslu á endurtekningu ekki merkingu heldur.

S: Segir Mk 1:2 "í spámönnunum" eða "í Jesaja spámanni"?

S: Hér er handritsbreyting.

"Í spámönnunum" er í eftirfarandi handritum: Alexandrinus, syríum, bóhairísku koptísku, armenísku, etíópísku, Irenaeus og öðrum handritum. Mikilvægast er að bysantíska lestrarbókin segir hið sama.

"Í Jesaja spámanni" eða "Í Jesaja spámanni" er í flestum öðrum handritum, þar á meðal Sinaiticus, Vaticanus, sahídíska kóptíska, gotneska, Bezae Cantabrigiensis o.fl. sem nefna Jesaja. Í Grísku nýju testamenti (Aland o.fl., 3. útgáfa) er þessari afbrigði gefin óvissa stigvísi "A", sem þýðir að "texti er nánast fullviss" um að Jesaja hafi verið nefndur.

Þetta er áhugaverður staður þar sem Textus Receptus víkur frá bysantísku textafjölskyldunni, en KJV og NKJV fylgja Textus Receptus.

Spurning: Í Mk 1:2, sagði Jesaja allt þetta?

A: Nei, þetta er skrá yfir þrjár spádóma (Exodus 23:20 (LXX), Malachi 3:1 (Masoretic) og Isaiah 40:3 (LXX)). Biblíuþekkingarritgerðin: Nýja testamentið, bls. 102, segir að þetta endurspegli algenga venju að vitna í nokkur ritstykki með sameiginlegu þema. Hver spádómur sameinar vonarvæntingu um forvera og viðvörun ef honum er ekki hlýtt. Þetta kallast "testimonia-keðja".

Spurning: Í Mk 1:2, hver er munurinn á þessum versum úr gamla testamentinu í masoreðatextanum og þýðingu sjötugatalsins (LXX)?

Svar: Markúsarguðspjallið 1:2 er testimonia-keðja (einnig kölluð samruni) úr þremur versum.

Exodus 23:20 í masoreótísku textanum segir: "Sjá, ég mun senda engil fyrir þig til að gæta þín á veginum og leiða þig til staðarins sem ég hef undirbúið." Í grísku þýðingunni (LXX) stendur: "Og sjá, ég sendi minn engil fyrir augliti þínu til að leiða þig inn í landið sem ég hef undirbúið fyrir þig."

Malakí 3:1 í masoretísku textanum segir: "greiðið veginn", en í LXX-þýðingunni segir: "könnið veginn"

Í Jesaja 40:3 í masoretska textanum stendur: "hann sem hrópar … sléttið í eyðimörkinni veginn". Í LXX-þýðingunni stendur: "einhver sem hrópar … sléttið stígana".

Hið hebreska er tekið úr bók Jay P. Green, Literal Translation. Þýðing Septuaginta er úr þýðingu Sir Lancelot C.L. Brenton á The Septuagint: Greek and English.

Spurning: Í Mk 1:4, hvað er nákvæmlega syndafyrirgefning?

S: Fyrirgefning synda er það sama og fyrirgefning synda. Áður en Jesús kom höfðu Ísraelsmenn endurteknar helgiathafnir um þvott til hreinsunar. Í Jerúsalem voru margar "mikvahs", sem voru helgiathafnarbásar til þvotta. Gyðingar hófu einnig einnota "skírnir" fyrir heiðingja sem tóku trú til að þvo burt óhreinindi heiðingjanna. Vatnsskírn er eitthvað sem við gerum sem tákn um frelsun okkar. Hún er einnig skuldbinding um góða samvisku gagnvart Guði (1. Pétur 3:21).

Sjá Hard Sayings of the Bible bls. 404-406 fyrir ítarlegra svar.

Sp.: Í Mk 1:4,9 og Lk 3:3, þar sem skírnin var til fyrirgefningar synda, af hverju var Jesús skírður, þar sem Jesús var syndalaus samkvæmt Hebr. 4:15; 2 Kor. 5:21, Jóh. 8:46 og 1 Pét. 1:19?

S: Jóhannes skírari hafði greinilega sömu spurningu í huga þegar hann spurði Jesú hvers vegna hann væri látið skíra sig í Matteusi 3:14. Jesús vísaði til svarsins í Matteusi 3:15-16. Jesús sagði ekki að hann sjálfur væri skírður til fyrirgefningar, heldur sagði hann að það væri til að "uppfylla alla réttlætið". Við eigum að fylgja fordæmi Krists, og Kristur var skírður.

S: Í Mk 1:5, þar sem allt land Júdeu fór út til að sjá Jóhannes, þýðir það þá alla?

S: Nei. Þar stendur ekki að hver einasti maður hafi farið, heldur merkir það að margir menn frá öllum hlutum Júðalands fóru út til að sjá Jóhannes.

S: Í Mk 1:8, hvernig skírir Jesús með Heilögum Anda?

S: Fjórir þættir til að huga að í svari.

1. Þegar maður iðrast og trúir á Krist er hann endurfæddur í Kristi og skírður með Heilögum Anda.

2. Þá býr Heilagur Andi í þeim.

3. Allir kristnir menn hafa Heilagan Anda. (Rómverjabréfið 8:10,11,15)

4. Að fá Heilagan Anda gerist áður en vatnsskírnin fer fram, eins og Postulasagan 10:44-48 sýnir.

Sp.: Í Mk 1:10, þar sem Heilagur Andi kom úr himni í líki dúfu, sýnir það þá ekki að Heilagur Andi sé ekki persóna, eins og Vottar Jehóva kunna að halda?

S: Nei. Að geta birst sem dúfa takmarkar ekki greind, tilfinningar né aðra eiginleika Heilags Anda. Á svipaðan hátt í Gamla testamentinu gerði það Guð ekki að neinu leyti minni þegar hann birtist sem brennandi runni.

Spurning: Í Mk 1:12, af hverju sendi Heilagur Andi Jesú út í eyðimörkina til að verða freistaður?

S: Ritningin segir það ekki. Kannski þurfti að sjá um þetta áður en Jesús gat hafið þjónustu sína. Ef þú ert kristinn, eru þá freistingar sem þú þarft stöðugt að sigra áður en Guð getur notað þig á stærri hátt?

S: Í Mk 1:14, er "fagnaður Guðs ríkis" það sama og "fagnaður Krists"?

S: Já, nema að Jesús hafi þá ekki enn prédikað um dauða sinn, upprisu og aðra komu. Þannig að það sem Jesús prédikaði hér var undirhluti af hinu endanlega boðskap hans.

S: Í Mk 1:14-15, af hverju byrjaði Markús með galíleuþjónustunni og sleppti fyrstu júdeuþjónustunni í Jóhannesarguðspjalli 1:1-4:54?

A: Jesús hóf þjónustu sína í Galíleu. Jóhannesarguðspjallið 1:43–2:12 gerist í Galíleu. Jóhannesarguðspjallið 2:13–4:3 gerist í Júdeu og 4:4–42 í Samaríu. Markús skráði ekki þessa hluta. Þó að Markús segi ekki ástæðuna gæti það verið vegna þess að hann var ekki með Jesú á fyrstu þjónustustigum hans og skráði ekki það sem Pétur sagði um þau.

Auk þess var Galíleu aðeins 30 mílur á breidd og 60 mílur á lengd. Til samanburðar er Galíleu örlítið stærra en ríkið Rhode Island (37 mílur á breidd og 48 mílur á lengd) og Lúxemburg (35 mílur á breidd og 57 mílur á lengd).

Spurning: Í Mk 1:15, hvernig gat Guðs ríki verið yfirvofandi?

S: Guðs ríki var nálægt, er hér í okkur og mun koma.

Var nálægt: Jesús er konungur konunga, og þar sem hann er má segja að Guðs ríki sé nálægt.
Er hér í okkur: Guðs ríki er í trúuðum í dag. Hins vegar hefur það ekki birst í neinu sýnilegu formi á jörðinni. Sá sem trúir á Krist hefur orðið ríkisborgari í Guðs ríki.

Mun koma: Guðs ríki mun ekki verða sýnilegt í þessum heimi fyrr en Messías kemur aftur og stofnar ríki sitt á jörðinni.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 1:16-18, hvernig er það að vinna lærisveina líkt og veiða fisk?

S: Báðar eru listir. Báðar krefjast þolinmæði, færni, greindar, þrautseigju og kyrrðar. Kyrrð felur í sér að setja sjálfan sig í bakgrunninn og Krist í forgrunninn.

S: Í Markúsi 1:16-45, hvaða fimm yfirlýsingar um vald gerði Jesús í Markúsi 1?

S: Hér eru fimm leiðir sem Jesús staðhæfði vald sitt.

Markúsarguðspjallið 1:16-20: Jesús krefst valdheimilda til að kalla fólk til að verða lærisveinar hans.

Mk 1:21-22 Jesús krefst valdheimilda í kenningu sinni.

Mk 1:23-28 Jesús krefst valds yfir óhreinum öndum.

Markúsarguðspjallið 1:29-34 Jesús krefst valds yfir sjúkdómum, bæði hita og sjúkdómum almennt

Markúsarguðspjallið 1:39-45: Jesús krefst sérstakrar valds yfir holdsótt.

S: Í Markúsarguðspjalli finnum við að Jesús hélt messíasveru sinni leyndri (Mk 1:24; 1:34; 5:43; 8:30; 9:9), en í hinum guðspjöllunum dregur hann venjulega athygli fólks að sér opinberlega sem Sonur Guðs, með orðum sínum eða gjörðum. Af hverju?

S: Snemma í þjónustu sinni við Gyðinga kynnti Jesús sig sem þann sem gerði verk Guðs, síðar sem Messías, Sonur Guðs. Þessi upphaflega leynd er ekki aðeins í Markúsarguðspjallinu, heldur sérðu heldur ekkert um að vera Messías eða Sonur Guðs í Matteusi 5:1–11:24. Eftir að Jóhannes skírari er drepinn, sjáum við Jesú opinbera meira frá og með Matteusi 11:27. Í Lúkasi 6:5 staðhæfði Jesús að hann væri Drottinn hvíldardagsins, en fór ekki lengra fyrr en faðirinn framdi kraftaverk umbreytingarinnar í Lúkasi 9. Auðvitað, þegar Jesús spurði Símon Pétur hver menn sögðu að hann væri, varð hann beinlínis.

Spurning: Í Mk 1:24, hvers vegna þekktu óhreinu öflin Jesú opinberlega?

A: Ritningin segir það ekki. Kannski vildu þeir afhjúpa leyndarmál Jesú um að vera Messías of snemma, en það er ekki mjög líkleg ástæða. Líklegra er að þeir hafi vonast til þess að ef þeir viðurkenndu Jesú myndi hann láta djöflana í friði svo þeir gætu dvalið áfram í fólkinu. Kannski var þetta rök djöflanna, eða djöflar haga sér ekki endilega alltaf rökrétt.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 1:24-26, var einn djöfull eða margir djöflar í manninum?

S: Það gæti verið hvoru tveggja. Fjórir þættir til að hafa í huga í svari.

1. Þegar Markúsarguðspjallið 1:24 notar "við", getur það vísað til margra djöfla, eins djöfuls og mannsins, eða margra persónuleika í manninum eða eins djöfuls.

2. Í Markúsarguðspjallinu 1:25-26 talaði Jesús eingöngu við óþekktann anda sem einn.

3. Öllu heldur gæti djöfullinn hafa verið einn en gefið í skyn að hann væri margir.

4. Ekkert segir að djöfull þurfi að vera einstaklingur eins og dýr. Ekkert í ritningunni bannar að sumir djöflar séu eins og plöntur eða frumur sem skipta sér, þó ritningin þegi um þessa vangaveltu.

Spurning: Í Mk 1:34, 3:11-12, Lk 4:34-35 og Lk 4:41, af hverju leyfði Jesús ekki óvættunum að tala?

S: Öll þessi skipan var snemma í þjónustu Jesú. Markúsarguðspjallið 1:34 segir að það hafi verið vegna þess að djöflarnir vissu hver Jesús var. Maður sem var læknaður snemma í þjónustu Jesú var skipaður að segja engum frá (Markúsarguðspjallið 1:44-45). Þegar Pétur játaði að Jesús væri Kristur, skipaði Jesús lærisveinunum þá að segja engum frá (Matteus 16:20; Markús 8:30). Ástæðan var því líklega sú að Jesús vildi ekki enn láta það berast að hann væri Messías. Hann vildi að fólkið sæi líf hans, kenningu og kraftaverk og hefði tíma til að ákveða fyrir sig sjálft.

Sjá Hard Sayings of the Bible bls. 406-408 til að fá nánari upplýsingar um hvers vegna Jesús vildi að þetta væri haldið leyndu á þessum tíma.

Spurning: Í Mk 1:37, þar sem "allir" leituðu Jesú, leituðu þá allir einstaklingar Jesú?

S: Nánast hver einstaklingur í nánasta umhverfi var að leita að Jesú af einhverjum ástæðum. Því miður þýðir það ekki að allir hafi verið að leita eftir frelsun hjá Jesú. Margir voru einfaldlega að leita að Jesú til að upplifa spennu þess að sjá kraftaverk.

Spurning: Í Mk 1:38, af hverju dvaldi Jesús ekki lengi á einum stað?

S: Augljóslega treysti Jesús ekki á endurtekningar til að laða fólk að sér. Þegar fólk hafði nægar upplýsingar til að taka ákvörðun um hann hélt Jesús áfram til annarra sem höfðu ekki enn séð hann.

S: Í Mk 1:40-41, hvaða tegund vafa hafði holdsjúklingurinn?

Svara: Sóttarsjúklingurinn efast ekki um að Jesús hafi guðlega mátt til að lækna hann, heldur efast hann um hvort Jesús vilji lækna hann. Sumir efasemdarmenn í dag efast um mátt Guðs. En aðrir efast um kærleika Guðs eða vilja hans til að annast okkur.

Jesús sýndi að hann bar persónulega umhyggju fyrir manninum. Samkvæmt lögmálinu varð sá sem snerti spottarasjúklingur óhreinn. Jesús talaði ekki bara lækningu hans, hann snerti hann.

S: Í Mk 1:40-44, var holdagaðurinn góður eða ekki?

S: Sóttarsjúklingurinn breyttist. Hann var hvorki algerlega góður né slæmur fyrir né eftir kraftaverkið, en hann breyttist eftir kraftaverkið. Áður en kraftaverkinu framdi hann, kom hann auðmjúkur til Jesú til að biðja með trú, í þeirri trú að Kristur hefði mátt. Hins vegar virtist hann efast um hvort Jesús vildi lækna hann. Annars vegar gaf hann Jesú náðug leið út, ef Jesús vildi ekki lækna hann þá. Eftir þetta mikla kraftaverk langaði leprasjúklinginn til að segja öllum frá. Venjulega myndi maður halda að það væri gott. En Jesús bað leprasjúklinginn um að hlýða á einn einfaldan hátt: að segja ekki öllum frá þessu kraftaverki – að minnsta kosti ekki ennþá. Leprasjúklingurinn gat ekki einu sinni hlýtt þessari einu einföldu beiðni.

S: Í Mk 1:44-45, af hverju óhlýddi maðurinn Jesú og sagði öllum frá lækningu sinni?

S: Ritningin segir það ekki, en í dag sjáum við fólk sem vill fá blessanir og góða hluti úr kristni en hefur engan skilning á hlýðni né ábyrgð. Fyrir utan kristni er þetta kannski algengara. Sumir sjá aðdráttarafl Nýaldar og annarra andlegra hreyfinga í því að lofa andlegri upplifun án nokkurra skuldbindinga.

Þetta var ekki tilvik um öfugsálfræði; Jesús vildi ekki að maðurinn segði öðrum frá þessu of snemma.

S: Í Mk 2:4, hvernig gátu þeir afhjúpað þakið og látið manninn niður?

S: Algeng hús á þeim tíma voru yfirleitt gerð úr torfi, þurrkuðum leir og smáviði. Þeir þurftu bara að fjarlægja torfþakið og grafa í gegnum þurrkaða leirinn.

Þetta hefði getað verið vandræðalegt fyrir bæði lömda manninn og vini hans, en þeir voru sennilega ekki að hugsa um það, heldur bara að þeir vildu að vinur þeirra yrði læknaður. Vildir þú vera tilbúinn að rífa upp þakið fyrir vin?

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 2:7, hvers vegna komust ritarnir að þeirri niðurstöðu að Jesús væri guðlastandi þegar hann sagði að syndir mannsins væru fyrirgefnar?

S: Gyðingar gerðu sér grein fyrir því að til þess að fyrirgefning og endurreisn gætu átt sér stað, þurfti sá sem misgjörði að biðja þann sem hann misgjörði afsökunar, og sá sem var misgjörður þurfti að veita hana. Þegar Jesús veitti fyrirgefningu stóð hann í stað Guðs. Einungis að "syndga" væri ekki misgjörð gegn Jesú sjálfum – nema Jesús væri Guð.

Í Markúsarguðspjalli 2:8-9, þótt það sé jafn auðvelt að segja annað sem hitt, er það jafn ómögulegt fyrir venjulegan mann að gera annað sem hitt.

S: Í Mk 2:10, væri það guðlast fyrir Jesú að segja að syndir hans væru fyrirgefnar, ef Jesú væri ekki Guð?

S: Í þessu samhengi, já. Hins vegar boðaði Jesús síðar Guðs fyrirgefningu fyrir þá sem iðrast og snúa sér til Krists, og við getum boðað í nafni Guðs það sem Hann boðaði. Því er það ásættanlegt fyrir bæði protestanta og presta að boða að syndir manns séu fyrirgefnar, þar sem þeir segja ekki að þeir hafi vald til þess sjálfir heldur boða það sem Guð hefur sagt. Það hefði vissulega verið erfið tala í huga sumra hlustenda Jesú. Stundum gefur Guð okkur þó erfið orð, sem við eigum að melta og öðlast nýja og dýpri sýn á hver hann er.

Sp.: Átti Jesús eigið heimili í Markúsarguðspjallinu 2:15?

S: Þrjú atriði til að huga að í svari.

1. Móðir Jesú bjó einhvers staðar, og aðalstöð Jesú var í Kapernaum, svo kannski átti Jesús heima þar.

2. Orðið "hans" hér vísar líklegar til Léví en Jesú, svo hér er verið að tala um hús Léví, ekki Jesú.

3. Auðvitað, í öðrum skilningi, á Jesús sem Guð öll heimili heimsins. Hins vegar er það ekki merking orðsins "hans" heimili hér.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 2:17, af hverju sagði Jesús að hann væri ekki að kalla réttlátu?

A: Jesús var ekki að útiloka neinn einstakling, eins og Rómverjabréfið 3:3-10,23-24 sýnir, þar sem enginn var réttlátur. Það sem Jesús átti hér við var að hann var ekki að bjarga þeim sem töldu sig svo réttláta að þeir þyrftu ekki frelsara.

S: Í Mk 2:18-20, af hverju föstu lærisveinar Jesú ekki?

S: Margir gyðingar föstuðu af venju og hefð, ekki af guðrækni, og lærisveinarnir þurftu ekki að fasta af þeirri ástæðu. Kristnir menn fasta enn í dag til að einbeita bænum sínum og sem annarri leið til að sýna sorg sína eða alvöru óskanna til Guðs.

Á léttari nótum geturðu litið á hvaða kristinn mann sem þarf að léttast um nokkur kíló og séð einstakling sem hefur svo dásamlegt tækifæri til að tjá bænir sínar með föstu.

Alvarlega talað, kristnir menn fasta einnig til að hjálpa sér að nálgast Guð. Jesús var ekki á móti föstu, en þar sem lærisveinarnir voru þegar hjá Jesú þurftu þeir ekki að fasta í þeim tilgangi á þeim tíma.

S: Í Mk 2:21-22 og Mt 9:16-17, hvað merkir tvær dæmisögur um vefnað og vínbelgi?

Svar: Farísearnir sögðu að þeir ættu að fylgja hefðinni um föstu á þessum tíma, en Jesús sagði að fagnaðarerindið væri grundvallarlega nýtt.

Að utan, stundum er ekki hægt að festa nýja hluti við gamla, því gamli þolir það ekki.

Innra með, stundum geta nýjar innihaldsefni ekki verið í gömlum formum án þess að brjóta þau.

Sérstaklega varðandi fagnaðarerindið geturðu ekki bara saumað það við það sem þú veist nú þegar um Gamla testamentið; það er ekki bara endurorðun á því sem er í Gamla testamentinu, heldur "dulargátta" sem aðeins var gefið í skyn þar til Kristur kom.

Að auki er óvissa um hvort "gamli" í þessum tveimur dæmum vísi til Gamla testamentisins eða Gamla testamentisins ásamt hefðum faríseanna sem bætt var við. Óháð því hvaða gyðinglegar eða aðrar trúarlegar hefðir maður kann að hafa, er Góðu fréttirnar ekki eitthvað sem þú getur bara bætt ofan á hvaða fyrirfram tilverandi hefð sem er. Að lokum, haldið hjörtum ykkar sveigjanlegum gagnvart Guði; hann gæti viljað sýna ykkur nýja hluti sem þið ekki búist við.

Spurning: Í Mk 2:22, hvernig verða samtök eins og gamlar vínflöskur og missa hæfileikann til að teygja sig að nýjum hlutum?

S: Þegar þau rugla saman markmiðum og markmiðasetningu. Þó að markmiðasetningin kunni upphaflega að vera góð til að samræmast markmiðinu, getur hún orðið úrelt eða mikilvægari markmiðasetning komið fram. Þá halda þau enn í upprunalegu markmiðin vegna hefðarinnar eða til að fylgja ferlinu. En jafnvel þótt markmiðin séu fersk og góð, geta góð markmið í góðu ferli ekki tekið til allra tilfella. Þegar stofnanir og einstaklingar missa sveigjanleika til að aðlagast og getu til að semja um ómarktæka hluti, geta þau misst nytsemni sína.

S: Í Mk 2:23-24, hvað væri rangt við að tína korn?

A: Gamla testamentið segir ekkert um að þetta hafi verið rangt. Hins vegar töldu farísearnir að öll uppsöfnun korns, sama hversu lítil, væri talið uppskeruaðgerð. Þar sem uppskeruaðgerð korns var talin vinna bönnuðu þeir það á hvíldardeginum.

S: Í Mk 2:26, var þetta á dögum Abiatars eða föður hans Ahimelek?

S: Í efasemdarsinnaða Asimov's Guide to the Bible, bls. 909, er þessu haldið fram sem "staðreyndavilla", en hann hefur rangt fyrir sér. Bæði Abiathar og Ahimelech voru á lífi þá, þó faðir Abiathars, Ahimelech, hafi verið drepinn skömmu síðar. Samkvæmt bókinni Encyclopedia of Bible Difficulties bls. 362, þýðir gríska textinn hér, epi Abiathar archiereos, einfaldlega "á tíma Abíatar hátignaprests". Abíatar var ekki aðeins á lífi þá, heldur var hann einnig viðstaddur þegar þetta gerðist. Þetta orðalag er eins og að segja "á tíma Davíðs, stjórnanda Ísraels", þótt Davíð hafi orðið stjórnandi Ísraels síðar.

Í hnotskurn var þetta á tímum Abiatars, sem varð síðar æðsti prestur. Eins og When Critics Ask, bls. 370, kemst að þeirri niðurstöðu: "það var á tímum Abiatars, en ekki á meðan hann gegndi embætti."

Sp.: Í Mk 2:27, þar sem hvíldardagurinn var gerður fyrir manninn (anthropos á grísku), þýðir það þá að allur mannkyn þurfi að halda hvíldardaginn?

S: Nei, af þremur ástæðum.

1) Jafnvel þótt öllum mönnum hefði verið gert að halda hann, segir Nýja testamentið eftir upprisu Jesú að ekki þurfi lengur að halda hvíldardaga (sem og nýmána og matarvenjum) í Kólossubréfinu 2:16-17. Gamli sáttmálinn er nú úreltur samkvæmt Hebreum 8:13.

2) Jafnvel á tímum Gamla testamentisins tilkynnti Guð engum öðrum en Gyðingum að þeir ættu að halda hvíldardaginn. Hvíldardagar, hátíðir og nýmána voru varanleg fyrirmæli fyrir Ísrael, samkvæmt 2 Króníkubók 2:3.

3) Í Markúsarguðspjalli 2:27 er orðið anthropos einfaldlega almennt orð yfir karlkyn (eða mann). En ekki má leggja of mikla áherslu á að anthropos standi eingöngu fyrir karlmenn, því konur áttu einnig að halda hvíldardaginn. Hins vegar var hvíldardagurinn aldrei boðinn neinum öðrum en Gyðingum, því hann var tákn einungis milli Guðs og Ísraels samkvæmt 2. Mósebók 31:12-13. Á himni og nú er hvíldardagshvíldin í Hebreum 3-4 (sem er á hverjum degi nú og í framtíðinni) boðin öllum trúaðmönnum sem nefndir eru í Hebreum.

Almennt getum við og sjöunda dags aðventistar sammælst (eða að minnsta kosti ættum við að geta sammælst) um að:

a) Ef við hefðum verið Gyðingar á tímum Gamla testamentisins, hefðum við átt að halda hvíldardeginum.

b) En jafnvel þótt við værum gyðingar á tímum Nýja testamentisins eftir að Kristur reis frá dauðum, ættum við að hlýða Páli (sem og öðrum höfundum Nýja testamentisins og Jesú).

c) Þegar Nýja testamentið breytir, fellir úr gildi eða bætir við eitthvað í Gamla testamentinu, hefur Nýja testamentið æðsta forgang.

d) Við ættum að hafa meiri áhyggjur af því sem Guð kenndi og bauð í Biblíunni en af því sem Guð talaði ekki um.

Spurning: Í Mk 3:6, hvað er svo tvískinnungarfullt við faríseana og heróðsmennina (einnig kallaða sadúkeara) hér?

S: Maður getur verið "löglegur" og samt verið illur (sumir verjendur í sakamálum vita það). Gyðingar höfðu lög gegn því að slátra dýrum á hvíldardeginum, en þar sem engin skrifleg löggjöf bannaði að leggja á ráðin um að drepa Messías sinn á hvíldardeginum, töldu þeir það greinilega í lagi. Þetta er snemma í þjónustu Jesú, og jafnvel þótt þeir myndu ekki viðurkenna Jesú sem Messías sinn, voru þeir að leggja ráðin um að drepa mann sem, frá þeirra sjónarhorni, hafði ekki brotið neitt lög sem réttlætti dauðarefsingu.

Farísearnir voru þrjóskir í því skilningi að þeir kusu að vera ókenndir. Margir í dag eru ókenndir. Stundum er það ekki af fúsum og frjálsum vilja, en stundum er það það.

Þar sem konungur Heródes hafði látið drepa Jóhannes skírara, gátu þeir vonast til að sannfæra Heródes um að gera hið sama við Jesú.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 3:11-12, af hverju vildi Jesús ekki taka við sannleikans vitni um sig þegar það kom frá illum öndum? Er til vitni í dag sem Guð tekur ekki við?

S: Svarið byggist á nokkrum atriðum.

Óguðlegar verur taka yfir boðskapinn: Þegar fólk heyrði óguðlegar verur lofa Jesú virtist sem þær væru á hans hlið. Eftir að Jesús var farinn gátu menn samt verið reiðubúnir að hlusta á þessar óguðlegu verur, því að loksins voru þær að lofa Jesú. Páll reki óguðlega veru úr stúlku í Postulasögunni 16:16-19 af svipaðri ástæðu. Í dag heiðra leiðtogar sekta oft Jesú með orðum, en kenna síðan hluti sem sýna að þeir trúa ekki því sem Jesús kenndi og bauð.

Guð þekkir hjartað: Jesús tók aldrei við vitni djöflanna. Varðandi menn segir 1. Samúelsbók 16:7 að menn líti á útlitið, en Guð lítur á hjartað. Guði er minna um hljóðin sem við mælum en um hjartað sem mælir þau. Í dag geta sumir lofað Guði í þykjustu en ekki af einlægni.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 3:14,19, þar sem Jesús skipaði tólf lærisveina, hvernig getur það verið að einn þeirra, Júdas Ískariot, svikið hann síðar?

S: Postulasagan 2:23 segir að Jesús hafi verið afhentur til dauða samkvæmt fyrirfram ákveðinni ráðgjöf og forsjá Guðs. Það var val Júdasar að svíkja Jesú, en Júdas var settur í þá stöðu að geta gert það val.

Margir gætu hafa fundið sig svikna af Jesú í Jóhannesarguðspjallinu 13:21. Þeir gátu túlkað kraftaverk hans og fullyrðingar sem merki um að hann hefði mátt til að reka Rómverja út, en hann kaus að reyna ekki að gera það. Ef þú telur að Guð sé til að þjóna tilgangi þínum, munt þú fyrr eða síðar líklega líka finna þig svikinn af Guði, þangað til þú áttar þig á því að við erum hér til að þjóna tilgangi Hans, en ekki öfugt.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 3:14-19, af hverju vildi Jesús hafa tólf lærisveina?

S: Við vitum það ekki með vissu, en við sjáum að minnsta kosti þrjár ástæður.

Svo að þeir gætu lært með því að vera nálægt Honum.

að Jesús gæti sent þá út til að boða

Að þeir hefðu mátt til að lækna sjúka og reka út illvætti.

Spurning: Í Markúsarguðspjalli 3:14-19, af hverju heldur þú að Jesús hafi ekki valið neina sérfræðinga í ritningunni eða fólk sem þegar hafði prédikað?

A: Af tólf lærisveinunum voru fjórir fiskimenn, einn skattinnheimtumaður og einn ofsatrúarmaður. Um hina sex vitum við ekki neitt. En að mati heimsins virtust þeir allir vera venjulegir menn. Það skiptir ekki máli hver þú ert þegar þú kemur til Krists; heldur hver Kristur gerir þig að.

S: Í Mk 3:17, hvernig þýðir orðið "boanerges" "synir þrumu?"

A: Þeir fengu þetta gælunafn vegna heitlyndis síns. Orðið boanerges er grísk transkripsjón af arameísku orðunum benai regesh, sem þýðir synir reiði. Hins vegar er regesh ekki mjög nálægt nerges.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 3:27 hvað eða hverjir eru hér eignir Satans?

A: Það eru menn sem eru fangar í þrældómi Satans. Engum líkar að aðrir nuddist við það sem þeir telja sitt, og Satan líkar það ekki heldur. En við eigum að taka það sem Satan telur sitt og færa það til Guðs.

Sp.: Í Mk 3:31-35, af hverju nefndi Jesús móður sína, bræður og systur hér?

A: Jesús elskaði og metnaði fjölskyldu sína án efa, en fjölskylda hans hafði ekki forgang fram yfir að fylgja Guði og þjónustu Jesú. Fjölskylda hans ferðaðist um 30 mílur frá Názaret til Kapernaum til að sækja Jesú, en Jesús ætlaði ekki að fara með þeim. Við eigum einnig að hafa rétt viðhorf. Við verðum að hlýða foreldrum okkar í Drottni, en stundum eigum við að óhlýða beinum skipunum þeirra eða ganga gegn óskum þeirra, ef það sem þeir vilja er ekki Guðs vilji.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 3:31-35, var Jesús að syndga með því að heiðra ekki móður sína hér?

A: Nei, því að þeir voru ekki að biðja Jesú að hætta að prédika mitt í ræðunni til að koma og hitta þá á þeim augnabliki, og Jesús vissi að Guð faðirinn vildi að hann prédikaði núna. Fjölskylda Jesú hélt að hann væri úr skynsömum í Markúsarguðspjallinu 3:20-21. Fyrir utan það, ef móðir hans hefði beðið Jesú að hætta að prédika varanlega, hefði hann þurft að óhlýða þessu (fyrir utan) boði til að hlýða boði Guðs.

S: Í Mk 3:31-35, af hverju var Jósef ekki til staðar?

S: Ritningin segir það ekki. Hins vegar segir kirkjutrú að Jósef hafi verið mun eldri en María og gæti hafa dáið þá þegar.

Spurning: Í Mk 4:10-20, af hverju útskýrði Jesús aðeins merkingu þessara líkinga fyrir tólf lærisveinunum?

Skrifin segja ekki hvers vegna fjöldinn heyrði ekki allar skýringar, en Jesús vildi sérstaklega ekki að lærisveinar hans misskildu. Auðvitað gat hver sem vildi í mannfjöldanum orðið lærisveinn Jesú og einnig verið kenndur af Jesú og Tólfmenningunum.

Svipað er ástandið í dag. Allir geta heyrt eitthvað um fagnaðarerindið, en ef þeir vilja virkilega skilja það til fullnustu þurfa þeir að rannsaka orð Guðs og læra með öðrum kristnum.

En jafnvel fyrir trúaða getur það verið vinna að fletta í gegnum ritninguna til að finna merkingu Guðs. Augljóslega ætlar Guð stundum að við þurfum að leggja okkur fram til að læra sannleikann hans, kannski munum við muna hann betur þannig. Orðskvæði 25:2 segir: "Það er Guðs dýrð að hylja málefni, en það er konunga dýrð að rannsaka það."

Sjá Hard Sayings of the Bible bls. 417–419 fyrir annað en samverkandi svar.

Sp.: Í Mk 4:11-12, af hverju myndi Jesús viljandi skyggja á fagnaðarerindið með því að tala í dæmum svo að fólk skilji það ekki, snúist ekki til og fái ekki fyrirgefningu? Kom hann ekki svo að allir menn yrðu varðveittir? (Ahmad Deedat benti á þetta.)

S: Jesús vísaði til Jesaja 6:9–10. Jesús talaði í dæmum til að sýna miskunn! Hér eru fjórir punktar í svari.

1) Guð vill að allir verði frelsaðir (2. Pétur 3:9; Esekíel 17:23).

2) En sumir hafa valið að hafna orði Guðs og af því leiða afleiðingar í þessu lífi. Þessir menn harðna í heyrn sinni og herða hjörtu sín (2. Mósebók 8:15,32; 9:17,34; Orðskvæði 28:14; Rómverjabréfið 1:18-20; Hebreabréfið 3:12-15; Sakarías 7:12).

3) Fyrir þá sem hafna Guði er betra að þeir viti ekki sannleikann en að þekkja hann og snúa baki við honum, samkvæmt 2. Pétur 2:20-22.

4) Dæmisaga hentar því að þeir sem vilja fylgja Guði geti verið leiddir til að skilja merkingu hennar, en dæmisagan verður ekki skilin af þeim sem vilja ekki fylgja Guði.

Ef einhver hefur þegar hafnað sannleikanum sem hann þekkir um Guð, er Guð ekki skyldugur til að veita honum meiri sannleik.

Spurning: Í Matteusi 13:1-23; Markúsi 4:14-20 og Lúkasi 8:5-15, í líkingunni um sáningarmanninn, hvernig eru menn eins og hin fjögur jarðvegssvæði?

S: Hér eru nokkur dæmi.

1. Sumir hafa aldrei áhuga á fagnaðarerindinu frá upphafi. Satan vinnur að því að fagnaðarerindið festist ekki í harðri jörðinni frá byrjun. Sumir eru mjög andvígir kristni. Aðrir eru það ekki, en eins og ég hef heyrt: "ég kem í biblíunámskeiðið ef ég hef ekkert betra að gera."

2. Sumir vilja taka við fagnaðarerindinu í fyrstu, en þeir víkja af leið í erfiðleikum eða ofsóknum.

3. Sumir vaxa í fagnaðarerindinu, en þeir verða kveldir af áhyggjum þessa heims eða freistingum samfélags síns. Efnishyggja, áhorf á siðleysi og ofbeldi og áfengissýki eru nokkrir af þeim stærri "þyrnum" sem ber að varast í vestrænu samfélagi. Ef djöfullinn getur ekki stöðvað þig með erfiðleikum, mun hann kvelja þig með truflunum.

4. Sumir bregðast bæði við og þrauka. Af þeim bera sumir mismunandi ávöxt. Á þeim tíma var afrakstri sem var 10 til 1 talið mjög gott, samkvæmt The Bible Knowledge Commentary: New Testament, bls. 118.

Sp.: Í Mk 4:14-20, í dæminu, var sáðmaðurinn ekki of gáleysislegur með fræið?

S: Ekki kærulaus, nei, en örlátur með fræið, já. Það er engin "fimmta tegund" jarðvegs sem hefði borið ávöxt nema sáarið hafi gleymt að sá þar. Sannleikurinn er sá að enginn jarðvegur getur gefið þá afsökun að "ég hefði orðið frjósamur jarðvegur, en ég get kennt sáraranum um að hafa ekki lagt fræ á mig." Maður gæti sakað sáningamanninn um að vera "of örlátan með fræið", að gefa hverri jarðvegsgerð tækifæri þrátt fyrir að það væri tapað mál. Hins vegar getur enginn með réttu sakað sáningamanninn um að vera of náns með fræið.

Spurning: Í Mk 4:21-25, Mt 5:14-16; Lk 8:16-17, hvernig eigum við að "skína" í dag?

S: Þegar við komum til Krists verðum við áfram á jörðinni sem vitni um kærleika Guðs sem skín í gegnum okkur, svo að fólk geti séð Krist í gegnum orð okkar, gjörðir og líf. Við erum bréf frá Kristi til heimsins í 2 Korintubréfi 3:3. Reyndar gætum við verið eina bréfið sem sumir munu lesa. 2 Korintubréf 3:7-18 ber saman dýrðina sem skín í okkur í dag við dýrðina sem skein í gegnum Móse, svo mjög að hann þurfti að leggja slæðu fyrir andlit sitt. Þess vegna þarf ljósið að skína frá okkur, eins og segir í 2 Korintubréf 4:6. Við eigum að skína eins og stjörnur á dökkum himni heimsins, eins og segir í Filippíbréfi 2:15-16.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 4:21-25, hvaða hlutir, eins og körfan, stela, fela eða slökkva ljósið?

S: Það eru tvær tegundir af "körfum".

Flestallan tímann er "körfan" sem felur ljósið það sem trúaðirnir sjálfir kjósa að setja yfir ljós sitt. Þeir vilja ekki segja fólki að þeir séu kristnir, eða þeir vilja ekki deila um líf sitt og hvað Jesús hefur gert í því. Einfaldur lítill áfangi til að yfirstíga það er að deila með öðrum kristnum manni, og fólk getur heyrt það.

Stundum er þó körfu sett yfir okkur af samfélaginu, og við förum bara passíft með því. Þegar illt er lofað og gott er niðurlitið, ættum við bara að þegja? Eða, á viðeigandi tímum og á viðeigandi hátt, ættum við að tala upp, verja þá sem eru kúgaðir og hjálpa þeim sem þurfa stuðning?

Sp.: Í Mk 4:22, hvaða tegundir hluta munu síðar verða opinberaðar?

A: Öll verk, bæði góð og slæm, munu verða opinberuð á dómdegi. Fyrir hvert ómerkilegt orð sem við segjum munum við þurfa að standa skil, samkvæmt Matteusi 12:36-37. Guð er dómari eðlis, og einhver sagði einu sinni að eðli sé hver þú ert þegar þú heldur að enginn sé að horfa.

S: Í Mk 4:24, Lk 6:38 og öðrum versum, hvað þýðir það að sú mæling sem þú notar/gefur verður sú mæling sem þú færð?

S: Öll þessi vers segja í raun og veru "notaðu það eða missirðu það", en þær eiga þrjár mismunandi þýðingar.

Markúsarguðspjallið 4:24 leggur áherslu á að því meira sem þú notar af visku og gjöfum Guðs, því meira verður þér gefið. Ef þú notar ekki það lítið sem þú átt, mun jafnvel það verða tekið frá þér.

Lúk. 6:38 er svipað, en það leggur áherslu á það sem þú gefur öðrum, hvort sem það eru góðir hlutir eða fyrirgefning og miskunn, eins og Lúk. 6:37 nefnir.

Matteusarguðspjallið 18:35 og 6:12 kenna að Guð muni fyrirgefa okkur eins og við fyrirgefum öðrum. Mælikvarði miskunnar og fyrirgefningar sem við sýnum öðrum sýnir hvað við munum fá.

Í hnotskurn: sumir þættir dóms Guðs í lokin og blessunar á þessu lífi eru algjörir og óbreytanlegir fyrir alla. Sumir þættir ráðast af þekkingu sem einstaklingur hefur (Rómverjabréfið 4:15; 5:13; 2. Pétursbréf 2:21-22 o.s.frv.). Sumir þættir af því sem einstaklingur fær ráðast af því sem hann gefur öðrum.

S: Í Mk 4:26, hvað er meiningin með þessari líking?

S: Þetta er eina líkingin sem finnst eingöngu í Markúsarguðspjallinu. Hvorki sá sem sáir fræinu né jarðvegurinn sem tekur við fræinu skynjar hvað er að gerast á meðan fræið vex. Þeir sjá aðeins niðurstöðuna og ávinninginn.

Einu sinni var lítill drengur sem gróðursetti erterta í bolla af mold. Hann vökvaði hana og gaf henni sól, en ertan spíraði aldrei. Hann skildi ekki af hverju. Á hverjum degi tók hann fræið upp til að athuga hvernig því liði. Stundum einbeitum við okkur of mikið að niðurstöðum sem við sjáum strax, og gætum misst af því sem er mikilvægara.

Sp.: Í Markúsarguðspjalli 4:31, af hverju er sagt að sinnepsfræið sé minnst allra fræja, þar sem minni fræ eru til?

S: Sinnepsfræ eru afar lítil; um 725-760 þeirra vega eitt gramm. Hins vegar eru þau ekki minnsta plöntufræ sem til er í heiminum. Þau voru minnsta fræið sem fólk sáði á akrinum, og þau voru minnsta fræið sem fólk á þeim tíma þekkti.

Sp.: Í Mk 4:32, hvers vegna er sinnepsplöntan sú stærsta af öllum jurtum, þar sem til eru stærri jurtir?

S: Jesús var ekki að reyna að kenna grasafræði hér. Jesús talaði fyrir hagsmuni áheyrenda sinna og notaði orðfæri sem þeir myndu skilja. Síderplöntan var sú stærsta af öllum plöntum sem þeir þekktu sem jurtir.

Spurning: Í Mk 4:33, eru fuglarnir hér góðir eða slæmir?

S: Þó að fuglarnir hafi verið slæmir í Markúsarguðspjallinu 4:4, eru þeir hér hlutlausir. Þeir tákna fólk sem hagnast á greinum trésins, án þess að leggja neina vinnu í að planta trénu.

S: Í Mk 4:34, af hverju kenndi Jesús allt í dæmum?

S: Með því að nota þessa sérstöku kennsluaðferð gat Jesús kennt þeim sem vildu læra, en haldið því falið fyrir þá sem vildu ekki fylgja honum.

Q: Í Mk 4:38, hvernig gat Jesús sofið í skipinu á meðan stormur geisaði?

S: Jesús gæti hafa verið þreyttur eftir allt prédikunarstarf sitt. Auk þess vildi Faðirinn kannski sérstaklega að Jesús væri í djúpum svefni á þessum tíma, til að sýna lærisveinunum nauðsyn þess að biðja.

S: Í Mk 4:39, hvernig gat vindurinn hætt svo skyndilega?

S: Vindur er afleiðing þrýstingsmunar milli tveggja svæða. Þó vindur geti stöðvast skyndilega af sjálfu sér, gefur þessi kafli til kynna að vindstöðvunin hafi verið kraftaverk. Orðið sem er þýtt á ensku sem "be still" (pephimoso á grísku) er nákvæmar þýtt sem "að vera þaggaður niður" eins og í Markúsarguðspjallinu 1:25. Það er tæknilegur hugtakið til að svipta djöful valdi sínu samkvæmt The Bible Knowledge Commentary: New Testament bls. 122 og The Expositor's Bible Commentary bindi 8, bls. 656.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 4:39 voru stormar nokkuð hættulegir, og veiðimennirnir vissu að þeir væru í alvöru hættu, ef ekki væri fyrir þann sem þeir sátu hjá. Í stormunum sem við mætum í lífinu, hvernig getum við verið viss um að við séum "í bátnum" með Jesú?

S: Það eru tveir þættir.

Vertu í hljómsveit hans: Í fyrsta lagi skulum við ganga úr skugga um að við séum virkilega að fylgja Jesú þangað sem hann leiðir okkur, og ekki bara biðja hann um aðstoð á þeim stað sem við sjálf viljum fara. Þegar Guð lokar dyrum geturðu reynt harkalega að opna þær aftur, og stundum með árangri. En endanleg niðurstaða verður ekki árangur heldur misheppnun.

Láttu hann inn í bátinn okkar: Í öðru lagi, bjóðið ekki bara Jesú inn í líf ykkar, heldur bjóðið Jesú inn í alla þætti lífs ykkar. Eru einhverjir hlutir í lífi ykkar sem þið hafið ekki afhent Guði, heldur sagt Guði: "Þetta er í lagi, ég mun sjá um þennan hluta sjálfur." Það eru hlutir í lífinu sem Guð vill að þú rannsakir mismunandi valkosti sjálfur og lærir að taka góðar ákvarðanir. En rétt eins og börnin þín taka stundum slæmar (vonandi smáar) ákvarðanir og læra af mistökum sínum, getur himneski faðir þinn látið þig taka slæmar ákvarðanir og læra af þeim. En gefðu Guði tækifæri til að tala við þig og láttu hann fúslega hafa forgang yfir ákvörðunum þínum.

S: Í Mk 5:1, hvar er land Gadarénumanna?

S: Þetta er svæðið við borgina Gerasa, sem lá um 35 mílur suðaustur af Galíleuvatni í nútíma Jórdaníu. Ein míla sunnan við nútímaþorpið Khersa er brött hæð, 40 jarda frá ströndinni. Tvær mílur í burtu eru hellahvelir sem virðast einnig hafa verið notaðar sem heimili.

S: Í Mk 4:39 tók Jesús á lærisveinunum sem spurðu hann hér, og öndunum og fólkinu sem stóðu gegn honum á mjög mismunandi hátt. Hvernig eigum við að bregðast við fólki sem spyr okkur eða stendur gegn okkur á mismunandi hátt?

S: Hér eru sex skref sem vert er að íhuga.

Skref 1: Áður en við tökumst á við aðra verðum við fyrst að takast á við okkur sjálf og alla hroka sem við gætum haft. Sumir telja að allar gagnrýni á gjörðir þeirra eða ákvarðanir séu persónuleg árás á þá. Þeir skilja ekki hugtakið "tryggur andstæðingur" í stríði. Sumir telja að þeir þurfi alltaf að taka réttar ákvarðanir, og ef svo er ekki, óttast þeir að einhver komist að því að þeir hafi gert mistök. Gakktu úr skugga um að þér sé það í lagi að láta fólk sjá að þú gerir mistök áður en þú reynir að takast á við aðra. Að lokum, hlustaðu gaumgæfilega. Stundum hefur sá sem talar við þig rangt fyrir sér, og þú ættir EKKI að fylgja ráðum þeirra, en í miðju ranghugmyndar þeirra gæti verið korn af sannleika sem þú ættir samt að íhuga. Vertu fær um að leita að því.

Skref 2: Gerðu þér grein fyrir því að ekki allir sem þú talar við hafa sjálfir stigið skref 1. Reyndu að meta hvort þeir muni líta á alla gagnrýni sem persónuleg árás á sig. Þegar þú talar, viðurkenndu það sem vel var gert, leggðu áherslu á þá aðgerð eða ákvörðun sem var röng og hvað eigi að gera í kjölfarið.

Skref 3: Þegar fólk gefur þér ráð sem þú veist að þú eigir ekki að fylgja, útskýrðu kurteislega hvers vegna þú ætlar ekki að fylgja því, að minnsta kosti í sama mæli og það leyfir þér að tala. Leyfðu ekki það sem þú veist að sé gott að talað sé niður sem illt, eins og segir í Rómverjabréfinu 14:16.

Skref 4: Þegar fólk gefur þér ráð sem þú ættir að fylgja, þá skaltu samþykkja það fljótt, þakka þeim fyrir að fræða þig eða hjálpa þér og fylgja því síðan. Það er ekki þörf á að rífast um það sem þú veist að er rétt, bara til að bjarga andliti. Ef sá sem gefur góða tillöguna er barn eða í lægri stöðu en þú, skiptir það engu máli. Ef það er gott ráð, skaltu fylgja því engu að síður.

Skref 5: Þegar þú telur ráðin hvorki sérstaklega góð né sérstaklega slæm, vertu reiðubúinn að gera málamiðlun. Ef þeir hafa sterkar skoðanir á málinu, íhugaðu hversu mikill skaði eða tjóni það myndi valda ef þú myndir einfaldlega fylgja því sem þér finnst ómerkilegt mál. Þetta er sérstaklega gagnlegt í hjónabandi.

Skref 6: Þegar viðkomandi er í yfirburðarstöðu gagnvart þér, til dæmis yfirmaður, embættismaður eða eiginmaður þinn, og skipun eða ráð þeirra er ekki gott, getur það verið erfitt. Reyndu fyrst að útskýra fyrir þeim kosti hins valkostsins. En ef þeir hlusta samt ekki á þig gæti það verið vegna þess að þú ert á villigötum, eða þú hefur rétt fyrir þér en veist ekki eitthvað sem þeir vita. Á hinn bóginn gætu þeir verið að taka heimskulega ákvörðun. Eftir að þú hefur varað þá við, eins og (venjulega) er þín skylda, þarftu stundum að fylgja þeim.

S: Í Mk 5:3-4, hvernig gat þessi djöfullega uppfullur maður verið svo sterkur að hann gat brotið keðjur og fjötra?

S: Jafnvel fólk sem er ekki talsett hefur sýnt mikla styrk í streituvaldandi lífshættulegum aðstæðum. Ég heyrði af viðvörun um yfirvofandi sprengingu í efnaverksmiðju (sem þó varð ekki að veruleika), og einn efnavinnumaður stökk yfir átta feta háan vírnetgirðingu. Þegar hann sneri aftur til verksmiðjunnar horfði hann á girðinguna í undrun, því hann gat varla trúað því sem hann hafði gert.

Ég hef líka heyrt af konu sem, þegar bíll sem var lagt var að því kominn að kúka yfir barnið hennar, lyfti horninu á bílnum.

Sp.: Í Mk 5:6, af hverju hljóp maðurinn sem var í vald demonans til Jesú til að tilbiðja hann?

S: Þó ritningin segi það ekki, er hér ein tilgáta. Ef djöfullinn hélt að Jesús væri að koma til að ná í hann og að hann gæti ekki flúið, kannski vildi hann hlaupa til Jesú fyrst til að biðja Jesú að sýna honum miskunn. Djöfullinn vissi að Jesús var á leiðinni, og í örvæntingu sýndi hann Jesú virðingu og bað um að hann fengi að sleppa við að vera píslaður, þrátt fyrir að djöfullinn væri að písla manninn.

Auk þess sem fyrri sagan sýndi mátt Jesú yfir náttúrunni sem djöflar nýttu sér, sýnir þessi beint mátt Jesú yfir djöflum.

S: Í Mk 5:9 og Lk 8:30, hvers vegna var nafn djöfulsins "Legion"?

S: Rómversk legía var um 5.000 til 6.000 hermenn. Með öðrum orðum, þessi maður átti ekki eitt vandamál með djöful, hann átti 5.000 eða 6.000 vandamál með djöflum. Guði er ekki sama hversu mörg vandamál við eigum, Drottinn getur leyst þau öll.

Maður getur velt því fyrir sér hvort hver djöfull sem nú er til hafi haft sjálfstæða tilveru frá Eden-garðinum eða ekki. Kannski gátu djöflar fjölgað sér (líkt og örverur) annaðhvort utan í eða í frjósömum jarðvegi manns. Þetta er þó bara vangaveltur.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 5:10-14 og Lúkasarguðspjallinu 8:32, af hverju virtist Jesús sem hann gerði "samning" við djöflana?

S: Þó að Jesús hefði svigrúm til þess, segir ritningin í raun ekki annað en að hann hafi gefið þeim leyfi. Jesús veitti djöflunum ekki endilega neinn sérstakan greiða; svínin drukknuðu.

S: Í Mk 5:10-14, ættu kristnir menn nokkurn tíma að gera samninga við djöflana í dag?

S: Engin merki eru um að við eigum að gera það. Við höfum ekki þá þekkingu sem Jesús hafði. Í ljósi þess að djöflar sjá í annarri vídd en okkar eigin, gætu þeir verið greindari, og þar sem engar tryggingar eru fyrir að þeir séu heiðarlegir eða áreiðanlegir, virðist engin brýn þörf vera á að tala við neinn djöful, nema til að skipa þeim að vera bundnir eða að fara burt.

S: Í Mk 5:12 og Lk 8:30-33, af hverju vildu djöflarnir fara inn í svínin?

S: Ritningin gefur okkur aðeins örstutta innsýn í hugsunarhátt djöfuls. Augljóslega töldu þeir að það væri æskilegra að fara í svínin en í hyldýpið á þessum tíma.

Í ritningunni er ekki sagt hvort óvættirnar hafi viljandi látið svínin sökkva, óvart valdið því að þau sökkvuðu, eða hvort þær vissu yfir höfuð að þau myndu sökkva. Að lokum segir ritningin ekki hvort óvættirnar og Satan séu algjörlega skynsamir eða stundum brjálaðir.

S: Í Mk 5:13, hvað ætti hverjum að vera kunnugt um djöfullega yfirráðtöku út frá þessu atvik?

S: Markmið djöflanna sem taka yfir einhvern er að eyðileggja gestgjafana, hvort sem um svín eða menn er að ræða. Fólk sem hefur lýst því yfir að það hafi átt samskipti við djöflum hafði oft skemmra líf. Ef einhver er að leika sér með hið okult, eða er alvarlegri í því, þarftu að spyrja hann af hverju. Setja þeir reglulega eitur í blóðið sitt? Ef þeir vilja ekki gera það, af hverju myndu þeir þá vilja eiga samræður við djöflum, sem myndu drepa þá eins og þeir drápu svín?

S: Tveir þættir koma til greina í svari.

S: Tveir punktar til að íhuga í svari.

a) Ég geri ráð fyrir að Deedat myndi vera sammála því að við séum verðmætari en mörg svín. Menn, hvort sem er í Sádi-Arabíu, Indlandi eða á Vesturlöndum, drepa stöðugt mörg dýr til matar. Þessi svín, sem ó-gyðingar sem bjuggu austan megin við Galíleuvatn ræktuðu, voru ræktuð til matar, því ólíkt kindum eða mjólkurkúm er engin önnur tilgangur með ræktun svína.

b) Öldurnar, ekki Jesús, drápu svínin. Þegar liðsveit öldanna yfirgaf manninn, fóru þær í svínin, og það leiddi til þess að svínin drukknuðu.

c) Mér finnst það furðulegt að Deedat sýni þessum svínum samúð þegar Kóraninn segir frá spámanni Guðs, viturlegra en Móse, sem gekk bara að litlum dreng og braut hálsinn á honum og drap hann. (Nei, drengurinn var ekki endurvakið né neitt slíkt; hann var bara látinn.) Þetta er í súru 18:63-82. Í hadísum Bukhari, bindi 1, bók 3, nr. 124, bls. 92, er sagan af al-Khidr útfærð. Abu Dawud, bindi 3, nr. 4688–4690, bls. 1319

rökstyður þetta með því að segja að drengurinn sem al-Khidr drap hafi fæðst vantrúaður. Er það því næg ástæða í augum múslima að vera lítill drengur sem trúði ekki á Guð til þess að hálsinn brotni?

Spurning: Í Markúsarguðspjalli 5:17 og Lúkasarguðspjalli 8:37, hvers vegna báðu fjöldinn Jesú um að fara burt?

Þessir menn sáu greinilega gott og mátt Jesú, en samt báðu þeir hann að fara frá sér. Þeir voru að ala svín, sem enginn markaður væri fyrir meðal Guðs þjóðar sem fylgdi lögmáli Guðs.

Ein misskilningur er sá að fólk þurfi að breyta sér áður en það kemur til Krists. Það þarf ekki, því það getur ekki gert það sjálft. Jesús mun breyta þeim. En hvað ef það vill ekki breytast? Þá mun það ekki vilja koma til hins sanna Jesú.

Í dag er algengt viðbragð algerlega illra manna, þegar þeir sjá gott og hreina ást Guðs, að reyna að láta það hverfa. Þetta gildir sérstaklega um þá sem andlega "selja svín" í dag. En þessir menn voru öðruvísi; þeir virtust ekki hafa neitt á móti Jesú persónulega (ólíkt ritstjórunum og faríseunum). Þvert á móti var Jesús, þrátt fyrir að vera áhugaverður og voldugur, of kostnaðarsamur gestur fyrir lífsstíl þeirra.

Spurning: Í Markúsarguðspjalli 5:18-20, af hverju leyfði Jesús manninum ekki að fylgja sér?

S: Jesús sá án efa að það að maðurinn, sem ekki var í örvæntingu, dveldi á meðal þeirra sem þekktu hann, myndi vera meiri þjónusta en að nú eðlilegur heiðingur færi til Gyðinga sem þekktu hann ekki og höfðu þegar séð kraftaverk Jesú.

Í dag höfum við eðlilega tilhneigingu til að vilja stunda meira "áberandi" þjónustu, en Guð gæti haft æðri tilgang með okkur, að senda okkur einhvers staðar annars staðar eða láta okkur vera þar sem við erum. Í stað þess að spyrja af hverju Guð setji þig ekki í þjónustu annars staðar ættir þú frekar að spyrja hvernig þú getir verið áhrifaríkari þar sem þú ert.

Spurning: Í Markúsarguðspjalli 5:27-34, þegar konan með blóðlátin snerti Jesú, af hverju spurði hann opinberlega hver hefði snert hann?

S: Það eru tvær mögulegar svör.

1. Þar sem Jesús tók á sig takmarkandi mannlega eiginleika, svo sem að vera ekki alvitur, þegar hann kom til jarðar, vissi Jesús í alvöru ekki hver hafði verið læknaður með kraftaverki við að snerta hann.

2. Óháð því hvort Jesús vissi hver það var, vildi hann að hún kæmi fram. Hér var óklárað mál, nefnilega að Jesús vildi tala við hana og lýsa því yfir að trú hennar hefði læknað hana, og að hún færi í friði og yrði leyst frá þjáningum sínum.

Sp.: Í Mk 5:30-33, þar sem Jesús gat vitað hvað var í manneskju, af hverju spurði hann hana?

S: Jesús spurði vegna hennar, ekki vegna eigin hagsmuna. Hann vildi veita henni hjálp, en hann vildi að hún biðði fyrst um hana.

Sp.: Í Mk 5:35 og Lk 8:49, af hverju sögðu þeir að ekki skyldi angra Jesú þegar dóttir Jaírusar dó?

S: Þó að Jesús gæti læknað sjúka, töldu þeir líklega að ekki einu sinni Jesús gæti vakið upp dauða.

Q: Í Mk 5:39 og Lk 8:52-53, af hverju sagði Jesús að dóttir Jairus væri ekki dáin, heldur sofandi?

S: Það eru tvær mögulegar svör.

Dvala: Kannski var dóttirin í raun ekki dáin, heldur í dái, nálægt dauðanum. Ritningin segir ekki beinlínis að hún hafi verið dáin. Í Lúk. 8:49 segir að hinir hafi sagt að hún væri dáin, í Lúk. 8:53 að þeir "vituðu" að hún væri dáin, og í Lúk. 8:55 að andi hennar "kom aftur". Hins vegar er næsta svar líklegra.

Dauði: Hún var í raun dáin. Hins vegar er dauði talinn endanlegur líkamlegur ástand, og Jesús notaði myndlíkinguna um að hún væri bara sofandi, því hann vissi að hann myndi vekja hana aftur til lífs.

Spurning: Í Mk 5:41 og Lk 8:54, af hverju sagði Jesús: "Stúlka, rís upp"?

S: Ef Jesús hefði einfaldlega sagt "rís", hefðu kannski allir hinir dauðu risið. Það hefði ekki verið gott fyrir Jesú að segja "rís", láta alla hina dauðu rísa og svo segja: "á annarri hugsun…"

Q: Í Mk 5:42 og Lk 8:56, af hverju bað Jesús foreldra stúlkunnar um að segja engum frá þessu kraftaverki?

S: Málið hér gæti verið tímasetningin; kannski vildi Jesús ekki að þetta kraftaverk yrði sagt frá meðan hann var í bænum. Fólk myndi vissulega komast að því á endanum, en Jesús vildi ekki að fleiri myndu reyna að fylgja honum "bara fyrir sýninguna".

S: Í Mk 5:41; 7:34, af hverju útskýrir Markús aramískar orðasambönd fyrir lesendum sínum?

S: Markúsarguðspjallið var skrifað á grísku, og þótt margir í Palestínu gætu talað bæði tungumálin, gerði Markús ráð fyrir að margir grískir lesendur hans myndu ekki skilja aramísk orð. Í mótsögn við þetta segir Papías að Matteusarguðspjallið hafi fyrst verið skrifað á hebresku. Sjá hins vegar The Expositor's Bible Commentary, bindi 8, bls. 11–12, um óvissu í þessari yfirlýsingu.

Hinar efasemdarfullu Asimov's Guide to the Bible, bls. 911, hefur gagnlega athugasemd hér. Asimov segir að stíll Markúsar virðist nánari aramísku en jafnvel Matteusar. "Í raun virðist hluti af ófullkomleika grískunnar í þessu fagnaðarerindi felast í því að hún inniheldur fjölda aramískra tjáninga, bókstaflega þýddra, eins og Markús væri að skrifa á grísku en hugsa á aramísku."

Spurning: Í Mk 5:41 talaði Jesús aramísku eða grísku?

S: Jesús talaði vissulega arameísku, eins og arameískar orðtök hans bera með sér. Hins vegar töluðu margir í Galíleu og Dekapolis bæði tungumálin en voru þægilegri með grísku. Þar sem Jesús var þaðan er líklegt að hann hafi ávarpað fólk á báðum tungumálum.

Hér eru tilteknar aramískar orðasambönd skráðar

A1. "Þrumusynir" Markús 3:17

A2. "Litla stelpa, ég segi þér: Rís upp!" Markús 5:41

A3. "verða opnuð / verða alveg opnuð" (ephphatha) Markús 7:34

A4. "tómhöfði" Matteus 5:22

A5. "Abba, Faðir" Markús 14:36

A6. "Guð minn, Guð minn, hvers vegna hefur þú yfirgefið mig?" Matteus 27:46; Markús 15:34

A7. "hvort hann myndi lækna á hvíldardeginum svo að þeir gætu fundið sök á hann" (Lúk. 6:7) er gríska með sérkennilegri málfræði (háð viðbótar sögn í þolmynd) sem gæti bent til aramískra blæbrigða, samkvæmt A Wandering Aramean bls. 12-13.

Jesús talaði hebresku í sýn Páls í Postulasögunni 26:13-15.

Hér eru fjögur atriði sem benda til þess að Jesús hafi einnig notað grísku.

G1. Matteus 16:15-18 (Petros, Petra)

G2. Nöfnin Filippus og André voru grísk. Nafnið Bartímeus er aramísk-grísk blanda, samkvæmt Dictionary of Jesus and the Gospels bls. 316.

G3. Þegar Jesús fór norður úr Palestínu til Týru og talaði við síro-föníkísku konuna í Markúsarguðspjalli 7:24-29 er afar líklegt að hún hafi talað eingöngu grísku.

G4. Að lokum væri erfitt að trúa því að með að minnsta kosti þrjár guðspjallabækur sem upphaflega voru skrifaðar á grísku, og Páll og aðrir skrifuðu bréf á grísku, hefði Jesús ekki þekkt tungumálið sem jafnvel galíleyskir veiðimenn kunnu.

Hið efasemdarsinnaða Asimov's Guide to the Bible, bls. 911, fjallar einnig um aramísku orðatiltækin sem Jesú notaði.

Q: Í Mk 6:1, hvað var "heimabyggð" Jesú?

S: Þetta væri svæðið í kringum Natzaret í Galíleu.

Sp.: Í Mk 6:1–6, af hverju trúðu margir í heimabæ Jesú ekki á hann?

S: Sumir trúðu. Hins vegar áttu margir í vandræðum með að trúa því að einhver sem hafði verið barn og alist upp nálægt þeim gæti orðið mikill, hvað þá Messías.

Q: Í Mk 6:1-6, hvaða leiðir eru til að fólk taki Jesú sem sjálfsögðum hlut í dag, án þess að hafna honum alfarið?

S: Bæði vantrúaðir og trúaðir geta tekið Jesú sem sjálfsögðum hlut.

Ótrúað fólk getur tekið Jesú sem sjálfsögðum hlut vegna þess að það veit að hann hefur alltaf verið til staðar. Þegar það þreytist á lífinu sem það lifir, heldur það að það geti alltaf snúið sér til hans. En við vitum ekki hvenær líf okkar endar, og við vitum í raun ekki með vissu hvort við munum eiga morgundaginn.

Trúmenn, sem hafa þegar gefið líf sitt Kristum, geta líka tekið Jesú sem sjálfsögðum hlut. Ást þeirra getur kólnað, og þeir vita að þeir geti alltaf iðrast og snúið aftur til Hans. En aftur á móti vitum við í raun ekki með vissu hvort við eigum yfirhöfuð morgundaginn. Besta tíminn til að gera rétt við Guð er núna.

Spurning: Í Mk 6:3, hvernig geturðu hvatt fólk til að taka ekki Jesú sem sjálfsögðum hlut?

Svar: Biðjið fyrir þeim og reynið að fá þá til að líta á Jesú með nýjum augum. Hugsið um hvað hann þolaði fyrir okkar sakir (Hebreum 12:2-3). Hugsið um hvers vegna Jesú vildi gera það í miðju Hebreum 12:2. Að lokum, "haldið augunum á verðlaununum" og munið markmiðið um að vera með Jesú á himni að eilífu.

Q: Í Mk 6:5, sýnir það að Jesús gat ekki gert nein kraftaverk að hann sé ekki Guð, eins og Vottar Jehóva halda fram í Reasoning from the Scriptures bls. 150 (1989)?

S: Nei. Tveir punktar til að íhuga í svari.

Á jörðinni tæmdi Jesús sig sjálfviljugur með því að taka á sig þrælarlaga líkama, eins og segir í Filippíbréfinu 2:6-7. Jesús reyndi hlýðni, þjáningu og líkamlega sársauka meðan hann var á jörðinni.

Að kjósa að framkvæma ekki kraftaverk er annað en að vera líkamlega ófær um að framkvæma kraftaverk. Óháð því að Jesús tæmdi sig gat Guð faðirinn valið að láta kraftaverk verða, en vegna skorts á trú þeirra kaus hann ekki að gera það.

Sp.: Í Mk 6:5, af hverju gat Jesús ekki gert nein kraftaverk í heimalandi sínu?

S: Þar sem fólkið, að öllu jöfnu, neitaði að trúa heimamanni, myndi kraftaverk ekki auka trú þeirra. Þetta gæti einnig verið miskunnsverk af hálfu Jesú. 2. Pétur 2:21-22 segir að það sé betra fyrir mann að þekkja ekki veg sannleikans en að þekkja hann og snúa baki við honum.

S: Í Mk 6:8-9, af hverju máttu lærisveinarnir ekki taka poka, brauð eða kopar [peninga] í beltið sitt?

S: Einfaldlega vegna þess að Drottinn bauð þeim að gera það ekki. Við getum ályktað að hann hafi viljað að þeir treystu á Guð og aðra, en ekki á eigin fjármuni.

S: Í Mk 6:10 og Lk 9:4-5, af hverju áttu þeir ekki að fara til fleiri húsa í einni borg?

S: Jesús sagði það ekki, en við getum séð nokkrar hagnýtar ástæður fyrir því að fara ekki til fleiri húsa.

1. Meiri líkur voru á að fólk móðgaðist, misskildi eða að deilur kviknuðu um hver fengi að hýsa gestina.

2. Það hefði verið truflun fyrir fólkið, hvað þá lærisveinana, að þurfa stöðugt að hafa áhyggjur af því hvar þeir ættu að dvelja.

Sp.: Í Mk 6:11, ef þú hefðir lifað þá og haft spádóm um hvað Júdas Ískaríot myndi gera, ættir þú þá að taka Júdas inn í húsið þitt?

A: Já, ef þú vissir að það væri það sem Jesús vildi að þú gerðir. Mikilvægasta spurningin sem þarf að spyrja í hverri ákvörðun er: "Hvað myndi Jesús vilja að þú gerðir?"

S: Í Mk 6:14-29, af hverju gera sumir, eins og Heródes hér, illt sem þeir vita að þeir vilja ekki gera?

S: Heródes var í vanda. Honum þótti gott að halda Jóhannesi á lífi sem fanga. En á hinn bóginn vildi hann ekki virðast brjóta orð sitt opinberlega fyrir gestum sínum. Heródes drap marga sem konungur, og að drepa enn einn mann virtist honum líklega ekki svo alvarlegt.

Það er heiðursverðugt að standa við orð sitt, en sumir telja að það sé ætíð heiðursverðugra að standa við orð sitt umfram allt annað. Heródes vildi ekki gera neitt sem virtist óheiðursverðugt. Jiftah hefði hugsanlega haft sömu tilfinningu þegar hann gerði hið illa og drap dóttur sína til þess að standa við orð sitt.

Spurning: Í Markúsarguðspjalli 6:14-29, þótt Heródes hafnaði ekki raunverulega Jóhannesi skírara, hvernig er það að Heródes taki Jóhannes skírara sem sjálfsögðum hlut öðruvísi en þegar aðrir taka Jesú sem sjálfsögðum hlut?

S: Heródes hafði ást- og hatursamband við Jóhannes skírara. Hann hataði að Jóhannes væri laus og gagnrýndi hann og gæti mögulega vakið upp óeirð. Á hinn bóginn líkaði honum að ræða við Jóhannes skírara, og Heródesi líkaði að geta haft þennan hugsanlega vandræðagemling fanginn og undir sinni stjórn. Honum líkaði að hafa Jóhannes skírara, eða réttara sagt honum líkaði að hafa Jóhannes skírara akkúrat þar sem hann gat stjórnað honum. Sumum í dag líkar Jesús, vilja læra um hann, en þeim líkar ekki að Jesús geri kröfur til lífs þeirra og vilji hafa þá undir stjórn Krists.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 6:17-18, af hverju var það ólöglegt fyrir Heródes Antípas að eiga konu bróður síns?

A: Jóhannes þekkti Gamla testamentið vel. Að Heródes giftist konu bróður síns á meðan bróðir hans var enn á lífi var í andstöðu við 3. Mósebók 18:16; 20:21.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 6:20 hvernig gat Heródes Antípas bæði óttast og virðast virða Jóhannes, þar sem hann drap hann síðar?

A: Miðað við skuldbindingu Jóhannesar til að gefa upp þægilegt líf fyrir lífi í eyðimörkinni, og hreinskilni hans til að boða sannleikann hvað sem það kostaði, bar Heródes raunverulega virðingu fyrir honum. Þrátt fyrir mikla virðingu Heródesar var fljótfengna eið hans við ættleidda dóttur sína og ótti hans við að vera þekktur sem sá sem brýtur eið sitt sterkari en virðing hans og löngun til að gera það sem rétt var, eins og Márkusarguðspjallið 6:22-28 sýnir.

Þótt undarlegt sé, er löngun sumra til að standa við orð sitt og til að virðast réttlát meiri en löngun þeirra til að vera í raun réttlát.

Spurning: Í Mk 6:21, Mt 14:6-10 og 1. Mósebók 40:20-22, þar sem Heródes lét drepa Jóhannes skírara á afmælisdegi sínum og Faraó lét drepa æðsta bakara sinn á afmælisdegi sínum, gefa þessi vers í skyn að við eigum ekki að fagna afmælum, eins og Vottar Jehóva segja í bókinni *Rökstudd í ritningunum*, bls. 68-69? (1989)?

S: Nei. Það voru Heródes og Faraó sem voru illir, ekki afmælið. Tilefnið sjálft var hvorki gott né slæmt. Sú staðreynd að báðar þessar athafnir fóru fram innandyra gefur heldur ekki í skyn að við eigum aldrei að vera innandyra.

Sp.: Í Mk 6:30-34, af hverju þurftu þeir að hvílast, og var það nauðsynlegt?

S: Lærisveinarnir voru svo uppteknir að þeir höfðu ekki einu sinni tíma til að borða. Þeir þurftu ekki aðeins tíma til að borða, heldur einnig til að hvíla sig og slaka á.

Hins vegar var þörf þeirra á að hvílast undirorpin fjöldanum sem fylgdi þeim. Þar sem grasið var grænt, bendir það til þess að þetta hafi gerst seint í vetur eða snemma vors. Þetta kraftaverk hefði ekki átt sér stað ef lærisveinarnir hefðu staðið við áætlunina og einfaldlega hvílt sig, eins og Believer's Bible Commentary, bls. 1336, segir okkur.

S: Í Mk 6:30-32, hvaða sess hefur hvíldin í kristnu lífi?

S: Stundum vill Guð að við tökum okkur tíma til að slaka á og nálgast hann, tíma sem annars hefði verið varið til þjónustu.

Hins vegar réttlætir þetta ekki lúxusfrí fyrir kristna leiðtoga, eins og Believer's Bible Commentary bls. 1335–1336 minnir okkur á.

Spurning: Í Mk 6:38 og Mk 8:5, af hverju spurði Jesús áður en hvor um sig af þessum tveimur fóðrunum hversu mikið fæði var til?

A: Í eftirsjáningu virtist magnið sem Jesús byrjaði með ekki skipta máli. Jesús hefði getað fóðrað alla úr einni molaefni hefði hann viljað. Í staðinn vildi Jesús hins vegar að þeir sæju að maturinn dygði ekki til að fóðra alla, að meira væri til í lokin en í byrjun, og notkun tölustafanna 12 og 7 sýnir einfaldlega að magnið var ekki bara tilviljun.

Þessar brauðhleifar voru litlar; samkvæmt The Expositor's Bible Commentary, bindi 8, bls. 763, var hægt að borða nokkrar heilar brauðhleifar í einni máltíð. Nágrannabæirnir Kapernaum og Betsaída höfðu aðeins 2.000 til 3.000 íbúa, samkvæmt The Expositor's Bible Commentary, bindi 8, bls. 675. Því hefði verið erfitt fyrir nágrannabæina að fæða alla þessa menn.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 6:38, af hverju skipaði Jesús ómögulegt?

S: Þegar Jesús skipaði lærisveinunum að fæða mannfjöldann, er í grísku textans lögð áhersla á orðið "þið" (fleirtala). Þetta var vissulega ekki síðasta skiptið sem Guð skipaði einhverjum að gera eitthvað sem var ómögulegt með mannlegu afli, en allt er mögulegt með krafti Guðs.

S: Í Mk 6:38-44, hvaða andlega lærdóm er þar fyrir okkur um brauðin?

S: Uppspretta þessa kraftaverks var Jesús, sem er lífsins brauð. Upprunalegu brauðin, áður en þau voru blessað af Guði og áður en þau voru brotin, voru ekki næg fyrir þörfina sem var til staðar. En það var allt sem þau áttu, og Guð tók þau engu að síður. En með blessun Guðs voru brauðin brotin. Og með blessun þeirra og brotnuninni mættu þau ekki aðeins þörfinni heldur varð jafnvel afgangur. Og ekki aðeins varð afgangur, heldur var meira en þeir byrjuðu með. Guð gaf þessum mönnum ekki beint að borða, heldur gaf Guð fæðuna til síns fólks, lærisveinanna, til að þeir gætu gefið þeim að borða. Það var meira en nóg fyrir alla, en þeir sóuðu ekki, því þeir söfnuðu saman afgangnum.

S: Í Mk 6:48, hvers vegna var Jesús að fara framhjá þeim?

S: Jesús, sem gekk á vatninu, komst hraðar áfram en lærisveinarnir sem róðu mót vindi. Þrátt fyrir það var Jesús ekki að ganga að bátnum, heldur gekk hann framhjá þeim, þar til þeir kölluðu til hans.

Í dag gætu blessanir Jesú og Guðs verið á leið til okkar, en þær munu líða framhjá okkur, nema við köllum á Guð um að hann komi til okkar, ekki bara að hann komi hjá okkur. Lifum við lífi okkar þannig að við viljum ekki vera of langt frá Guði, eða lifum við þannig að við viljum vera eins nálægt honum og auðið er?

S: Í Mk 6:53-56, hvað vitum við um svæðið Genesarets?

S: Ólíkt fyrri afskekktu stöðum var Genesarets mjög frjósamt land á vestanverðu Galíleuvatni og því nokkuð þéttbýlt, samkvæmt The Expositor's Bible Commentary, bindi 8, bls. 676. Þar voru nokkrir steinefnauppsprettur og sjúklingar komu þangað til að leita sér huggunar og vonar.

Spurning: Í Mk 6:53-56 gætu menn túlkað þetta sem að Jesús sé bara miðill til að tryggja sér máltíð. Af hverju gerði Jesús þetta samt, og hvað gerði hann til að milda áhrifin?

A: Margir komu ekki fyrst og fremst til að fylgja Jesú, eða jafnvel til að læra af kenningu Hans. Þeir komu fyrir það sem Jesús gat gert fyrir þá. Jesús vildi sýna fram á hver Hann var, en kannski var ein ástæða þess að Jesús hélt sífellt áfram sú að eftir að hafa sýnt fram á hver Hann var, myndi Hann yfirgefa þá sem voru eingöngu á eftir mat eða lækningu. Þrátt fyrir það fylgdu þeir honum samt áfram.

Í dag þurfa kirkjuleiðtogar að gæta sín á þeim sem koma í kirkju eingöngu fyrir máltíðina eða það sem hún getur gert fyrir þá. Hvati þeirra gæti breyst til hins betra síðar. En kirkjuleiðtogar þurfa að vega og meta á milli þess að sýna kærleika og þess að vera misnotaðir.

S: Í Mk 7:2-5, hvað var talið rangt við að borða með óþvegnar hendur?

A: Farísearnir þróuðu hugtakið hreint og óhreint úr Gamla testamentinu út í mörg svið. Það var í sjálfu sér í lagi, en þegar þeir gerðu skoðanir sínar jafngildar orði Guðs, þá kom ágreiningurinn við Jesú. 1. Korintubréf 4:6 og Orðskvæði 30:5-6 sýna að það er rangt að fara út fyrir orð Guðs.

Þetta var aðeins munnleg hefð á tímum Jesú, en um 200 til 300 e.Kr. voru þessar fjölmörgu hefðir skrifaðar niður í gyðinglegu Mishnah. Ekki aðeins Jesú, heldur einnig sadúsear, hafnuðu hefð faríseanna samkvæmt New International Bible Commentary, bls. 1165.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 7:6-8 hefðu farísearnir orðið nokkuð hissa á svari Jesú. Hvernig stunduðu farísearnir, og aðrir í dag, list sjálfdaprar?

S: Sjálfblekking er of auðveld fyrir fólk í dag og á marga vegu. Hún getur verið óviljandi eða viljandi, hún getur falið í sér að sjá hluti sem eru ekki raunverulega til staðar, að sjá ekki hluti sem eru til staðar, og að neita því sem maður sér í raun. Stundum, þegar fólk blekkir aðra fyrst, en ekki sjálft sig, byrjar það að lokum að trúa því sem það vissi upphaflega að væri lygi.

Það var gerð rannsókn þar sem þátttakendum var falið að horfa á myndband og reyna að telja hversu oft einhver hoppaði með körfubolta. Myndbandið sýndi veislu þar sem fólk var að spjalla, og einn einstaklingur fremst var að dribla körfubolta. Á einum tímapunkti gekk einhver í gorrílubúningi um miðja veisluna. Eftir myndbandið var þátttakendum beðið um að gefa upp fjölda hoppanna og segja til um hvort þeir hefðu séð eitthvað óvenjulegt á meðan þeir horfðu á myndbandið. Allir sögðust ekki hafa séð neitt. Augun þeirra voru svo föst á körfuboltanum að þeir sáu ekki einu sinni manninn í gorrílubúningi ganga um veisluna!

Stundum er sjálfsblekking markvissari. Þegar einstaklingur ákveður hvað er satt út frá því sem hann vill að sé satt, hunsar hann algjörlega, eða að minnsta kosti gerir lítið úr, sönnunargögnum sem benda til hins gagnstæða. Eitt sumar var ég í trúboðsferð til Utah til að vitna fyrir mormónum. Um helmingur kristinna manna í hópnum voru fyrrverandi mormónar og helmingurinn (þar á meðal ég) voru það ekki. Það var áhugavert að spyrja fyrrverandi mormóna spurninga um það hvenær þeir voru mormónar. Ein spurning var: "Hvernig gætirðu sofið um nætur með öllum þessum mörgu mótsögnum í mormónismannum?" Hann svaraði að sem mormóni hefði hann getað sofið alveg ágætlega. Já, hann vissi af sumum þessara mótsagna og hann vissi að hann gæti ekki svarað þeim, en það truflaði hann ekki því hann hélt að einhver annar í mormónakirkjunni gæti það. Sem mormóni komst hann að því að enginn gæti svarað þessum mótsögnum, og síðar hætti hann.

Farísearnir þjáðust af því sem kallað er "viturleg mótsögn". Þeir "vituðu" að þeir einir væru kennarar Ísraels og að þeir hefðu ekki rangt fyrir sér. En hér var þessi maður, Jesús, sem sprengdi heimssýn þeirra með því að kenna af heimild og framkvæma kraftaverk sem aðeins sá sem er frá Guði getur gert. Þennan mikla togstreitu mátti aðeins afnema með því að afhjúpa Jesú sem svikara, viðurkenna að fyrri "vissu" þeirra var rangt, eða losa sig við það sem olli togstreitunni og láta drepa Jesú.

Sp.: Í Mk 7:7-8, hvernig veistu hvort regla sé frá Guði eða frá manni?

S: Ef þú lest ekki ritninguna Guðs sjálfur, getur verið mjög erfitt að vita það.

Kaþólskur maður að nafni Páll, sem var ekta kristinn, var í litlum biblíulestrarhópi sem ég stýrði eitt ár. Mér fannst það forvitnilegt að hann tók oft upp mjög grunnatriði og spurði mig hvort þau væru úr Biblíunni. (Flest voru það.) Síðar sagði hann mér hvers vegna hann væri að spyrja öll þessi spurningar. Hann sagði að hann hefði lært þessi atriði þegar hann ólst upp í kaþólsku skóla, og þar var ekki greint á milli þess sem kaþólska kirkjan kenndi og þess sem Guð kenndi í Biblíunni.

Þegar kristinn kennari, úr hvaða hópi sem er, tekst ekki að greina á milli orðs Guðs og eigin kenninga sem ganga út fyrir það, eykur hann mikilvægi eigin kenninga á kostnað lærisveina sinna sem velta því fyrir sér hvað Guð hafi í raun sagt. Bæði 1. Korintubréf 4:6 og Orðskvæði 30:5-6 vara alla kristna við að bæta ekki neinu við orð Guðs. Kannski er þetta hluti af ástæðunni fyrir auknum ströngum dómi sem kennarar bera, samkvæmt Jakobsbréfinu 3:1-2.

Sp.: Í Mk 7:7-8 eigum við þá ekki að fylgja neinum mannlegum reglum?

A: Alls ekki, eins og Rómverjabréfið 13:1 og 1. Pétursbréf 2:13-18 sýna, eigum við að hlýða mannlegum yfirvöldum. Þvert á móti sýnir Markúsarguðspjallið 7:10-14 að Jesús var staðfastur andsnúinn því að óhlýða lögum Guðs til að fylgja lögum manna.

S: Í Mk 7:11 af hverju var Corban slæmt, og hvernig gera sumir svipaða hluti við foreldra sína í dag?

A: Corban merkir að það hafi verið helgað Guði, líklega til að verða fært í Musterið. Hins vegar þýddi það ekki endilega að það yrði gefið til Musterisins. Sá sem það gaf gat samt notað það sjálfur, samkvæmt The Expositor's Bible Commentary, bindi 8, bls. 678–679, og Believer's Bible Commentary, bls. 1337.

Ef einhver gefur Guði mikið fé en sér samt fyrir fjölskyldu sinni, þar á meðal foreldrum sínum, er það í lagi. En ef einhver vanrækir að sjá fyrir fjölskyldu sinni, þegar hann gæti það, segir Páll að hann sé verri en vantrúaður í 1. Tímóteusarbréfi 5:8. Jafnvel flestir vantrúaðir sjá fyrir eigin fjölskyldu.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 7:15, þegar Jesús sagði að ekkert sem inn í mann kemur geti saurgert hann, var hann að tala um eitthvað sem gilti á tímum Gamla testamentisins eða um nýja kenningu?

S: Þetta er endurtekning á Matteusi 15:10-20.

Jesús ógilti ekki matarboðorð Gamla testamentisins, heldur tók hann þau til sín. Hér eru fjórir þættir sem þarf að huga að.

1. Þó að Jesús og lærisveinar hans brytu stundum mannlega hefð faríseanna, lifðu þeir sjálfir í hlýðni við lögmál Gamla testamentisins.

2. Jafnvel undir gamla sáttmálanum var Guð upptekinn af hlýðni þeirra, og mataræði þeirra var ein leið, en ekki sú eina, til að sýna hlýðni sína.

3. Eftir að Jesús reis frá dauðum og markaði nýjan tíma, kusu lærisveinarnir ekki að borða alls konar kjöt. Engill Guðs kom niður og skipaði tregum Pétri að borða, eins og segir í Postulasögunni 10:11-16. Hver var Pétri til að rífast við engil frá himni?

4. Múslimar ættu ekki að eiga í neinum vandræðum með þessa svörun, þar sem sagan segir að Múhameð hafi gert hið sama. Hann talaði um úrelt lög (þó að ógilding sé aðeins annar hugtakið en nýtt sáttmáli í gegnum Jesú). Einnig sýndi hann að múslimar gætu borðað kameldýrakjöt, en Gamla testamentið lítur á kameldýrakjöt alveg eins og svínakjöt (3. Mósebók 11:4,7,26; 5. Mósebók 14:7,8).

S: Í Mk 7:18, af hverju var Jesús hissa á skorti þeirra á skilningi?

S: Þetta var ekki almenningur, heldur eigin lærisveinar Jesú sem skildu ekki. Jesús hafði haldið að þeir myndu hafa áttað sig á því nú þegar að í Nýja ríkinu var það ekki hið ytra fæði sem skipti máli, heldur það sem var innra með manni.

Sp.: Í Mk 7:18, þar sem lærisveinarnir höfðu ekki Heilagan anda fyrr en á hvítasunnu, mátti þá búast við að þeir skildu nokkuð af því sem Jesús sagði?

S: Stundum misskilja menn hvað Heilagur Andi gerir og hvað hann gerir ekki. Heilagur Andi sannfærir heiminn um synd og upplýsir okkur um sannleikann, en fólk getur samt séð eitthvað sannleikans án Heilags Anda.

Sp.: Í Mk 7:18-23, hvernig lýsti Jesús öllum matvælum hrein?

S: Fyrst það sem er ekki svarið og síðan svarið.

Ekki svarið: Margir bannaðir matvælar í Gamla testamentinu voru fæðan sem hræætur (eins og svín og skelfiskur) og kjötætendur borðuðu. Þessi matvæli gátu, ef þau voru ekki vel elduð, borið fleiri sjúkdóma og sníkjudýr en þau matvæli sem þeim var heimilt að neyta. En það missir marks. Meginatriðið var að Guð gaf þeim lögmál til að fylgja og þeir gátu þóknast Guði eða ögrað honum með því að hlýða boðorðum hans eða ekki.

Svarið: Jesús, sem er Guð í holdi, kvað á um að nú væru öll matvæli talin hrein. Þetta var endurtekið fyrir Pétri í Postulasögunni 10:11-16. Páll talaði einnig um þetta í Kólossubréfinu 2:16. Lykilatriði er að Jesús lýsti ekki "öllu" sem hreinu; hann lýsti aðeins öllum þeim matvælum sem fara inn í líkama okkar sem hreinum. Hin illu hlutirnir sem geta komið út úr hjörtum okkar voru aldrei hreinir og eru það enn ekki.

Sp.: Í Mk 7:26, af hverju er konunni lýst sem sykursýrlenskri?

S: Stjórnsýslulega var Föníkía hluti af rómversku héraði Sýrlandi. Kannski notaði Mark þennan hugtakið til aðgreina frá Líbýu-Föníkíumönnum sem komu frá Norður-Afríku.

S: Í Mk 7, hvað er betra, að reyna að lifa hreinu, tæru lífi eða að reyna að vera nálægt Jesú?

S: Við viljum í raun bæði. En ef trúmaður lifir hreinu lífi en vill halda sig í burtu frá Jesú, mun hann ekki verða kristilegri. Á hinn bóginn, ef trúmaður syndgar en vill iðrast og nálgast Jesú, mun hann verða hreinni og kristilegri.

Q: Í Mk 8:10, hvar er Dalmanutha?

S: Þetta væri suðvestur af Galíleuvatni. Um tíma vissu fræðimenn ekki nákvæma staðsetningu. Hins vegar fannst hellir sunnan við Genesaretssléttuna með nafninu "Talmanutha".

S: Í Mk 8:11-12, af hverju hlýddi Jesús ekki Faríseunum eða lét þá að minnsta kosti hafa sitt, með því að veita tákn úr himni þegar þeir báðu um það?

S: Þetta var stuttu eftir að Jesús hafði mettað 4.000 menn. Hvað hefði annað kraftaverk hér sannað fyrir faríseunum? Þeir höfðu ekki viljað fara út til að hlusta á Jesú, en hefðu þó heyrt um þetta kraftaverk. Athugið að beiðni þeirra kom ekki frá trú, heldur var hún knúin áfram af vantrú. Farísearnir virtust gera ráð fyrir að Jesús þyrfti að svara öllum spurningum þeirra. En Jesús var þeim ekki skuldugur til að sanna neitt. Jesús er í raun að segja þeim: "Þið munið ekki sjá tákn eftir ósk, þið hafið þegar séð og heyrt."

Sp.: Í Mk 8:15, af hverju er sum slæm kenning líkt ger?

S: Það þarf bara korn af ger, rétt umhverfi (deig) og smá tíma, og það hefur breytt öllu umhverfinu. Pólitískur rétttrúnaður er tilraun til að koma í veg fyrir að umhverfið breytist (eða breytist til baka) með því að skilgreina ákveðnar skoðanir eða umræðuefni sem "bannvæð". Ef þú vilt læra um Guð, verður þú að fylgja faríseunum. Það var sjálfsagt mál sem allir skildu. Á seinni tímum, ef þú vilt fylgja Guði, verður þú að fylgja því sem presturinn segir. Þó að biblíu­kristnir hafi verið sakaðir um að hafa "pappírspáfa" og fylgja eingöngu Bókinni, erum við í raun bara að reyna að fylgja Guði og orðunum sem Hann gaf okkur. Enginn dauðlegur trúarleiðtogi, jafnvel góður, og engin trúarjátning eða kirkjuþing, jafnvel gott, er þó nokkur staðgengill fyrir Guð og orð Hans.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 8:17-21, hvað gæti verið mikilvægi þessara talna?

S: Jesús hafði rétt áðan varað þá við faríseum og sadúseum, og lærisveinarnir hlustuðu ekki á það sem hann var að segja; þeir voru uppteknir af skorti á brauði. Jesús mætti þeim þar sem þeir voru staddir og einbeitti sér að því sem þeir voru uppteknir af. Hann spyr þá hvað tölurnar væru: fimm brauð í tólf "nesti körfur" í Ísrael; sjö brauð í sjö "körfur" meðal heiðingja. Það eru tvö samverkandi svör.

Almennt var Jesús að benda á að þeir enduðu með meira afgangs en þeir byrjuðu með. Þannig þurfa þeir ekki að hafa áhyggjur af því að Jesús geti ekki útvegað brauð.

Nánar tiltekið er sjö oft tákn um fullkomnun, eða fullkomnun í Guði í Biblíunni. Þó að talan tólf í Biblíunni vísi oft til tólf ættkvísla, er það ekki raunin hér. Það áttu að vera tólf postular, og postularnir voru fyrir allar þjóðir. Fimm og tólf voru einfaldlega mismunandi tölur en sjö og sjö, og matarkörfurnar og körfurnar voru ílát af mismunandi stærðum, sem sýnir að um aðskilin atvik var að ræða og að Jesús var frelsarinn bæði Gyðinga og heiðingja.

Sp: Í Mk 8:22-26, hvaða þrjár tegundir andlegrar blindu eru til?

Svar: Maðurinn var blindur, og síðar líkamlega að hluta til blindur, en lærisveinarnir voru enn að hluta til andlega blindir.

Óviljandi: Fólk getur verið líkamlega blint, fætt þannig til lífsins eins og í Jóhannesarguðspjallinu 9:1-2, orðið algerlega blint síðar eða verið hálfblint. Andlega séð eru margir vantrúaðir blindir í því að þeir eru ómeðvitaðir um ljósið og sannleikann í Kristi.

Viljandi: Hæðnismenn og þrjóska vantrúa hafna Kristi vegna þess að þeir neita að sjá sannleikann sem þeim hefur þegar verið gefið. Farísearnir voru ekki heimskir; þeir voru snjallir í að finna mótrök og ástæður til að velja að sjá ekki. Rétt eins og hraustur einstaklingur getur ekki lagt bílinn sinn í fatlaðastæði og sett blindfold, er munur á viljandi og óviljandi blindu.

Trúmenn: Jafnvel trúmenn, sem hafa falið líf sitt Jesú, geta verið að hluta til blindir fyrir sannleikanum. Hér gátu jafnvel lærisveinarnir ekki séð.

S: Í Mk 8:23-25, af hverju virtist Jesús græða blindan manninn í áföngum?

A: Ritningin segir það ekki. Kannski hafði maðurinn fleiri en eitt vandamál, eða kannski er þar dulin dýpri kennslustund fyrir okkur. Eins og líkamleg blindu mannsins var lækkuð í áföngum, er andleg blinda manneskju stundum lækkuð í áföngum líka.

Rétt eins og maðurinn var að hluta til blindur þar til í lokin, geta sumir verið andlega að hluta til blindir líka. Þeir sjá sumt rétt og gera ráð fyrir að þeir sjái allt rétt, án þess að vita að þeir séu enn að hluta til blindir. Til dæmis töldu sumir Jesú spámann en ekki Messías. Sumir sjá Jesú í dag sem frelsara en ekki sem Drottin. Sumir sjá Guð sem kærleika en ekki líka sem réttlæti og reiði.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 8:24, hvers vegna sá hinn læknaði blindi maður fólk sem tré ganga í fyrstu?

S: Kannski tóku sjóntaugar mannsins ekki ljósið skýrt upp. Það gátu verið margar ástæður fyrir blindunni, á milli ljósops, regnboguhimnu, hornhimnu og sjóntaugar.

Einnig gæti verið að maðurinn hafi upphaflega haft fullkomna sjón, en heilinn hans var ekki þjálfaður til að vinna úr mynstrunum. Heilinn okkar fær í raun hvolfda ímynd af heiminum. Heilar okkar venja sig við að snúa myndinni við. Í vísindamynd Moody Science var manni gefin sérstök gleraugun sem sneru myndinni við. Eftir að hafa notað þau nógu lengi aðlagaðist heilinn fullkomlega og hann átti engan vanda með að ganga eða takast á við umhverfið – að minnsta kosti þar til gleraugun voru tekin af, þegar heilinn þurfti að venjast nýju ástandi aftur.

Sjáðu http://www.answersingenesis.org/docs/4146.asp fyrir nokkur áhugaverð dæmi úr nútímanum um fólk sem getur séð líkamlega en nær samt ekki að þekkja hluti í fyrstu.

Sp.: Í Mk 8:26, af hverju sagði Jesús manninum að fara beint heim en ekki inn í þorpið?

A: Ritningin segir það ekki, en það virðist sem maðurinn og fjölskylda hans hafi verið frá öðrum bæ eða búið utan bæjarins. En Jesús var hér mjög skýr. Fyrst leiddi Jesús blindan manninn út fyrir bæinn, án þess að lækna hann enn. Síðan læknaði Jesús hann í áföngum, og síðan skipaði Jesús manninum sérstaklega að fara ekki aftur inn í þorpið.

Í New International Bible Commentary, bls. 1166, er getið þess að það hafi verið rétt fyrir manninn að segja ættingjum sínum frá fyrstur, fremur en að ættingjarnir heyrðu það fyrst frá einhverjum öðrum. Annars vegar vildi Jesús ekki að farísearnir í bænum sæju það, þar sem hann hafði rétt áðan sagt þeim í Markúsarguðspjalli 8:11 að þeir myndu ekki sjá merki frá sér. Eða, það gætu hafa verið aðrir sem Jesús vildi ekki að tækju eftir kraftaverkinu. Að lokum gæti Jesús ekki hafa viljað að sumir sæju lækninguna í áföngum.

S: Í Mk 8:38 bendir efasemdamaðurinn Bart Ehrman á að Jesús tilgreini ekki skýrt að hann sé Mannsonurinn (Jesus, Interrupted bls. 159).

S: Jesús þurfti það ekki hér. Hann kennir sig til Mennsonarins í Markúsarguðspjalli 2:5-12. Jesús sagði í Markúsarguðspjalli 2:8a-12: "Hvers vegna hugsið þið þessar hugsanir í hjörtum ykkar? … Hvað er auðveldara: að segja við lömda manninn: 'Syndir þínar eru fyrirgefnar,' eða að segja: 'Rís upp, taktu dýnuna þína og farðu heim'?" En til þess að þér vitið að Mannssonurinn hefur vald á jörðinni til að fyrirgefa syndir..." Hann sagði við lamiðan mann: "Ég segi þér, stand upp, taktu brekku þína og farðu heim." Og þegar í stað reis maðurinn upp, tók dýnuna sína og gekk út fyrir augum allra. Þeir urðu allir undrandi og lofuðu Guð og sögðu: "Aldrei höfum við séð neitt slíkt!" (BSB) Jesús notaði orðið 81 sinnum í guðspjöllunum. Hvers vegna myndi Ehrman telja það merkilegt að Jesús hafi ekki útskýrt það aftur á þessum stað?

Spurning: Í Mk 8:38, hvað þýðir það að Jesús muni skammast sín fyrir þá sem skömmuðust hans á þessu lífi?

S: Túlkendur hafa hér tvær skoðanir.

1. Hin útvöldu trúaðir sem skammast sín fyrir Jesú munu þjást af smán þegar þeir komast til himnaríkis. Þetta er skoðun Believer's Bible Commentary bls. 1341. Sumir kristnir trúa sannarlega, en þeir hafa látið of mikið af heiminum inn í sig til að standa fyrir Jesú eða deila fagnaðarerindinu.

2. Svokallaðir kristnir menn sem skammast sín fyrir Jesú munu komast að því að þeir komast alls ekki til himnaríkis. Bible Knowledge Commentary: New Testament, bls. 141–142, og The NIV Study Bible, bls. 1510, aðhyllast þessa skoðun. Í 2. Tímóteusarbréfi 2:12 stendur einnig að ef við neitum Kristi Jesú, mun hann neita okkur. Sumir neita að taka Jesús til sín af ýmsum tilfinningalegum ástæðum. Júdas var greinilega vonsvikinn yfir því að Jesús ætlaði ekki að grípa til hernaðaraðgerða á þessum tíma. Sumir halda því fram að menn séu svo góðir að þeir þurfi ekki frelsun, eða að það sé "of frumstætt" að segja að við þurfum fórn fyrir okkur. Aðrir vilja ekki að einhver horfi niður frá himni til að dæma gjörðir þeirra.

Auðvitað eru báðar skýringarnar líklega réttar, því Jesús tilgreindi ekki þennan "stig skammar" í þessu versi. Það er alvarlegt mál að trúa á Jesú, neita honum og iðrast (eins og Pétur gerði), en enn alvarlegra er að hafa aldrei afhent líf sitt Honum frá upphafi.

S: Í Mk 9:1-2, af hverju heldur þú að Guð hafi látið umbreytinguna eiga sér stað?

S: Fyrst ber að nefna að enginn vissi um þetta nema lærisveinarnir fram að dauða Jesú. Því hjálpaði þetta engan annan, að minnsta kosti ekki fyrr en eftir dauða og upprisu Jesú. Þó ritningin segi ekki hvers vegna þetta gerðist, sjáum við að minnsta kosti sex ástæður.

1) Það myndi styrkja trú lærisveinanna. Lærisveinarnir fengu að skyggnast inn í hinn endanlega dýrð Jesú.

2) Það myndi vera hvatning fyrir Jesú sjálfan, áður en hann gekk til krossins. Kannski sögðu Elijah og Móse Jesú einnig nokkur nauðsynleg atriði.

3) Til að uppfylla spádóm: Malakíasarbréfið 4:5-6 segir að Elijah komi fyrir hinn mikla dag Drottins. Þó að Jóhannes skírari væri í anda og krafti Elijahs, kom Elijah sjálfur líkamlega í umskiptunum.

4) Tveir vitni, Móse og Elijah, komu til að vera með Jesú, að minnsta kosti um stundarsakir. Elijah dó aldrei (2 Konungabók 2:11), og þótt Móse hafi dáið fannst líkami hans aldrei (5. Mósebók 34:6). Það verða tvö vitni rétt fyrir endurkomu Jesú í Opinberunarbókinni 11, og þetta gæti verið fyrirboði um það.

5) Fyrir okkur sem lifum eftir upprisu myndi það styrkja þá vissu að Guð hafði stjórnina og vissi frá upphafi hvað myndi gerast með krossfestingu og upprisu.

6) Að lokum uppfyllti það spádóminn sem Jesús gaf í Markúsarguðspjalli 9:1

Spurning: Í Mt 17:1, Mk 9:2 og Lk 9:28-29, á hvaða fjalli var umbreytingin?

Svar: Ritningin tilgreinir það ekki en hér er það sem við vitum. Í fyrsta lagi var það hár fjall, og Taborfjall er aðeins 1.843 fet yfir sjávarmáli (um það bil fimm fótboltavellir), svo það telst ekki hátt fjall. Það var tíu mílur suðvestur af Galíleuvatni og ekki nálægt Keisaréu Filippí. Einnig var þá rómverskur vígstöðvar á toppi Taborfjalls.

Hermonfjall, yfir 9.000 fet á hæð, er hæsta fjall svæðisins og umbreytingin hefði getað átt sér stað þar. Hins vegar er það nokkuð langt í burtu, norðan við Golanhæðirnar, á landamærum Sýrlands og Líbanons. Skýringarritið Believer's Bible Commentary, bls. 1400, heldur þessari skoðun fram.

Fjall Meron / Jebel Jermaq, vestan við Galíleuvatn, er 3.926/3.962 fet á hæð, og W. Liefield hefur bent á það.

Sp.: Í Mk 9:7ff., af öllu því sem Guð hefði getað sagt, var aðeins þessi eina setning skráð. Hvers vegna heldur þú að það hafi verið svo mikilvægt fyrir lærisveinana að vita þetta?

S: Kristni snýst ekki fyrst og fremst um lög, kenningar eða þjónustu. Þó að þessi atriði séu til staðar eru þau ekki það helsta. Það helsta er heldur ekki reynsla okkar, samveru eða bæn. Það eina sem skiptir mestu máli er að elska Jesú. En trúuð geta gleymt því. Páll segir í 2. Korintubréfi 11:2-3: "Ég er öfundsjúkur yðar guðlegri öfund. Því ég lofaði yður einum manni, til að færa yður fram sem hreina mey fyrir Krist. Ég óttast hins vegar að eins og Eva var blekkt af snjallri list ormsins, svo verði hugir yðar afvegaleiddir frá einlægri og hreinni trú yðar á Krist."

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 9:14-16, hvernig getum við staðist freistinguna að dvelja of lengi á fjallstindinum þegar Jesús vill að við komum niður?

A: Mundu að þetta snýst ekki um okkur, um að við öðlumst þekkingu og reynslu, heldur um Guð. Guð vill að við þjónum öðrum. Við dómstólinn mun Jesús ekki spyrja okkur hversu mikið við lærðum eða hvað við upplifðum, heldur hvað við gerðum og hvernig við lifðum. Toppupplifun á fjalli er góð til að festa okkur, vaxa okkur og endurnýja okkur fyrir andlega baráttu um hjörtu og hugi fólks í þessum heimi. Þjálfari í liði hefur lítið gagn af hæfileikaríkum leikmanni sem neitar að keppa.

Sp.: Í Mk 9:18,28-29, hvað segir þetta um mátt kristins manns án trúar?

S: Á þessum tíma vissu lærisveinarnir meira um Guð en nokkur annar dauðlegur maður á jörðinni. Lærisveinarnir áttu persónuleg samskipti við Jesú á hverjum degi. Lærisveinarnir (að minnsta kosti allir nema einn) trúðu öll og lifðu samkvæmt þeirri trú. Þeir áttu trú, en trú þeirra var ekki nógu sterk til að reka út þennan djöful.

S: Í Mk 9:18,28-29, hvernig tökum við gæði Guðs máttar og visku sem sjálfsögðum hlut í dag?

S: Ótrúað fólk getur tekið öryggi, frið, heilsu og velmegun sem sjálfsögðum hlutum sem það telur sig eiga rétt á. Jafnvel sumir trúaðir geta haldið að þeir muni ekki lenda í erfiðum tímum vegna þess að þeir eru kristnir. Að taka gjafir Guðs sem sjálfsögðum hlutum er andstætt þakklæti.

Spurning: Í Mk 9:19, af hverju heldurðu að Jesús hafi sagt "Ó trúleysi kynslóð" í stað "Ó trúleysingjarnir lærisveinar"?

S: Jesús sá að vantrú lærisveinanna endurspeglaði samfélagið sem þeir ólust upp í. Að vissu leyti, jafnvel sem trúaðir, mótast trú okkar og sannfæringar af kynslóð okkar, þ.e. menningu og samfélagi. Sem trúaðir verðum við að viðurkenna það auðmjúklega og hreinskilnislega og leggja okkur fram um að yfirstíga og brjótast laust úr því.

Sp.: Í Mk 9:24, af hverju sagði faðirinn mótsögn?

A: Oxýmóron er málfarsmynd sem notar mótsagnakenndar yfirlýsingar eða myndmál til að tjá flókna sannleika. Faðirinn bar í sér mótsagnakenndar tilfinningar. Hann sagði: "Ég trúi," því hann trúði sannarlega, en hann sagði líka: "aðstoðaðu vantrú mína," því hann vissi að hann bar einnig í sér alvöru efa.

Við eigum líka að vera hreinskilin um tilfinningar okkar fyrir Guði. Guð er nógu mikill til að takast á við efasemdir okkar, og þegar við komum tilfinningum okkar í ljós með því að játa þær fyrir Honum, getur Guð auðveldlega sinnt því sem við játum fyrir Honum.

Sp.: Í Mk 9:24, hvað heldurðu að Guð geri við ófullkomna trú, eins og faðirinn hafði?

A: Guð notaði trú föður drengsins; ófullkomna en heiðarlega, einlæga trú. Það er betra en hræsnisfull, óheiðarleg framkoma sem lítur út fyrir að vera trú. Vertu heiðarlegur um trú þína á Guði, svo að Hann geti vaxið hana, hreinsað hana og fjarlægt draslið sem þar á ekki heima.

S: Í Mk 9:25 sagði Jesús flestum sinnum bara við illan anda að fara út, en af hverju sagði Jesús núna bæði að fara út og ekki koma aftur inn?

S: Í Lúk. 11:24-26 sagði Jesús að þegar illur andi fer úr manni geti hann reynt að snúa aftur með sjö öðrum. Þess vegna er mikilvægt þegar maður sem er heltekinn snýr sér til Krists eftir frelsi frá ánauð, svo að andarnir snúi ekki aftur með meiri krafti.

Sp.: Í Markúsarguðspjalli 9:33, af hverju heldurðu að lærisveinarnir hafi á þessu augnabliki, rétt eftir hina miklu umbreytingu, rætt um hver væri mesti meðal þeirra?

A: Á yfirborðinu hljómar þetta fáránlega. Strax eftir að þeim var af náð veittur sá mikli heiður að verða vitni að þessu mikla atburði, í stað þess að fara og segja frá því hve mikill Jesús var, voru þeir að rífast um það hver væri mesti meðal þeirra. Í stað þess að allt snérist um Jesú og hvernig þeir gætu þjónað til að dýrka hann, notuðu þeir Jesú til að láta allt snúast um sig sjálfa.

Þetta myndmál er fáránlegt. Vissulega, ef einhver vildi mála upp dýrðlega, hulinna mynd af heilögu lærisveinum Jesú, þá hefði hann vissulega sleppt þessu! Þetta lítur bara illa út. En eftir að hafa trúað Jesú, séð kraftaverkin og umbreytinguna, voru þeir enn svona. Þolinmæði Jesú gagnvart þeim er ótrúleg.

Sp.: Í Mk 9:33, hvernig eigum við að bregðast við samtrúarmanni sem reynir að efla eigin mikilmennska?

A: Ekki bera harðar tilfinningar gagnvart þeim, heldur biðja fyrir þeim og þrá að þeir iðrist þess. Við ættum ekki að afskrifa hann sem leynilegan vantrúaða eða fallinn, óbætanlegan villutrúarmann, eins og Jesús afskrifaði ekki lærisveinana. Þeim ber að veita viðvörun til eigin hagsbóta, og hafa ber áhrif þeirra til að hvetja aðra til þess sama í lágmarki.

Sp.: Í Markúsarguðspjallinu 9:34, ættu lærisveinarnir að hafa sagt Jesú hvers vegna þeir voru að rífast, eða ættu þeir að hafa þagað, eins og þeir gerðu?

S: Þau þögðu líklega af vandlætum eða skömm. Guð veit hvað við hugsum og segjum, hvort sem við játum það eða ekki, en betra er að segja Honum frá því sem er í hjarta okkar, jafnvel þó það sé spillt eða hrokafullt. Þannig getur Guð hreinsað það mun hraðar ef þú ert reiðubúinn að viðurkenna það.

Sp.: Í Mk 9:35, hvað finnst þér um orðalagið "stórfengleiki kemur í gegnum þjónustu"?

S: Það er ekki alveg rétt. Í fyrsta lagi verður þú að þjóna þeim rétta. Ekki þjóna metnaði þínum, ekki þjóna kirkjunni, heldur ætti aðalþjónusta þín að vera Guði. Í öðru lagi verður þú að þjóna af réttum hvötum. En þegar þessum fyrirvörum er tekið tillit til, er þetta nokkuð rétt.

S: Í Mk 9:38-40, af hverju bönnuðu Jóhannes og hinir lærisveinarnir einhverjum að reka út illvætti, og hver var þessi maður?

S: Fyrst skulum við skoða þennan sérkennilega atburðarás. Fyrst voru lærisveinarnir máttlausir til að reka út illan anda. Síðan voru þeir að rífast um hver væri mesti. En þrátt fyrir að þeir gætu ekki rekið út illan anda, bönnuðu þeir öðrum sem trúði á Krist að reka út illan anda í nafni Jesú, eftir að þeim misheppnaðist það.

Þar sem maðurinn var ekki hluti af samtökum þeirra gerðu lærisveinarnir ráð fyrir að Guð gæti ekki notað hann. Í dag gera trúarmenn stundum sömu mistökin og halda að aðrir sannir kristnir sem ekki tilheyra söfnuði þeirra séu ekki notaðir af Guði eða aðeins notaðir á minni hátt.

Sp.: Í Mk 9:38-40 og öðrum textum, hversu "raunverulegur" er djöfullinn og áhrif hans? Setur hann hugsanir í kollinn á þér?

S: Djöfullinn og djöflar hans eru raunverulegar verur með hugsanir og tilfinningar. Þeir geta lagt hugsanir í huga okkar, en þeir geta ekki "takað yfir" trúaða. Þó að þeir geti lagt hugsanir í huga okkar, höfum við máttinn til að segja nei og halda áfram. Þó að þeir séu voldugir, og máttur þeirra eigi ekki að vanmeta, er verndin sem við njótum undir blóði Krists enn máttugri. Til dæmis hef ég heyrt af nornalækni sem lagði bölvun á kristinn mann, og bölvunin snérist til baka á nornalækninn. Í öðru dæmi sem tengist ekki, hef ég heyrt af öðrum seiðmanni sem spáði því að kristinn trúboði myndi deyja innan 30 daga. Á 30. degi dó seiðmaðurinn.
Sem börn Krists höfum við enga ástæðu til að semja við djöfulinn, spotta hann eða jafnvel vilja reyna að eiga samskipti við hann eða illvætti.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 9:38-40, hvernig á að bregðast við manni sem gerir Guðs vilja en er "óheimilaður" af mönnum?

S: Í fyrsta lagi, spyrðu hvort það þurfi yfir höfuð heimild frá mönnum. Ef það er vilji Guðs, þá þarf það kannski ekki. Ef þér finnst það valda sundrungu, vertu þá fyrst viss um að það sé ekki þú og hópurinn þinn sem eru að valda sundrungu. Á hinn bóginn, ef það er að kveikja í deilum eða veldur lögmætum sundrungu, ættir þú að tala við þá, reyna að rökstyðja fyrir þeim og biðja um að þið verðið allir einhuga.

S: Í Mk 9:42, hvað finnst þér svo alvarlegt við það að láta litlu börnin syndga?

S: Þó að samfélagið á þeim tíma hafi oft litið niður á börn, segir Markúsarguðspjallið 9:42 að það væri betra fyrir mann að hafa aldrei fæðst en að leiða barn til syndar. Þegar þú horfir á lítið barn, sem gæti hagað sér kjánalega og veit ekki mikið, mundu að Guð ber jafn mikla umhyggju fyrir því og fullorðnum og það er jafn mikilvægt í augum Guðs.

Fagnaðarerindið D.L. Moody sagði einu sinni einhverjum að tveir og hálfur einstaklingur hefði verið bjargaður á fundi. Viðkomandi spurði hann: "Átt þú við tvo fullorðna og eitt barn?" "Nei," sagði Moody, "tvö börn og einn fullorðinn."

Sp.: Í Mk 9:48, hvers vegna myndu ormar ekki deyja í helvíti?

S: Líking Jesú vísar ekki til smádýra, heldur til rotnunar og tortímingar helvítis. Í bókinni When Critics Ask, bls. 372, er gefið annað svar. Þar sem stendur "ormurinn þeirra" en ekki "ormurinn", er þetta líking um líkamlegt hold þess sem fer til helvítis.

S: Í Mk 9:49, hvað þýðir "saltað með eldi"?

S: Það eru þrjár helstu túlkanir um hverjum þessi vers vísar

Trúuðum, sem ganga í gegnum þjáningu og hreinsun

Þeir glataðir, sem fara til helvítis

Allir sem eru prófaðir og dæmdir. Þessi sýn getur falið í sér hin tvö fyrrnefndu sjónarmið.

Að lokum fjalla vers 43-48 um helvíti, en vers 50 vísar til trúaðila. Vers 49 er milliliður, og orðið "allir" vísar bæði til hinna týndu sem nefndir eru strax á undan og trúaðila sem nefndir eru strax á eftir.

Spurning: Í Mk 9:49-50, hvernig tengist "að vera saltaður með eldi" við "að missa saltan sinn"?

A: Farísearnir á þeim tíma kenndu að Ísrael væri salt meðal þjóðanna til að hreinsa þær. Salt var mikilvægt varðveisluvaraefni. Orðasambandið "saltað með eldi" merkir að varðveita mat með eldi, til dæmis að þurrka ávexti. Ef jafnvel eldur getur haft varðveisluáhrif, getur salt misst mest af varðveisluáhrifum sínum ef það er skolað út með vatni eða þynnt með öðrum efnum.

S: Í Mk 10:1-2 og Mt 19:3-9, hvað kennir Jesús um skilnað?

S: Áður en svarað er spurningunni, ættum við fyrst að skilja hvað Jesús kenndi um hjónaband.

Hjónaband í Markúsarguðspjalli 10:7 og 1. Mósebók 2:24 er þegar þau tvö verða einn hold. Þegar ungur maður eða kona er að fara að gifta sig þarf hann eða hún að gera sér grein fyrir því að vegna þessa mun hann eða hún verða breytt manneskja. Að minnsta kosti sýnir rannsókn í Bandaríkjunum að giftir karlar lifa að meðaltali örlítið lengur en ógiftir karlar. Miklu mikilvægara er að maki þinn getur, og mun líklega, gert mikið til að færa þig nær Guði eða fjær Honum. Hjónaband snýst ekki bara um að vera ástfanginn eða hafa tilfinningar, heldur um skuldbindingu fyrir Guði og öðrum. Það er eins og, myndlíkingarlega séð, þið séuð ekki lengur tvær verur heldur ein.

Að skilja þennan "líffang" er ekki eðlilegt og ekki það sem Guð vill. Þó að leyfilegt sé að skilja við maka ef hann fremur kynferðislega ósiðlegt athæfi, eins og segir í Matteusi 19:9, er það ekki endilega nauðsynlegt. Páll kennir að ekki sé leyfilegt að skilja við einhvern vegna þess að hann hefur öðlast aðra trú, en ef hann/hún hefur frumkvæði að skilnaði er leyfilegt að fylgja því eftir, í 1. Korintubréfi 7:12-15.

Hvað ef makinn verður fíkniefnaneytandi? Er erfitt að ímynda sér að einhver lendi í þessu og sé samt sannur kristinn. En engu að síður, í þessari erfiðu stöðu, ef hann/hún er ekki tilbúinn/n að hætta, getur þú kært hann/hana til lögreglu. Ef hann/hún er vantrúaður og vill skilja við þig eftir það, þá er það í lagi.

Hvað ef makinn hótar ofbeldi gegn þér eða fjölskyldunni? Skynsamlegt er að skilja að til öryggis, og aftur, það er erfitt að ímynda sér einhvern gera þetta og vera sannur kristinn. Þetta er líka erfið staða. Stundum gæti verið best að kæra þá til lögreglu.

Sp.: Í Mk 10:1-2, af hverju heldur þú að farísearnir hafi spurt Jesú um skilnað hér?

S: Það gæti verið vegna eins eða fleiri af þremur ástæðum, og engin þeirra var sú að faríseinn ætlaði að fylgja ákveðinni skoðun vegna þess sem Jesús sagði.

1) Að athuga hvort Jesús væri nær skoðun Hillelsskólans, sem leyfði skilnað, eða Shammai-skólans, sem gerði það ekki nema í tilvikum framhjáhalds. Meðal fylgjenda hins fræga gyðinglega rabbínís Hillels var skilnaði leyft í Mishnah Gittin 1:1-3; 7:2.

2) Sjá hvort Jesús myndi kenna eitthvað annað en Gamla testamentið í 5. Mósebók 24:1-4 (og það gerði Jesús).

3) Vonast til þess að Jesús myndi segja nei við skilnaði, sem myndi gera það að verkum að Jesús væri að gagnrýna valdhafann Heródes Antípas og eiginkonu hans Heródías, sem hafði þegar skilið. Eiginkonan gat ekki hafið skilnað samkvæmt gyðinglegum lögum, en hún gat það samkvæmt rómverskum lögum, eins og Heródías gerði. Jesús var þáverandi í Perea, sem Heródes Antípas réði yfir.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 10:5, af hverju leyfði Guð, í gegnum Móse, ákveðnar athafnir vegna hörku hjartans?

S: Þó að Guð þurfi ekki að taka tillit til okkar og harðnu hjartans, kýs hann stundum að gera það. Á tímum Gamla testamentisins hafði meirihluti trúaðra ekki Heilagan anda búsettan í sér. En á tímum Nýja testamentisins, með Heilagan anda búsettan í okkur og lögmálið skrifað á hjörtun okkar, höfum við hærri staðal en heilagir menn Gamla testamentisins hér.

S: Í Mk 10:13, af hverju voru lærisveinarnir að áreita fólk fyrir að koma smábörnum sínum til Jesú?

S: Lærisveinarnir höfðu rangt fyrir sér. Kannski töldu þeir ranglega að þar sem börnin gátu ekki skilið kenningu Jesú vitsmunalega eins og fullorðnir, ættu þau ekki að eyða tíma Jesú. Jesús leiðrétti ekki einungis, heldur ávítaði hann þá sem höfðu ávítað aðra ranglega.

Samkvæmt Believer's Bible Commentary, bls. 1346, sagði George MacDonald að hann teldi ekki á trú manns ef drengir eða stúlkur væru aldrei að leik um dyrnar hjá honum.

S: Í Mk 10:13-15, af hverju vildi Jesús að börnin kæmu til hans?

S: Eina ástæðan sem Jesús nefndi var "að slíkra er Guðs ríki". Jesús notaði börnin sem kennsludæmi, að við verðum öll að hafa auðmýkt og lærdómsfýli barna til að koma til Guðs. Við getum ekki komið til Guðs í hroka, heldur verðum við að viðurkenna að við dugum ekki sjálf. Við verðum að vera reiðubúin að viðurkenna að Guð viti meira en við, og að við þurfum á Honum að halda og séum fús til að vaxa.

Auk þess líkaði Jesús án efa börnum og sá að verðmæti sálar barns var það sama og verðmæti fullorðins. Jesús væri frábær sunnudagaskólakennari fyrir börn!

Sp.: Í Mk 10:18 og Lk 18:19 var Jesús þá ekki "góður", þar sem hann efast um manninn sem kallaði hann góðan?

S: Jesús er góður í öllum skilningi orðsins. Jesús spyr manninn sem kallar hann góðan, þar sem maðurinn hafði ekki ennþá viðurkennt að Jesús væri Messías, og virtist nota hugtakið "góður" of léttvæglega.

Á svipaðan hátt í Jóhannesarguðspjalli 8:7, þegar Jesús sagði við ákærendur hinnar syndugu konu: "Sá yðar sem syndlaus er, kasti fyrstur steini á hana", kastaði Jesús sjálfur engum steinum, en það sýnir ekki að Jesús hafi verið syndugur. Jesús var syndlaus samkvæmt Hebreum 4:15.

S: Í Mk 10:18 og Lk 18:19 spyr Jesús: "Af hverju kallar þú mig góðan? … Enginn er góður nema Guð einn." Þar sem Jesús var ekki að neita eigin góðmennsku né guðdóm sinn, hvað var hann að segja?

S: Jesús spyr stutta spurningu sem, á yfirborðinu, hljómar mjög einfaldlega: af hverju kallar þú hann góðan? Þrír einfaldir punktar, og síðan umræða.

a) Jesús staðfesti ekki né neitaði því hér að hann væri góður. (Aðrir staðir segja okkur þó að svo hafi verið.)

b) Jesús spurði aðeins spurningu. Hann staðfesti né neitaði því hér að hann væri Guð. (Aðrir staðir segja okkur þó að svo hafi verið.)

c) Jesús virtist ákaflega áhugasamur um hvað þessi maður var reiðubúinn að staðhæfa og hvað hann trúði.

Nú til umræðunnar, og þá sjáum við hvað þú staðfestir og ert reiðubúinn að trúa.

Enginn annar í guðspjöllunum, hvort sem um trúmann var að ræða eða ekki, er sagður hafa kallað Jesú "góður kennari". Var spyrjandinn einfaldlega að reyna að vera kurteis og smiglandi, eða var hann, eins og Jesús spyr, að staðhæfa meira en það?

Hvað er "góður maður" í augum heilags Guðs? Er syndugur skattinnheimtumaður, sem hefur svindlað marga alla ævi en kallar á Guð að miskunna sér, góður? Nei, hann iðrast ills síns, en hann var samt sem áður illur. Á hinn bóginn, erum við nokkru betri en sá skattinnheimtumaður? Nei. Samkvæmt Guðs mælikvarða er það hrokafullur blekking að kalla nokkurn venjulegan mann á jörðinni "góðan".

Að sama skapi, hvað er gott? Er eitthvað gott þegar fólk greiðir atkvæði um það, þegar samfélagið samþykkir það, eða þegar einstaklingur hugsar í eigin huga að það sé gott, þótt hugur annarra telji annað? Nei, við höfum enga mælikvarða á gott, nema Guð og það sem Hann lýsir sem gott. Enginn er í raun og veru góður, nema Guð.

Í ljósi alls þessa, staðfestir þú að Jesús hafi verið góður?

Sp.: Í Mk 10:18 og Lk 18:19, var Jesús Guð, þar sem enginn var góður nema Guð einn?

A: Jesús sagði manninum hér hvorki hvort hann væri Guð né hvort hann væri ekki Guð. Heldur var hann að segja að maðurinn væri að nota orðið "gott" fremur léttvægt. Guð er uppspretta góðmennsku, skilgreining góðmennsku, og allt það minna sem við köllum gott er einfaldlega skuggi af góðmennsku Guðs.

Þú veist, kristnir menn, gyðingar, múslimar og jafnvel rómversku skurðdýrkendurnir sem voru að drepa kristna menn, reyndu öll að vera góðir, að minnsta kosti eins og þeir töldu gott vera. Það kann að koma mörgum Vesturlandabúum á óvart, en ekki allar trúarbrögð deila þeirri skoðun að maður eigi að reyna að gera gott. Í hindúisma reyna margir að leita uppljómunar, sannrar skilnings, með því að upplifa bæði gott og illt. Þess vegna, ef hindúatrúarmaður svíkur eða stelur, gætu sumir orðið hneykslaðir á meinta hræsni hans, en það þarf ekki að vera hræsni yfir höfuð. Fyrir hann getur verið að engin mótsögn sé á milli þess að reyna að öðlast uppljómun, alheimsvitund eða hvað sem það nú heitir, og þess að vilja upplifa hið illa. Ekki allir hindúar væru þó sammála; sumir leggja meiri áherslu á "karma".

Spurning: Í Mk 10:18 og Lk 18:19 hvernig beittu fyrri menn þessum versum?

S: Þetta eru tvö "fjölhæf" vers sem hafa fjölda góðra notkunarmöguleika.

Dæmi fyrir okkur

Klemens frá Alexandríu (193–217/220 e.Kr.) í verkinu Hver er hinn ríki maður sem verður frelsaður? kaf. 4, bls. 592 notar þennan kafla til að sýna fram á að við eigum að vera góð og gefa fátækum fremur en að treysta á auðæfi.

Tertullían (198-220 e.Kr.) sagði að Guð sé góður og miskunnsamur, og því sé það við hæfi fyrir okkur að vera góð, sýna öðrum miskunn og vera friðarsinnar. (Um hófstillingu, kafli 2, bls. 75)

Á móti gnosticismi

Írenæus frá Lióni (182–188 e.Kr.) segir að þar sem Jesús kallaði Föðurinn góðan, sé hann sannarlega góður. (Írenæus: Á móti villutrú, bók 1, kafli 20, bls. 345)

Hippolytus, lærisveinn Irenaeusar (225–235/6 e.Kr.), notar þetta einnig til að sýna fram á að Marcion og gnostismi séu rangir í bókinni Um afneitun allra villutrúar, bók 5, kafli 2, bls. 50, og bók 7, kafli 20, bls. 113. Ef faðirinn sem skapaði hlutina er góður, þá hrynur allur gnostismi og villutrú Marcion.

Ebionítar viðurkenna Jesú sem Son Föðurins, en þeir sögðu aðeins að Jesús væri Guð í myndlíkingu. Þar sem þeir lögðu einnig áherslu á að fylgja siðum Gamla testamentisins má ímynda sér að þeir hafi verið mjög andvígir gnóstíkunum sem sögðu Guð Gamla testamentisins vera illan eða villuleiðandi. Í Klemensarprédikun 3 (óviss dagsetning), kafli 57, bls. 248-249, notuðu þeir einnig þennan vers gegn þeim sem kölluðu Guð gamla testamentisins illa eða villuleiðandi. En í Klemensarbókmenntunum og öllum Ebionítum handritum sem hafa varðveist, notuðu þeir aldrei þennan vers til að neita því að Jesús væri Guð.

Á móti skurðdýrkun

Origenes (225–254 e.Kr.) segir að ef Kristur hlýddi Guði föður, þá mun sólin miklu frekar neita að láta neinn hneigja sig og dýrka hana. Origenes bætir síðan við að við eigum að biðja til Orðs Guðs, og enn fremur til Föður hans. (Gegn Celsusi, bók 5, kafli 15, bls. 548)

Guðdómur Krists

Novatían (250/254–256/7 e.Kr.) "Ennfremur Drottinn sjálfur: 'Hvers vegna spyrð þú mig um það sem gott er? Guð einn er góður.' … "en í sömu ritningum er Kristur einnig sagður vera góður. Því er þá ekki, ef þeir draga réttar ályktanir, einn góður, heldur tveir góðir. Hvernig er þá, samkvæmt ritningatrú, sagt að einn sé hinn góði? En ef þeir telja ekki að það geti nokkurju snertað sannleikann um að einn sé Drottinn, að Kristur sé einnig Drottinn, né sannleikann um að einn sé meistari okkar, að Páll sé einnig meistari okkar, né sannleikann um að einn sé góður, að Kristur sé einnig kallaður góður; þá skulu þeir, með sömu rökum, skilja að af því að Guð er einn, stendur það ekki í vegi sannleikanum um að Kristur sé einnig lýstur sem Guð." (Um þrenninguna k.30 bls.642-643)

Á móti aríusku

Hilariusi frá Poitiers (355-367/368 e.Kr.) skrifaði að þegar aríanar vísa til Jesaja 65:16; Markúsar 10:18; 1. Tímóteusarbréfs 6:15, þá myndi það skilja Soninn eftir án sannleika, góðmennsku eða máttar.

Grigoríus frá Nyssa (382-383 e.Kr.) skrifaði: "Það er þó auðvelt að sýna fram á að ekki einu sinni orðið 'einn' skilur Föðurinn frá Syni. … Því hann segir: 'Ég og Faðirinn erum eitt.' [Jóhannesarguðspjallið 10:30] Ef hið góða er því eitt, og í föður og syni er hugleidd sérstök tegund einingar, leiðir það til þess að Orðið, með því að eigna góðvildinni 'eitt', tók einnig fyrir sig titilinn 'gott' undir heitinu 'eitt', Hann sem er einn með föður og er ekki sundraður frá eðliseiningu." Á móti Eúnomíusi, bók 11, kafli 2, bls. 232–233 í Nicene and Post-Nicene Fathers, annar þáttur, bindi 5.

Sp.: Í Mk 10:19, hvers vegna nefndi Jesús aðeins sex af tíu boðorðunum?

A: Jesús var ekki að telja allt upp hér, heldur var hann bara að gefa dæmi. Þögn Jesú hér er ekki afsökun til að neita því sem bæði Jesús og postular hans kenndu annars staðar.

Spurning: Í Mk 10:21-22 og Lk 18:20-23, af hverju sagði Jesús manninum að selja allt sem hann átti?

S: Svo virðist sem maðurinn elskaði auðæfi sín jafnmikið og hann elskaði Guð, og Jesús sagði manninum að hann þyrfti að gera eitthvað í því.

S: Kennir Markúsarguðspjallið 10:21-22 öllum að selja allan sinn eigum einnig?

S: Nei, því Jesús sagði engum öðrum sem við vitum til að selja eignir sínar. Jafnvel Páll átti persónulegar eignir, eins og yfirhöfn hans í 2. Tímóteusarbréfi 4:13. Í Postulasögunni 5:4, þegar Ananías var agaður, segir sérstaklega að hann hafi ekki verið agaður fyrir að eiga eftir hluta af peningunum sínum, heldur fyrir að ljúga Guði og halda því fram að hann hefði ekki átt neitt af peningunum. Biblíuþekkingarútskýringin: Nýja testamentið, bls. 151, segir í meginatriðum hið sama.

Þessi vers er þó enn áskorun fyrir okkur í dag. Þegar kosið var milli Krists og auðæfa var þessi annars góðmenni ekki reiðubúinn að velja Krist fram yfir auðæfi. Ef einhver er þannig í dag, þá hefur sá einstaklingur verið bölvaður með of miklu fé. Lestu Orðskvæði 30:7-9 til að fá nánari upplýsingar.

Þegar þú ákveður hversu mikið þú gefur til Guðs verk, hefur Believer's Bible Commentary, bls. 1347, í umfjöllun sinni um Markúsarguðspjallið 10, sett fram lista yfir atriði sem þú gætir viljað hugsa um.

1. Þúsundir manna deyja daglega úr hungri

2. Margir hafa aldrei heyrt fagnaðarerindið.

3. Peningar okkar geta verið notaðir til að hjálpa við þessar þarfir.

4. Kristur kennir okkur að við eigum að verða fátæk til þess að aðrir verði ríkir (2 Korintubréf 8:9).

5. Þar sem líf okkar á jörðinni er svo stutt, verður það of seint þegar Jesús kemur.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 10:23-24, er það ómögulegt fyrir velmegandi fólk að koma til Jesú?

S: Það er aðeins eitt svar, en það hefur tvo hluta.

Nei. Fólk sem á auðæfi getur alltaf komið til Guðs. Abraham var mjög auðugur, bæði eftir fornum og nútíma mælikvörðum. Hins vegar þurfa auðugir menn að vera reiðubúnir hvenær sem er að fórna fyrir Guð því sem þeim er dýrmætast – eins og Abraham gerði með son sinn Ísák.

Já: Ef eignir þínar eða auður eiga þig, og þú elskar peninga meira en Guð, þá verður þú að velja annað hvort annað, og eilíft örlög þitt ræðst af vali þínu.

Það er einnig forvitnilegt að þetta kemur beint á eftir hlutanum um smábörn. Í The Believer's Bible Commentary, bls. 1347, er bent á að "kristnir menn sem safna fjársjóðum á jörðinni greiða almennt fyrir óhlýðni sína í lífi barna sinna."

S: Í Mk 10:29, er öllum sem hafa yfirgefið allt til að fylgja Jesú tryggt að hljóta þessi blessun, eða græða þeir ekkert ef þeir gera þetta en hafa ekki kærleika, eins og segir í 1 Kor 13:2?

S: Jesús gefur loforðið hér, en skilyrði eru gefin í skyn. Þú þarft einfaldlega að fylgja og halda áfram að fylgja Jesú. Þú verður að elska Guð og aðra til að fylgja Jesú, og þú getur ekki elskað Guð ef þú elskar ekki aðra.

Það er forvitnilegt að aðeins hér í samlíkingarguðspjöllunum kallar Jesús lærisveinana börn. Þetta er rétt eftir að Jesús ávítaði þá fyrir að leyfa börnunum ekki að koma til sín.

S: Getur Mk 10:29-30 og Lk 18:29-31 verið tekið sem loforð um efnahagslegan velmegun á þessu lífi?

S: Nei. Þetta loforð var ætlað hinum fyrstu kristnu jafnmikið og okkur. Við getum ekki búist við fleiri tryggingum um efnislegan velmegun en Páll, hinir postularnir og hinir fyrstu kristnu, sem voru aðallega þrælar og fátækir. When Cultists Ask bls. 135-136 bætir við að þessi vers sé ekki að tala um auðlegð, heldur um fjölskyldu og heimili.

S: Í Mk 10:30, hvernig fáum við öll þessi hlut fyrir þessa lífið?

S: Enginn okkar einstaklingslega á 100 heimili og 100 akrar sem persónulegt eignarhald. Við eigum ekki hvor um sig 100 líffræðilega bræður og systur og 100 líffræðilegar mæður sem ættingja. Heldur, sem bræður og systur í einum líkama – kirkjunni – eigum við öll saman öll þessi gæði til að deila með hvor öðrum, eins og Markúsarguðspjallið 3:33-35 sýnir.

S: Í Mk 10:30, hvað er forvitnilegt við eina af þessum umbun?

S: Þær má flokka í fimm flokka: hús, fjölskyldu, lönd, ofsóknir og eilíft líf. Flestir óska ekki eftir einu þeirra: ofsóknum. En við þurfum að gera okkur grein fyrir því að ofsóknir eru líka umbun. Fyrstu kristnir gerðu það, eins og Postulasagan 5:41 sýnir.

Q: Í Mk 10:34, átti Jesús að rísa á þriðja degi eða eftir þrjá daga?

S: Handrit Markúsarguðspjallsins eru misjöfn.

Eftir þrjá daga: Sinaiticus, Vaticanus, Ephraemi Rescriptus, Bezae Cantabrigiensis, sahídískt koptneskt, bóhírískt koptneskt

Á þriðja degi: Alexandrinus, bysantínskur lestrarbók, gotneskur, armenskur, etíópískur, georgískur, Orígenes.

Spurning: Í Mk 10:35-37 komu þá Jakob og Jóhannes til Jesú og báðu um að sitja til hægri og vinstri handar honum, eða gerði móðir þeirra það í Mt 20:20?

S: Vafasöm Asimov's Guide to the Bible, bls. 858, spyr þetta. Svarið er í Matteusi 20:20 sjálfu, þar sem segir að móðir þeirra kom "með sonum sínum". Þau voru saman þegar Jesú var spurður.

Josephus í Antíkvitátum Gyðinga, bók 6, kafli 11.9, sýnir að sætið til vinstri var næstæðstæð hæsta sæti eftir sætið til hægri, samkvæmt The Bible Knowledge Commentary: Nýja Testamentið, bls. 152.

Spurning: Í Markúsarguðspjalli 10:36,51 hvers vegna vilja menn að Jesús geri sumt fyrir sig en ekki annað?

S: Jafnvel í dag vilja sumir trúmenn gera Jesú að Drottni hluta af lífi sínu, en halda stjórn á öðrum hlutum. Þetta er skortur á trú á að ef þú gerir Jesú að Drottni alls lífs þíns, muni það verða betra. Þú getur ekki haft aðeins smávegis af Jesú sem Drottni.

Sp.: Í Mk 10:38, hvaða bikar og skírn var Jesús að tala um?

S: Bikarinn og skírnin voru ekki altarisboðið og vatnsskírn (Jesús hafði þegar verið skírður af Jóhannesi). Heldur vísaði Jesús til þess sem þessi tákn stóðu fyrir. Blóð Jesú var að fara að verða hellt út á krossinn, sem bikarinn táknar, og Jesús var að fara að verða grafinn og rísa aftur, sem skírnin táknar.

S: Í Mk 10:38-40, þar sem Jesús fyrst sagði þeim verðið fyrir að verða þeim að ósk sinni, og svo [meðal annars] hafnaði þeirri ósk, hvers vegna þurftu þeir samt að greiða verðið?

S: Jesús hafnaði ekki beiðni þeirra, heldur sagði að beiðni þeirra væri ekki hans til að veita eða hafna. Síðan sagði Jesús þeim hvað þeir myndu gera, en skildi veitingu þessa forréttindis eftir hjá Föðurins.

Þetta er frábær vers til að sanna atriði um Þrenninguna. Þó að Faðirinn og Sonurinn séu óaðskiljanlega eitt, sýnir þetta vers að munur er á þeim, sem stangast á við módelisma, eins og Oneness Pentecostalism og staðbundna kirkjan hafa kennt.

S: Í Mk 10:45, var dauði Jesú á krossi lausnargjald fyrir hvern einasta mann, eða fyrir suma en ekki aðra?

S: Hér er það sem Biblían segir um alhliða og takmörkuðu hliðar.

Almenn atriði:

Allir eru boðaðir að hlýða fagnaðarerindinu (Postulasagan 17:30; 2. Þessaloníkubréf 1:8)

Sá sem trúir á hann (Jóhannesarguðspjallið 3:16)

Birti sér fyrir alla (Títus 2:11)

Guð vill að allir verði frelsaðir (1. Tímóteusarbréf 2:4)

Leysirgreiðsla fyrir alla menn (1. Tímóteusarbréf 2:6)

Boðið [heiðarlega og einlæglega] öllum (Postulasagan 2:38-40, Hebreum 4:2)

Sáttargjöf fyrir allan heiminn (1. Jóhannesarbréf 2:2)

Jesús mun draga alla menn til sín (Jóhannesarguðspjallið 12:32)

Nákvæmar hliðar:

Enginn getur komið til Jesú nema Faðirinn dragi hann (Jóhannesarguðspjallið 6:65)

Guð getur valið að sýna miskunn sumum, eins og Jakobi, en ekki öðrum, eins og Eesau, þó að hann sé engu að síður réttlátur við alla (Rómverjabréfið 9:14-18).

Fagnaðarerindið er án verðmæta fyrir þá sem sameina það ekki við trú (Hebríum 4:2).

Farísear hafnuðu tilgangi Guðs fyrir sig (Lúk. 7:30).

Sumir neituðu Drottni sem keypti þá (2. Pétur 2:1). Orðið fyrir Drottni er despotes og er það sama í Júdasbréfinu 4, þar sem það vísar til Jesú.

Guð vissi ekki bara fyrirfram að fólk myndi þiggja, heldur vissi Guð fyrirfram hvern einstakling sem myndi þiggja. Guð valdi (forskipaði) þá sem myndu þiggja.

Ef þú hugsar um það ættu allir kristnir sem eru ekki kalvínistar og kalvínistar að vera sammála um að lausnargjaldið hafi bæði alhliða og afgerandi þætti. En þetta dregur ekki úr lykilmuninum á milli kalvínista, armíníusa og annarra ekki-kalvínista.

Kjarnamunurinn á kalvínisma og and-kalvínisma (þar með talið wesleyansk arminíusku, svokallaðan fjögurra punkta kalvínisma og allt þar á milli) er hvort hinn almáttugi, suveréni, kærleiksríki og réttlati Guð kaus að þeir sem fara til helvítis yrðu annaðhvort:

Ekki kalvínisti: misheppnuð tilraun, þar sem Guð gaf öllum frjálsan vilja það sem þurfti til að komast til himnaríkis, en frelsun Jesú mistókst að bjarga sumum. Þeir glötuðust vegna eigin sök í frjálsum vilja sínum.

Kalvínisti: Ætluð glötun, því frelsun Jesú var áhrifarík fyrir 100% þeirra sem til stóð að hún næði til, og Guð kaus frjálsan vilja sinn að veita engum öðrum neina leið til frelsunar. Það var aldrei neitt sem hinir vanhelgu gátu gert, né myndu vilja gera, til að breyta því að Guð vildi að þeir hefðu enga möguleika á að komast undan í leyniáformi Guðs.

Ekki kalvínisti: Ef frelsun er möguleiki fyrir alla en óvirk fyrir suma, þá væri hún óvirk vegna þess að sumir gætu hafnað henni eða vegna þess að henni þyrfti að vera sameinað trú. Ekki kalvínistar segja að þetta sé einmitt það sem Lúkasarguðspjallið 7:30 og Hebreabréfið 4:2 segja. Kalvínistar myndu svara að þetta myndi gera frelsun að hluta til háða manninum og gera trú nánast að verki sem krafist er til frelsunar. And-kalvínistar svara því að kalvínismi rugli saman gjöf frelsunarinnar, sem er frá Guði, og því að þiggja gjöf frelsunarinnar, sem er ábyrgð mannsins. Trú er ekki verk, eins og Kólossubréfið 2:8-9 sýnir, og sumir kalvínistar ættu ekki að fylgja kaþólíkum í að reyna að jafngilda verðleikaverkum við "tóma dyggð" trúarinnar og viðurkenna máttleysi okkar gagnvart Guði.

Kalvínisti: Ef hjálpræðið er aðeins möguleiki fyrir suma, og það er áhrifaríkt fyrir alla sem það er möguleiki fyrir, þá var aldrei nein tækifæri fyrir suma. Óþægindin við "tapaðar orsakir" eru leyst, en á kostnað taps á kærleika og óútskýranlegrar réttlætis. Í 2. Þessaloníkubréfi 1:8 myndi Guð gera fólk ábyrgt fyrir að hafa ekki hlýtt boðskap sem hann gaf þeim aldrei til að hlýða. Manneskja í helvíti gæti sagt: "Ég kom hingað vegna þess að ég trúði því að Guð elskaði mig ekki nógu mikið, að Jesús hafi ekki dáið fyrir syndir mínar, að Guð hafi að lokum viljað að ég væri áfram illur syndari, og ég er hér vegna þess að ég trúði sannleikann." Hvort sem er manneskja sem hefur verið hafnað gæti alveg eins reynt að finna frelsun í gegnum nýjustu tískuhyggjukúltinn, því tækifærið til að finna frelsun og kærleika Guðs í gegnum kúltinn er jafnmikið og að finna það í gegnum kristni.

Sp.: Í Mk 10:51, af hverju spurði Jesús blindan manninn hvað hann vildi að hann gerði fyrir sig?

S: Jesús vill að við spyrjum Hann, þótt Hann viti hvað við viljum. Auðvitað eru það ekki alltaf sömu hlutirnir sem við óskum eftir og það sem er okkur fyrir bestu. Blindur maðurinn þurfti að biðja sér sérstaklega um sjón, og Jesús veitti þessa beiðni eftir að hann bað um hana. Stundum bíður Guð með að verða okkur að vilja í dag, þar til við biðjum Hann sérstaklega um það.

Auk þess var orðasambandið Davíðssonur einnig talið messíaslegt í forkristnum Sálmum Sólómons.

F: Í Mk 10:51, þegar blindur Gyðingur sá það sem farísear með sjón gátu ekki, hvaða önnur dæmi eru til þar sem meiri upplýsingar geta blindað einhvern fyrir því sem er augljóst?

S: Það er áhugavert að velta fyrir sér hvers vegna gyðingar sem sáðu vel gátu verið blindir fyrir því að Jesús væri Messías eftir að hafa séð öll þessi kraftaverk, á meðan blindur gyðingur gat séð að Jesús væri Messías. Það eru önnur dæmi um að meiri upplýsingar geti gert einhvern blindan fyrir því sem er augljóst. Jafnvel þótt hann væri blindur gat Bartimeus samt séð fleiri mikilvæga hluti en farísearnir.

S: Í Mk 10:52, af hverju var það trú mannsins, en ekki trú Jesú, sem gerði manninn heilan?

S: Í þessu síðasta skráða kraftaverki í Markúsarguðspjallinu er áhugavert að Jesús sagði sérstaklega að trú mannsins hefði læknað hann. Þó að Guð sé ekki bundinn við að starfa í gegnum trú okkar, kýs hann oft að gera það, eins og sjá má í Efesusbréfinu 2:8 og Rómverjabréfinu 4:3,16.

Spurning: Í Mk 10:52, af hverju sagði Jesús að hann væri "gjörsamlega læknaður" í stað þess að segja einfaldlega að hann gæti séð?

A: Ekki aðeins störfuðu augun hans og aðrir líkamshlutar eðlilega, heldur var hinn áður blindi maður nú andlega heill í Kristi.

Q: Í Mk 11:8-10, af hverju lögðu þeir kápur sínar og pálmagrénin fyrir framan asnann?

A: Þessi siður var merki um mikla virðingu og aðdáun. Kannski var hann svipaður gömlu evrópsku riddarasiðferði, þar sem maður lagði yfirhöfnina sína yfir poll svo að konungleg dama gæti stigið á hana og gengið yfir pollinn.

S: Í Mk 11:8-10, hvernig á að bregðast við fólki sem vill lofa Guði og þjóna Honum þegar þú veist að það hefur mjög rangar forsendur um Hann?

S: Þeir virðast vera frelsaðir á yfirborðinu, en það þarf ekki að vera. Þeir gætu enn verið á því stigi að áður en þeir fá nýtt líf í Kristi. Sumir gætu hafnað Jesú þegar þeir sjá að hann uppfyllir kannski ekki hugmyndir þeirra um hann. Þú ættir að leiðrétta ranghugmyndir þeirra með blíðmælum og biðja fyrir þeim. Við viljum ekki að fólk komi til Krists undir fölskum forsendum.

Sp.: Í Mk 11:13, þar sem enn var ekki tími fíkna, var Jesús í guðspjöllunum ókunnugur árstíðinni, eins og Ahmad Deedat heldur fram?

S: Nei, Deedat missti algjörlega kjarnann úr málinu hér. Fíkjutréð táknaði Ísrael, og þetta var spádómur um að þjóðin sem fíkjutréð táknaði yrði ófrjósöm og myndi visna andlega.

S: Í Mk 11:13,23,30 þar sem einhver með trú getur fært fjöll, af hverju gat Jesús þá ekki látið fíkjutré bera ávöxt?

S: Jesús hefði getað gert það, en kaus að gera það ekki. Það voru ekki fíkjur og fíkutré sem Jesús var að hugsa um; Jesús var hér að kenna lærisveinunum. Fíkutréð var tákn um þjóð Ísraels, og Jesús bölvaði fíkutréð til að sýna hvað myndi gerast ef þeir, líkt og fíkutréð, bæru ekki ávöxt trúar þegar Jesús kæmi til þeirra.

Sp.: Í Mk 11:14, hvernig getur það verið að sumir virðast mjög hjálpsamir og ávöxtumiklir en reynast að lokum gagnslausir?

S: Fígjutréð tók pláss þar sem önnur fígjutré hefðu getað vaxið. Bóndahandverkarar sáu um fígjutréð og hugðu vel um það. Þeir vöknuðu það og kannski ávoðuðu það, í þeirri von að fígjutréð myndi einnig gefa til baka og veita þeim fígur. Sumir vilja bara taka og gefa aldrei neitt til baka.

Kannski geta sumir ekki gefið til baka andlega, því að þeir hafa ekki andlegt líf í sér. Þeir lýstu því yfir að þeir væru ávextir, en í raun voru þeir það ekki. Það var loforð um ávexti án uppfyllingar.

Efnislega séð eru þó til manneskjur sem þurfa á hjálp þinni að halda en geta aldrei endurgoldið þér eða borgað fyrir vinnu þína. En við eigum samt sem áður að elska þá og hjálpa þeim.

Spurning: Í Mk 11:15-18 og Lk 19:45-46, af hverju handtóku gyðingayfirvöldin ekki Jesú, framandi mann með svip, strax?

S: Fjórir þættir til að íhuga í svari.

1. Fólkið hafði rétt nýlega lofað Jesú sem Messías í sigurgöngunni í Matteusi 21:1-11, einnig Matteus 21:15-16; Markús 11:1-10 og Lúkas 19:28-40.

2. Jesús var að lækna fólk á undraverðan hátt, og erfitt er að handtaka í mannfjölda sem er að grær undir hans höndum.

3. Áður en það hafði mannfjöldinn heyrt að Jesús hefði vakið Lásarus frá dauðum samkvæmt Jóhannesarguðspjallinu 12:9-11, 17-19.

4. Mikilvægast af öllu, vegna fyrrgreindra ástæðna, segir í Markúsarguðspjalli 11:18 að meðan prestarnir og kennararnir leituðu leiða til að drepa Jesú, óttuðust þeir hann, því að allur fjöldinn undraðist hann. Prestarnir vildu ekki óeirð og þá hefnd Rómverja sem hún myndi valda. Lúk. 19:47-48 segir svipað, og í Jóh. 12:19 harmaði farísearnir að þeir héldu að allur heimurinn væri að fylgja Jesú.

Spurning: Í Markúsarguðspjalli 11:16, af hverju leyfði Jesús engum að bera nokkur ílát (krukkur eða gámar) inn í musterið?

S: Jesús var ekki að trufla réttar fórnir, heldur var hann að trufla þá sem báru ílát full af peningum.

Spurning: Í Mk 11:17, hvernig voru menn í musterinu að haga sér eins og þjófar?

S: Á að minnsta kosti þrjá vegu:

Ofkappsölu: Að selja hluti í musterinu á ofhækkun verði.

Stofnunarkennd: Prestarnir tóku ekki við dýri með göllum, til dæmis skurði sem gæti komið fram við ferðalög, svo fólkið var neytt til að kaupa dýrin á ofhækkun verði.

Ræna Guði í framlögum: Sölumenn og tilbeiðendur voru uppteknir af fjárhagslegum viðskiptum fremur en að tilbiðja Guð.

Spurning: Í Mk 11:23, af hverju nefndi Jesús trú sem færir fjöll?

A: Jesús var að kenna að það þyrfti aðeins smá einlægan trú á mátt Guðs, beint í bæn, til að færa fjöll. Trú er eins og fræ; hún getur vaxið. Einnig sagði Jesús þetta nálægt Jerúsalem, og á hinum síðustu dögum mun Olíufjallið, hálfa mílu austur af Jerúsalem, klofna í tvö, samkvæmt Sakaríasi 14:4.

Q: Í Mk 11:23 lofaði Jesús að gefa okkur algjörlega allt sem við biðjum um með trú?

S: Guð gefur okkur allt sem við biðjum um, með eftirfarandi fyrirvara:

Eitthvað: Guð getur ekki gefið "eitthvað" sem er ekki eitthvað, til dæmis rökræna mótsögn, eins og vatn sem er ekki blautt, hreyfanlegan hlut sem ekki er hægt að hreyfa, o.s.frv.

Í trú: Guð mun ekki veita það sem beðið er um með efasemdum, eins og í Jakobsbréfinu 1:6-7, né það sem beðið er um ekki vegna trúar heldur til að eyða í girndir okkar, samkvæmt Jakobsbréfinu 4:3. Við eigum að biðja í samræmi við vilja Guðs, eins og segir í 1. Jóhannesarbréfi 5:14. Að biðja í trú felur í sér að dvelja í Guði og að Guð dvelji í okkur, eins og í Jóhannesarguðspjallinu 15:7.

Ef við fyrirgefum: Markúsarguðspjallið 11:25 bætir við skilyrði. Góðar gjafir: Áður en Markúsarguðspjallið 11:23 er skrifað kenndi Jesús að Guð sé góður faðir sem gefur okkur gott, ekki vont, samkvæmt Matteusi 7:9-11 og Lúkasi 11:11-13. Þannig að stundum þegar hlýðið trúar maður biður í trú segir Guð "nei" eða "bíddu", eins og í Job bók; Filippíbréfi 2:25; 2. Tímóteusarbréfi 4:20; og 2. Korintubréfi 12:8-9.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 11:25-26, ef ekta kristinn maður fyrirgefur ekki, mun hann eða hún fara til helvítis?

A: Á einhvern hátt er þetta tilgangslaust mál, því að ekta kristinn maður mun fyrirgefa. Enginn ekta kristinn maður myndi neita að fyrirgefa einhverjum nokkurn tíma, því það myndi sýna að hann hefði aldrei valið að þiggja Guðs fyrirgefningu og væri því ekki ekta kristinn maður. Auðvitað er mjög mikilvægt að fyrirgefa öllum.

S: Í Mk 11:29-33, af hverju svaraði Jesús ekki beint spurningunni um hvaða vald hann hafði?

S: Þeir ætluðu líklega að gildra hann. Ef Jesús hefði sagt að hann hefði vald frá Guði til að ríða inn í Jerúsalem, reka peningaskipti út og bölva fígentrénu, þá hefðu þeir ákært Jesú fyrir guðlast. Ef Jesús hefði sagt að völdin kæmu frá mönnum, þá hefði það ekki verið rómversku eða musterisyfirvöldin. En Jesús var ekki skyldugur til að svara neinum spurningum. Þó að Jesús almennt svaraði spurningum flestra, svaraði hann ekki beint spurningum þeirra sem voru ekki að leita svars hjá honum, heldur aðeins til að reyna að gildra hann. Jesús hefði einfaldlega getað sagt: "Ég þarf ekki ykkar vald því ég hef vald Föðurins, sem sannað er af hinum fjölmörgu lækningum sem ég framkvæmi." En í raun og veru gátu þeir komist að því sjálfir.

S: Í Mk 11:29-33, hvenær ættum við ekki að svara spurningu einhvers, jafnvel þegar við vitum svarið?

S: Í stuttu máli þegar þeir vilja ekki vita sannleikann. Ef þeir gátu ekki samþykkt það sem þeir vissu þegar um Jóhannes, þá þurfa þeir ekki að heyra sannleikann um Jesú, því þeir myndu hafna honum engu að síður.

Ef þeir spyrja eingöngu til að gildra okkur, ættum við að gæta þess hvað við segjum. Ef þeir eru ekki að reyna að gildra okkur, heldur spyrja af einhverjum öðrum ástæðum fremur en af því að þeir vilji ekki í raun vita, þurfum við ekki að svara. Ef einhver spyr þig einhverja spurningu um Guð eða Biblíuna, og þú grunar að það gæti verið blekking sem er eingöngu til að afvegaleiða frá því að takast á við sannleikann, geturðu spurt þá þessa spurningar. Ef ég svaraði þessari spurningu til fullnægju þinnar, myndi það færa þig nær því að viðurkenna Jesú sem persónulegan Drottin þinn og Frelsara? Ef svarið þeirra er "nei", þá til hamingju, þú hefur rétt nýverið upp falska afvegaleiðingu. Í því tilfelli geturðu spurt: "Hvað myndi færa þig nær því að viðurkenna Jesú sem Drottin þinn og Frelsara?"

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 12:1-9, hvað er merkingur þessa líkingar?

S: Guð gaf landið, Lofaða landið, Gyðingum. Hins vegar gáfu þeir Guði ekki hlýðni, ódeilanlega tilbeiðslu, tíund og fórnir sem Hann skipaði. Hann sendi þeim spámenn, sem þeir misbýttu sér og drápu. Að lokum sendi Guð son sinn, Jesú, sem þeir myndu drepa. Hér er nokkur líking við allegoríu um vínekruna Drottins í Jesaja 5:1-7.

Ástæðan fyrir því að leigjendurnir sögðust ætla að verða eigendur var vegna gyðingalaga. Ef eigandinn og erfingjar hans væru drepnir, þá væru þeir sem héldu landinu fyrstir í röðinni til að eignast það samkvæmt Mishnah Baba Bathra 3.3 og b Baba Bathra 54a.

Q: Í Markúsarguðspjallinu 12:6, af hverju væri búist við að leigjendurnir sýndu syni jarðeigandans virðingu?

S: Þeir myndu samt virða soninn ef

1. Þeir hefðu nokkra virðingu fyrir réttri yfirráðarheimild, eða

2. Hlýðni við lögin, eða

3. Skynsemi til að átta sig á því að meiða soninn myndi leiða til öruggrar hefndar, eða

4. Heilbrigð ótti við hermenn húsbóndans.

Þeir myndu drepa soninn aðeins ef gráðgi þeirra eftir vínekrunni hefði algerlega blindað þá fyrir skynsemi. Það er ótrúlegt en satt að fólk geti verið svo gráðugt að ákvarðanir þess láti í ljós að það sækist eftir tafarlausum peningum og ánægju meira en því að lifa til næsta dags.

Í dag er forvitnilegt að sjá hvernig sumir, sem annars gætu tekið bestu ákvörðunina, taka heimskulega ákvörðun vegna gráðgi. Flestum sinnum eru þeir ekki einu sinni meðvitaðir um hvernig gráðgi hefur skekkta ákvarðanatökuhæfni þeirra – þangað til löngu síðar.

Q: Í Mk 12:10 og Lk 20:17, hvað er hornsteinn?

S: Hornsteinn er fyrsti steinninn sem undirstaðan er lögð á.

Q: Í Mk 12:10-11 og Lk 20:17-18, af hverju hafnuðu menn/smíðamenn hornsteininn?

S: Þeir höfðu engan virðingu fyrir hlutverki eða mikilvægi hornsteinsins. Að lokum vill maður annaðhvort vera hluti af sama byggingunni sem Kristur er að byggja, eða ekki. Það er enginn millivegur; þú getur ekki verið hálfur hluti byggingarinnar.

S: Í Mk 12:13-17 og Lk 20:21-25 svaraði Jesús þá ekki beint spurningunni um skattgreiðslur?

A: Já, það gerði hann. Þeir reyndu að blekkja hann með því að spyrja hvort þeir ættu að greiða skatta til keisara eða ekki. Hefði Jesús sagt "nei" hefðu Rómverjar getað handtekið hann fyrir að hvetja fólk til að greiða ekki skatta. Hefði Jesús sagt "já" hefði mannfjöldinn, sem var ósáttur við rómverskt yfirráð, hugsanlega ekki verið jafn vingjarnlegur við hann.

Þessi skattur hafði verið krafinn síðan árið 6 e.Kr. Þar sem rómverski skatturinn rann í ríkissjóð Rómarveldisins, neituðu þjóðernissinnar að greiða hann, því hann viðurkenndi rétt Rómverja til að stjórna í Palestínu. Farísear mótmæltu greiðslu hans en greiddu hann engu að síður. Sadúseum var ekki illa við að greiða hann. Því vildu þeir sem lögðu spurninguna fram einungis sjá hvaða hóp Jesú myndi reita til reiði.

Jesús svaraði spurningunni með því að segja að við ættum að greiða keisara það sem er keisara og Guði það sem er Guðs. Jesús tilgreindi ekki hvaða hlutir tilheyrðu keisara (Tíberíusi á þeim tíma), og þeir spurðu hann ekki.

Sp.: Í Mk 12:19, Lk 20:27 og Post 23:8, hvað vitum við stuttlega um sadúseumenn, sem einnig voru kallaðir heródiansmenn?

Svar: Jósefus segir að sadúsear, farísear og essear hafi verið þrjár trúarlegar fylkingar í Júda. Sadúsear hófu líklega starfsemi sína undir forystu Jóns Hyrkanusar I (135–104 f.Kr.) og dóu út þegar musterið var eyðilagt árið 70 e.Kr. Þeir voru kallaðir heródianskar á tímum Jesú vegna þess að þeir studdu Heródes-ættina sem konunga í Júda.

Sadúsear neituðu um anda, engla og upprisu líkamans samkvæmt Postulasögunni 23:8. Þeir neituðu allri Mishnah, Talmúd og öðrum hefðum faríseanna. Samkvæmt Flávíusi sáu þeir enga þörf á að fylgja neinu sem ekki var skrifað í Tóru, og samkvæmt fyrstu kirkjuföðurunum neituðu þeir öllu gamla testamentinu nema lögmálinu (Tóru). Um lögmálið sjálft skrifuðu farísearnir dæmi um hvernig þeir voru ósammála um smáatriði.

Spurning: Í Mk 12:19 og Lk 20:27, hvaða biblíulegar og utanbiblíulegar heimildir höfum við um sadúseumenn?

S: Hér er nánast allt sem við vitum um sadúseumenn.

1. 1. og 2. Maccabeusbók gefa ítarlega sögu um ytri og innri átök á þeim tíma sem flokkarnir faríseum og sadúseum voru stofnaðir.

2. Jósefus ræðir um sadúseumenn í fimm köflum. Tilvitnanirnar eru teknar úr Josephus: Complete Works.

Stríð Gyðinga 2.8.2,14 (2a) (bls. 476) "Því að meðal Gyðinga eru þrjár heimspekilegar fylkingar. Fylgjendur þeirrar fyrstu eru farísear; þeirrar annarrar sadúsear; og þriðja fylkingin, sem segist hafa strangari aga, kallast essaríum." [Essens er stafsetningin í bókinni] (14f) [Essens er stafsetningin í bókinni] "En Sadúsear eru þeir sem mynda annan flokk og afnema örlögin algjörlega og telja að Guð hafi engan þátt í því hvort við gerum hið illa eða ekki; og þeir segja að það að gera hið góða eða hið illa sé val manna sjálfra, og að hvorugt sé öðrum ámælt, heldur fái hver að gera sem hann vill. Þeir hafna einnig trúnni á ódauðlega tilveru sálarinnar og á refsingu og umbun í helvíti. Ennfremur eru farísearnir vingjarnlegir hver við annan og stuðla að samlyndi og tillitssemi gagnvart almenningi. En framkoma sadúkeara hver gagnvart öðrum er að nokkru leyti villt; og samtöl þeirra við þá sem tilheyra sama flokki eru eins villt og ef þeir væru ókunnugir hver öðrum…." (Síðar í Gamallgripum Gyðinga 18.1.6 nefnir Jósefus fjórða fylkingu, sem er eins og farísearnir nema þeir berjist fyrir frelsi. Hann vísar til ofsatrúarmannanna.)

Antiquitates Iudaeorum 13.5.9 Í mótsögn við sadúkearana voru farísearnir ekki hneigðir til að vera harðir í refsingu.

Antiquitates Iudaeorum 13.10.6 Þetta er sögulega fyrsta tilvísunin í sadúseum undir stjórn Jóns Hyrkanska I sem bæði konungs og æðsta prests (135–104 f.Kr.)

Forngripir Gyðinga 18.1.4 "En kenning sadúkía er þessi: Að sálirnar deyi með líkamanum; og þeir hyggja engan hlut til þess að halda nema það sem lögin [Tóra?] mæla fyrir; því þeir telja það dæmi um dyggð að rífast við þá heimspekikennara sem þeir sækja til; en þessa kenningu taka þó aðeins fáir, en samt þeir sem eru í mestu virðingu; en þeir geta varla gert neitt af sjálfu sér; því þegar þeir verða embættismenn, eins og þeir eru stundum neyddir til af óvilja og með valdi, þá beygja þeir sig undir skoðanir faríseanna, því almenningurinn myndi annars ekki þola þá." (Josephus skrifaði Fornminjar Gyðinga á árunum 93-94 e.Kr.)

Antiquitates Iudaeae 20.227 [9.1] nefnir aðeins einn sadúkía sem var æðsti prestur. Hann hét Hanan ben Hanan og gegndi embætti í aðeins þrjá mánuði.

3. Mishnahin dregur upp andstæðu milli kenninga sadúsía og faríseyja í að minnsta kosti níu köflum. (Elstu Mishnah-textarnir voru skrifaðir um 200 e.Kr.) Þessar frásagnir eru þó frá sjónarhóli faríseyja, og við eigum engar ritgerðir eftir sadúsíana sjálfa. Þannig stafa munirnir af sjónarhorni faríseanna á því sem var mikilvægt, smáatriðum í lögmálinu, og ekki endilega því sem var mikilvægustu Sadúsíum.

Baba Batra 115b - Þegar maður dó án lifandi sona sögðu farísear að aðeins barnabarnið en ekki dóttirin gæti erft, en sadúsear sögðu að bæði dóttir og barnabarnið gætu erft ef engir synir voru.

Baba Kamma 84a - Við framkvæmd reglunnar "augað fyrir auga" tóku farísear oft peningabætur í staðinn, en sadúsear gerðu það ekki.

Megillah Ta'anit 1 - Þó að farísearnir vildu að fórnir væru greiddar af ríkissjóði, vildu andstæðingar þeirra að kostnaðurinn væri greiddur með frjálsum framlögum.

Megillah Ta'anit 4 - Sama og í Baba Kamma 84a.

Makkot 1:5-8 - Farísear vildu að allir falskir vitni yrðu teknir af lífi, en sadúsear vildu aðeins taka falskt vitni af lífi ef vitnisburður þeirra hafði þegar leitt til aftöku ranglega ákærðs.

Tosefta Parah, kafli 3 og Parah - Sadúsear iðkuðu ekki öll þvottarsiðferði faríseanna, en þeir voru strangari um hreinleika rauðu kálfkonunnar.

Tosefta Sanhedrin 6:6 - Farísearnir vildu að allir falskir vitni yrðu teknir af lífi, en sadúsearnir vildu aðeins taka falskan vitni af lífi ef vitnisburður hans hafði þegar leitt til aftöku sakborningsins.

Yadaim 4:7 - Saddúsear kenndu að eigandi bæri ábyrgð á tjóni sem þræll hans veldur, rétt eins og hann ber ábyrgð á tjóni sem dýr hans veldur. Farísear kenndu hins vegar að þrællinn bæri jafnframt ábyrgð, svo að óánægður þræll kæmi ekki húsbónda sínum í vandræði.

Jerúsalmi Jevamot 1:6 - Levíratshjónabandið var eingöngu ætlað trúlofuðum konu, ekki þeirri sem raunverulega var gift.

4. Rabbínsk hefð (Abot Rabbi Natan 5) segir að Zadok, lærisveinn Antigonusar frá Soko, hafi stofnað sadúseumennina.

5. Nýja testamentið nefnir sadúseum í framhjáhlaupi.

Mattías 3:7ff - Jóhannes skírari sá bæði sadúseum og faríseum.

Ekki Matteus 15:1 - Nokkrir farísear og fræðimenn komu til Jesú. Þar sem þessir menn voru uppteknir af því að lærisveinar Jesú þvoðu sér ekki hendur, voru líklega engir sadúsear meðal þeirra.

Matteusarguðspjallið 16:1-6 - Bæði farísear og sadúsear báðu Jesú um tákn frá himni.

Matteus 16:11-12 – Jesús segir að varast kenningu sadúseumanna og faríseumanna. Augljóslega kenndu þeir mismunandi hluti þar sem þeir voru ólíkir hópar, en Jesús útskýrði ekki nánar trú hvorugs hóps í þessu versi.

Matteus 22:23-34; Markús 12:18-27; Lúkas 20:27-39, Saddúsear spyrja Jesú um upprisu hinna dauðu. Samkvæmt Wycliffe biblíuorðabókinni, bls. 1501, sýnir Mísnah í Jerúsalmi Yevamot 1:6 að þar sem leviratshjónaband gildir aðeins um trúlofaða samkvæmt sadúseum, hefði konan aðeins verið gift sjöunda eiginmanninum.

Postulasagan 4:1-2 – Farísear, prestarnir og sadúsear voru sameinaðir í andstöðu sinni við postula.

Postulasagan 5:17-18 – Þar er skráð að æðsti presturinn á þessum tíma hafi verið sadúkí. (Josephus segir einnig að æðsti presturinn Ananías yngri hafi verið sadúkí.)

Postulasagan 23:6-8 – Sadúsear trúðu ekki á upprisu, né á engla né anda.

6. Rit snemma kirkjunnar

Justin Martýr (um 138–165 e.Kr.) "Því ég kýs að fylgja ekki mönnum né kenningum manna, heldur Guði og þeim kenningum sem hann hefur gefið." Því að ef þú hefur gengið í félagsskap þeirra sem kalla sig kristna en viðurkenna ekki þessa [sannleika], og þora að guðlasta Guð Abrahams og Guð Ísaks og Guð Jakobs; þeir segja að engin upprisa dauðra sé og að sálir þeirra, þegar þær deyja, séu teknar til himna; gerið ykkur ekki í hugarlund að þeir séu kristnir, eins og maður, ef hann vildi íhuga það rétt, myndi ekki viðurkenna að Sadúsear, eða svipaðar sekta Genistae, Meristae, Galíleumenn, hellenístar, farísear, baptistar eru Gyðingar (hlustið ekki á mig með óþolinmæði þegar ég segi ykkur hvað mér finnst), en eru [aðeins] kallaðir Gyðingar og börn Abrahams, tilbiðja Guð með vörunum, eins og Guð sjálfur sagði, en hjartað var langt frá Honum. En ég og aðrir, sem eru réttsinnaðir kristnir í öllum atriðum, erum fullvissir um að upprisa hinna dauðu muni verða og þúsund ára ríki í Jerúsalem, sem þá verður byggt, skreytt og stækkað, eins og spámennirnir Esekíel, Jesaja og aðrir segja." Samtal við Trypho Gyðing, kafli 80, bls. 239

Í Diatessaron Tatians (um 172 e.Kr.), kafli 34, bls. 96, er minnst á upprisu allra þegar Jesús ávíttar sadúseumenn.

Hegesippus (170–180 e.Kr.) nefnir ellefu falska kristna hópa meðal fólksins: frá Símoni, Kleóbíusi, Dórítheusi, Gortaeusi, Masbótheus, Menanderi, Marcion, Karpokrátesi, Valentínusmönnum, Básílídusmönnum og Saturnílíum. (bindi 8, bls. 764). Hann nefnir gyðinglegu sekta Esseneara, Galileumanna, Hemeróbaptista, Masbothaeumanna, Samaríta, Sadúseumanna og Faríseumanna í verkinu Um ferð hans til Rómar og í Gyðinglegu sektafræðinni, bindi 8, bls. 765.

Írenæus frá Lióni (182-188 e.Kr.) "Því að Drottinn og meistari okkar, í svari sínu við sadúseum, sem segja að engin upprisa sé, og vanvirða Guð og draga úr trúverðugleika lögmálsins," Írenæus Á móti villutrúum bók 4 kafli 5.2 bls. 466-467

Tertullían (198–220 e.Kr.) í bók sinni Um upprisu holdsins, kafli 2, ber saman kristna villutrúarmenn sem neita líkamlegri upprisu við sadúseumennina sem Jesús þurfti að takast á við.

Tertullían (198–220 e.Kr.) "Sadúsear, sem sögðu að engin upprisa væri, höfðu í umræðu um það efni lagt fyrir Drottin dómsmál er varðaði ákveðna konu, sem, í samræmi við lögboðið, hafði verið gift sjö bræðrum sem dóu hver á fætur öðrum." Fimm bækur gegn Marcion, bók 4, kafli 38, bls. 413. Tertullian skrifaði einnig annars staðar um sadúseumana.

Hippólýtus (222–235/6 e.Kr.) í bókinni Um afsönnun allra villutrúar, bók 9, kafli 22, bls. 136–137, hefur heilan kafla um sadúseumenn. Eins og Jósefus segir, segja þeir að Guð blandi sér ekki í jarðneskum málefnum. Þeir neita upprisu holdanna og segja að sálin haldi ekki áfram að vera til eftir dauðann. Hann gefur einnig önnur smáatriði sem finna má hjá Jósefus. Auk Jósefusar segir Hippolytus einnig að þeir séu sérstaklega sterkir í Samaríu. "Þeir veita hins vegar ekki athygli spámönnum, né heldur öðrum viturlegum mönnum, nema einungis lögmáli Móse, en um það gera þeir engar túlkanir."

Orígenes (225–254 e.Kr.) "Gyðingar voru á mismunandi skoðunum, sumar rangar, eins og sadúsear héldu um upprisu hinna dauðu, að þeir rísi ekki, og um engla að þeir séu ekki til, heldur að það sem ritað var um þá ætti einungis að túlka myndlíkingarlega, en hefði enga raunverulega tilveru;" Skýringar á Matteusi, kafli 20, bls. 427. Origen segir einnig að Samarítar og sadúsear viðurkenni eingöngu bækur Móse í Origen, Á móti Celsusi, bók 1. Origen skrifaði einnig annars staðar um sadúsea.

Methodius (270–311/312 e.Kr.) "Þess vegna skaltu taka eftir að þetta eru einmitt þær hlutir sem Drottinn vildi kenna Sadúseum, sem trúðu ekki á holdleg upprisu. Því þetta var skoðun sadúkía. Þaðan kom að þeir, eftir að hafa búið til dæmið um konuna og sjö bræður hennar, vildu varpa efasemdum á upprisu holdanna," Ræða um upprisu, kafli 12, bls. 367. Methodius skrifaði einnig annars staðar um sadúkía.

Arnobius (297–303 e.Kr.) "Og enginn hér skuli færa fram gegn okkur gyðinglegar goðsagnir né kenningar sadúseumanna, eins og við teldum guðdómnum líkama; því svo er sagt að þetta sé kennt í ritum þeirra og fullyrt með fullri vissu og yfirvöldum." Arnobius, Á móti heiðingjunum, bók 3, kafli 12, bls. 467

Eftir Níkea

Athanasius (326–373 e.Kr.) "Og hvað er lögmálið Sadúseum ef þeir taka ekki við spámönnunum?" Til biskupa Egyptalands, kafli 4, bls. 224

Epiphanius frá Salamis (390 e.Kr.) í bók sinni Um villitrú 1,14 heldur því fram að heitið "Sadúsear" komi frá hebreska orðinu sadiq, sem þýðir "réttlátur". Hins vegar segir Wycliffe Bible Dictionary, bls. 1500, að það sé vandamál að skýra hvernig sérhljóðið myndi breytast úr i (carot) í sadiq í u (carot) í seduqim.

Jerómus sagði einnig, að því er virðist, að sadúsear fylgdu einungis Tóru, samkvæmt The New International Dictionary of the Bible bls. 884–885.

Gerviverk og villutrúarleg verk

Ebionítísku viðurkenningar Klemensar (um 211–250 e.Kr.), bók 2, kafli 54, bls. 91 (gefið í skyn), er gegn sadúseum vegna þess að þeir neituðu upprisu hinna dauðu.

Pseudo-Hippolytus "Og þess vegna hafa þeir [Gyðingar] ekki lengur konung né æðsta prest né spámann, né einu sinni skrifara, faríseum og sadúseum meðal sín. Hann segir þó ekki að þeir skuli afskornir verða;" Um Sálm 59 bls. 202

Sjá næstu spurningu til frekari umfjöllunar um þetta.

S: Í Mk 12:19 og Lk 20:27, hafnuðu Sadúseum öllu Gamla testamentinu nema Tóru, viðurkenndu þeir restina af Gamla testamentinu en með minni heimild, eða viðurkenndu þeir allt eins og farísearnir gerðu?

S: Hér er sönnunin. Snemma kirkjuföður Hippolytus, Tertullianus, Origenes og Jerómus sögðu að sadúsear trúðu einungis á Tóru. Hins vegar segir The New International Dictionary of the Bible, bls. 884–885, að þeir hafi verið í villu, vegna þess að

1) Jósefus nefnir þetta ekki

2) Í Talmúd notuðu sadúsear rök úr öðrum bókum Gamla testamentisins,

3) Þeir hefðu líklega ekki fengið sæti í Sanhedrin ef þeir hefðu ekki talið hin bækurnar kanónískar.

Hins vegar eru þrjú atriði sem ganga gegn þessari skoðun:

1r) Jósefus skrifaði um sadúseumana: "…og þeir telja ekki athugun neins annars en þess sem lögmálið kveður á um…" í Antiquitates Iudaicae 18.1.4. (um 93–94 e.Kr.)

2r) Ennfremur, jafnvel þótt sadúsear hafi ekki alfarið hafnað hinum hluta Gamla testamentisins, gætu þeir hafa aðeins viðurkennt aðrar bækur Gamla testamentisins sem minna trúverðugar. Þetta er svipað og skoðun sumra kristinna manna á apókrýfunni sem guðlegum ritum sem tilheyra ritningunni, en hafa minni heimild en restin af Gamla testamentinu. Kannski skildu sadúsear spurninguna um hversu trúverðugar bækurnar utan Tórunnar væru opin.

3r) Samkvæmt Jósefus var Ananías yngri sadúkí sem Rómverjar skipuðu sem æðsta prest. Það hefði dregið úr valdi Sanhedrins ef þeir hefðu útilokað æðsta prestinn. Einnig skrifar Jósefus í Gamla Testamentinu 18.1.4 að þegar sadúsear urðu embættismenn, fylgdu þeir því sem farísear sögðu, því annars hefði almenningur ekki þolað þá. Þetta er sambærilegt við daginn í dag, þegar margir frjálslyndir "kristnir" prestar, sem sjálfir neita því að Jesús hafi dáið til að greiða fyrir syndir okkar, halda samt upp á Drottins kvöldmáltíð á hverjum mánuði, endurtaka orðin "Þetta er blóð mitt sem er úthellt til fyrirgefningar synda", þótt þeir segi að þeir trúi því ekki persónulega, því annars myndu kirkjumeðlimir ekki samþykkja þá sem presta.

Hvaðan fengu snemma kirkjufræðimenn upplýsingar sínar? Þar sem sadúsear dóu út um 70 e.Kr., fengu þeir þær ekki frá sadúseum sjálfum. Kannski fengu þeir upplýsingarnar úr mörgum snemma ritum sem við eigum ekki í dag. Til dæmis skrifaði Papías, lærisveinn Jóhannesar postula og fyrsti utanbiblíulegi forskeiðsþúsundárasinni, nokkra bindi sem hafa glatast.

Þess vegna, þótt ekkert sé til sem sanni að rithöfundar frumkirkjunnar hafi haft rangt fyrir sér, eru röksemdir beggja vegna um hvort sadúsear hafnuðu alfarið restinni af Gamla testamentinu eða hvort þeir töldu þessar bækur einfaldlega hafa minni heimildarvald.

Sp.: Í Mk 12:24, af hverju sagði Jesús við sadúseumennina að þeir þekktu hvorki ritningarnar né mátt Guðs?

S: Jesús hafði rétt fyrir sér bæði almennt og í þeim tiltekna skilningi sem hann gat sýnt þeim.

Almennt: Sadúsear trúðu hvorki á líf eftir dauða né upprisu. Samkvæmt kirkjuföðurum viðurkenndu Sadúsear ekki Gamla testamentið sem ritningu, nema fyrstu fimm bækur lögmálsins. Sjá fyrri spurningu fyrir nánari upplýsingar.

Sértækt: Eins og Jesús sýndi fram á, trúðu þeir ekki einu sinni á það sem þeir viðurkenndu sem ritningu (Tóruna), þ.e. að Guð væri enn Guð Abrahams, Ísaks og Jakobs.

Sp.: Í Mk 12:34, hvað þýðir það að vera ekki langt frá Guðs ríki?

S: Það þýðir ekki að maður geti verið að hluta til frelsaður, og það tryggði ekki að maðurinn yrði frelsaður. Jesús átti við að maðurinn væri mjög nálægt því að trúa á hann.

Sp.: Í Mk 12:29-31, hvernig draga þessi boðorð saman allt lögmálið?

S: Þau beinast að tveimur þáttum; að sýna Guði algjöra ást og virðingu og að elska aðra eins og sjálfa sig. Ólíkt Jesú gleymdu sumir fyrri þættinum. Heiðingur sagði hinum fræga gyðinglega rabbíni Híllel að hann myndi ganga í gyðingdóm, en aðeins ef Híllel myndi kenna honum alla lögmálina á meðan hann stóð á öðrum fæti. Híllel svaraði: "Það sem þú hatar fyrir sjálfan þig, skalt þú ekki gera við náunga þinn; þetta er allt lögmálið, hitt er skýring; farðu og lærðu," í Ben Shabbath 31a.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 12:30, þegar Jesús vísaði til 5. Mósebókar 6:4, í kærleika til Guðs, af hverju bætti Jesús við fjórða þætti "hugans"?

S: Tvær samverkandi svör.

1. Þó að hebreska hugtakið "sál" hafi gefið til kynna allt líf einstaklings, hugann meðtöldum, nefndi Jesús, sem talaði hér arameísku og/eða grísku, hugann sérstaklega til að fanga hina fullkomnu merkingu sálarinnar.

2. Einnig, með komu Jesú, fengu trúarmenn mun fullkomnari skilning á Guði en þeir höfðu í Gamla testamentinu, eins og Matteus 13:10-16; Markús 4:11; og Lúkas 8:10 sýna. Fyrir nánari umfjöllun um opinberaða dulargátu Krists, sjá Efesusbréfið 3:4-6,9; 6:19; Kólossubréfið 1:26-27; 2:2; 4:3; Rómverjabréfið 16:25-26; 1. Pétursbréf 1:10-12. Sjá einnig umfjöllun um 5. Mósebók 6:4.

Spurning: Í Mk 12:30 ættum við að reyna að sniðganga skynsemi til að verða andleg, eins og sumir trúarorðs-kennarar gefa í skyn?

A: Alls ekki. Trú fer út fyrir skynsemi en er ekki á móti henni. Markúsarguðspjallið 12:30 segir að við eigum að elska Guð með allri skynsemi okkar líka. Málið er að ef orð Guðs segir eitt en skynsemin okkar annað, trúum við þá fyrst orði Guðs eða fyrst okkar eigin skynsemi? Rökhugsun er ekki herra okkar, né ber að henda henni sem gagnslausri, heldur er hún gjöf sem á að nota sem tól til að þjóna Guði í kærleika. Ennfremur notar Guð ekki einungis eðlislæga rökhugsun okkar, heldur getur hann umbreytt henni með endurnýjun skynsemi okkar, eins og segir í 1. Korintubréfi 2:12. En þessi umbreyting er ekki endilega sjálfvirk. Í Rómverjabréfinu 12:2 er okkur boðið að "umbreytast með endurnýjun skynsemi yðar". Þannig berum við ábyrgð á einhverju sem við getum ekki gert sjálf. Við komumst að því að gera það sem við getum ekki gert sjálf með því að biðja Guð að starfa í gegnum okkur, þ.e. þú verður að biðja Guð um að gera umbreytinguna. Viltu þakka Honum fyrir helgunarverkið sem Hann hefur þegar unnið og biðja Hann um að gera þig sveigjanlegri fyrir umbreytingu huga þíns, hjarta þíns, sálar þinnar og styrks?

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 12:34, hvað er óvenjulegt við að þeir spyrji Jesú ekki fleiri spurninga?

Svar: Markúsarguðspjallið 11:28 byrjar á því að prestarnir, fræðimennirnir og eldri menn spyrja hvaða vald Jesús hafi haft til að gera þessi verk. Jesús neitaði í fyrstu beint að svara spurningu þeirra. Síðan sýndi hann óbeint að hann hafði vald til þess með svörum sínum við aðrar spurningar og með því að hann að lokum spurði sína eigin spurningu, sem þeir gátu ekki svarað. Því spurðu þeir Jesú hvorki "hvaða vald…" né neina aðra spurningu.

S: Í Mk 12:42, hvað segir þetta okkur um lesendur Markúsar?

Svar: Leptónið (lepton á grísku) var grískur peningur sem Grikkir þekktu vel. Tveir slíkir voru 1/64 ^hlutiaf denarius, daglaun. Sú staðreynd að Markús þurfi að útskýra hvað þetta er, og útskýri það með rómverskum pening, quadrans, bendir til þess að Markús hafi upphaflega verið að skrifa fyrir rómverska lesendur.

Sp.: Í Mk 12:42-44, þar sem ritfræðingarnir gleyptu upp eignir ekkna, af hverju hindraði Jesús ekki ekkjuna í að leggja sinn litla skerf?

Svar: Ekki var hrósað ekkjunni fyrir gjafmildi hennar og trú í gjafmálum. Rituðarnir í musterinu voru gagnrýndir ekki einungis fyrir að gefa ekki fátækum, heldur jafnvel fyrir að taka með valdi frá fátækum. Lögfræðikennarar máttu ekki taka greiðslu fyrir þjónustu sína, en þeir máttu þiggja gjafir, samkvæmt Aboth 1.13 og Bekhoroth 4.6.

S: Í Mk 13:1-2, hvað var svo áhrifamikið við musterið?

A: Bæði stærð þess og langlífi, endurbyggt eftir eyðileggingu og helgað aftur eftir vanhelgun.

Hofið var byggingarundur; það þakti um það bil einn sjötta hluta alls landsvæðis Jerúsalem. Það var byggt úr stórum hvítum steinum með innfelldu gulli. Það tók mörg ár að byggja; það var ekki fullbyggt fyrr en árið 64 e.Kr. Þó að það væri stórt mannvirki var það ekki eins stórt og önnur fornu undur, eins og Hengigarðarnir í Babýlon eða pýramídarnir í Egyptalandi.

Antíokkús Epíphanes fórnaði svíni á altarið samkvæmt 1. Makkabíum 1:41-64 og 12. bók Gyðinga fornleifa eftir Jósefus, kafli 5.4. Sjá einnig 5. bók Gyðingastríðsins eftir Jósefus, kafli 184-226, og 15. bók Gyðinga fornleifa, kafli 380-425 (xi) fyrir frekari upplýsingar.

Gyðinglegir öfgamenn vanhelguðu musterið á árunum 67–68 e.Kr.

Árið 70 e.Kr. skipaði rómverski hershöfðinginn Títus hermönnum sínum að varðveita musterið, en þeir brenndu það samt sem áður.

S: Í Mk 13:1-2, hvernig getum við greint hvenær glæsileg að utanriði stofnun eða samtök eru gagnslaus fyrir Guð?

S: Ef það var byggt með illum tilgangi er það eitt, en það gæti upphaflega hafa verið stofnað með guðlegum tilgangi, en síðan var þeim tilgangi rænt. Að skoða hversu glæsilegt eitthvað lítur út er að einblína á rangt. Skoðið núverandi ávöxt þeirra; koma menn til Krists og vaxa í Kristi í gegnum verkið? Ef ekki, þá skiptir fortíðardýrð engu máli, það er ekki lengur glæsilegt í augum Guðs.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 13:34-37, af hverju var Jesús svo ákafur í að þeir skyldu vaka?

S: Þó að sumir hafi misst af fyrstu komu hans, þá fjallar samhengi þessa texta eingöngu um hina seinni komu hans og er ávarp til lærisveinanna. Þeir áttu ekki að hefja vöktun á ákveðnum tíma, því Jesús hafði rétt áður sagt að enginn myndi vita stundina. Þess í stað áttu þeir að vera í vöktun hvenær sem er. Að vera á verði hér merkir að halda lífi sínu heilögu og vera nálægt Guði. Það merkir einnig að standa fastur í ofsóknum. Kristnir menn voru stimplaðir sem villutrúarmenn og húðstrýktir af Gyðingum með 39 höggum, samkvæmt Mishnah Makkoth 3.10-14 (The Bible Knowledge Commentary: New Testament bls. 168).

Spurning: Í Mk 14:4-8, af hverju kaus Jesús að dýrt salvið yrði hellt á hann fremur en að gefa það fátækum?

A: Jesús kenndi í Markúsarguðspjalli 12:29-31 að það að elska Drottin Guð þinn er æðsta boðið, og að elska náunga þinn sem þig sjálfan er annað æðsta boðið, ekki öfugt. Kristnir menn gátu hjálpað fátækum hvenær sem var, en þeir gátu aðeins þjónað Jesú á þennan hátt meðan hann var á jörðinni.

Sp.: Í Mk 14:4-8 töldu sumir að þetta fórnargjöf, sem nam launum fyrir eitt ár, væri bara peningasóun. Hvað myndir þú segja við fólk í dag sem telur að gefa ár af lífi sínu og peningana sína Drottni vera sóun?

A: Nardus var dýrt ilmvatn sem kom frá sjaldgæfri plöntu í Indlandi. Það var venjulega í algerlega lokuðu keramikkrukku. Hálsinn var brotinn og allt innihaldið var notað.

Þegar Júdas sá þessa gríðarlegu "eyðslu" (að hans mati) gæti það hafa verið hvatning fyrir hann til að fara til prestanna og svíkja Jesú. Þó að ekki sé hægt að verja Júdas getum við að minnsta kosti skilið sjónarmið hans. Það myndi líta út eins og mikil sóun ef allt í heiminum snerist um peninga. Vonandi hefur þú þó betri dómgreind en Júdas.

Sp.: Í Mk 14:4-8, hvernig getur það að gera góðverk stundum komið í veg fyrir að gera það besta?

S: Við gerum marga góða hluti en við erum ekki á jörðinni bara til að gera góða hluti. Við erum á jörðinni núna til að þjóna Guði og dýrka hann hér. Við gerum ekki bara hvaða góða hluti sem er, heldur þá bestu sem við getum gert fyrir Drottin.

Sp.: Í Mk 14:21, af hverju hefði verið betra fyrir Júdas ef hann hefði aldrei fæðst?

A: Það hefði verið betra fyrir Júdas að hafa aldrei verið til en að gera það sem hann gerði og þiggja réttláta refsingu fyrir það. Í bókinni When Cultists Ask, bls. 139–140, segir að sumir sektaðarmenn noti þennan vers til að reyna að segja að Helvíti sé borið saman við fyrirfæðingu, og að Helvíti sé því ekkivera. Hins vegar, þar sem Jesús sagði að refsing Júdasar væri verri en að hafa aldrei fæðst, þá er Helvíti ekki tortíming.

Q: Í Mk 14:21 vitum við ekki aðalástæðuna fyrir því að Júdas ákvað að svíkja Jesú. Þegar maður snýr baki við öðrum, hver er þá munurinn á því að gera það af gráðgi, öfund eða vonbrigðum?

S: Sumir svíkja af gráðgi; til að græða og telja sig geta fengið allt sem þeir geta. Þeir hafa ekkert á móti manneskjunni sem þeir hata með svikunum. Fórnarlambið er þeim bara hlutur til að nýta sér.

En í öðrum tilvikum getur það verið persónulegt. Vegna vonbrigða sinna með það sem þeir sjá sem vonlausa stöðu gætu þeir viljað svíkja viðkomandi, eða að minnsta kosti fá einhvern ávinning til að bæta fyrir þann tíma sem þeir hafa varið í að trúa þeim.

Þegar við vitum ekki hvöt Júdasar gætu þær verið báðar ofangreindar. Júdas var eini meðlimur hinna tólf sem ekki var Galíleumaður. Hann var aldrei hluti af innri hring Péturs, Jakobs og Jóhanns.

S: Í Mk 14:24 hvað er áhugavert við orðið "sáttmáli" hér?

S: Gríska tungumálið hefur tvö mismunandi orð fyrir sáttmála.

Gríska orðið syntheke merkir samkomulag sem samið er milli tveggja aðila.

Gríska orðið diatheke merkir tillögu frá einum aðila sem hinn aðilinn getur einungis samþykkt eða hafnað. Það er seinna orðið sem er notað hér.

Spurning: Sýnir Mk 14:24 að Kristur dó fyrir alla menn?

A: Já. Jafnvel John Calvin segir að "margir" þýði "allt mannkynið". Hér er það sem John Calvin sagði í Commentarii hans, bindi 3, bls. 138–139: "Markúsarguðspjallið 14:24. Þetta er blóð mitt." Ég hef þegar varað við því, þegar sagt er að blóðið sé hellt út (eins og í Matteusi) til fyrirgefningar synda, hvernig með þessum orðum er vísað til fórnar dauða Krists, og að vanrækja þessa hugsun gerir alla viðeigandi hátíðarmáltíð ómögulega. Á engan annan hátt geta trúföst hjörtu verið fullnægð, ef þau geta ekki trúað því að Guð sé þeim til ánægju. Orðið "margir" merkir ekki aðeins hluta heimsins, heldur alla mannkynið: hann setur margt í andstæða við eitt, eins og til að segja að hann myndi ekki verða frelsari eins manns, heldur myndi mæta dauða til að frelsa marga frá bölvaðri sök þeirra." (Letur í upprunalegu ensku þýðingunni.) Athugið að Calvin segir: "margir merkir ekki aðeins hluta heimsins, heldur alla mannkynið:"

S: Í Mk 14:27, hvernig myndu lærisveinarnir móðgast á Jesú vegna þess að hann vörðist ekki?

S: Trú þeirra hefði verið krossuð þegar Jesús, með allri sinni mátt, lagði sig sjálfviljugur fram fyrir handtöku, misþyrmingu og dauða. Mætti búast við að máttugur Messías myndi verja sig og sigra Rómverja, ekki gefast þeim upp.

S: Mk 14:27-31, ef trúarmaður hefur syndgað mikið og vanheiðrað Jesú, sérstaklega fyrir framan aðra, hvernig kemst hann aftur til baka?

A: Trúaður sem hefur fallið í synd getur iðrast og snúið aftur. Guð mun fyrirgefa þeim. Sem kristnir eigum við einnig að fyrirgefa þeim, en þeir þurfa að skilja að það getur tekið tíma að endurbyggja traust. Sá iðrandi trúmaður ætti að játa sig fyrir Guði, en hann ætti einnig að játa sig fyrir þeim sem vissu um synd hans áður. Hann ætti að biðjast afsökunar, bæta fyrir ef við á og lofa að gera það ekki aftur. Fer eftir því hversu ávanabindandi syndin er gæti hann beðið kristna vini sína um að "ganga með honum" og halda honum ábyrgum svo hann falli ekki aftur í þá synd.

S: Í Mk 14:42-52, sýnir þetta Jesú vera á þeirra forsjá í mótsögn við hin guðspjöllin sem sýna Jesú sem hefur stjórnina, eins og sumir frjálslyndir segja?

S: Jæja, það stendur nefnilega að þegar Jesús bað var hann í svo miklum angist að hann svitnaði blóðdropum. Ó, bíddu, það var bara í Lúkasi 22:44, ekki í Markúsi. Það er nokkuð "sjónarsviðsþröngt" af frjálslyndum gagnrýnendum að segja þetta um Markús, þar sem Matteus 26:36-46 og Lúkas 22:40-46 segja einnig frá Jesú í Getsemane-garðinum. Jóhannes segir oft frá öðrum hlutum sem ekki eru í hinum þremur fyrstu guðspjöllunum; það virðist sem Jóhannes hafi viljandi sleppt mörgum hlutum sem hin þrjú guðspjöllin höfðu þegar sagt.

Frá fyrstu tímum hafa kristnir menn viðurkennt að Matteus lagði áherslu á Jesú sem lofaða konunginn, sem uppfyllti spádóma Gamla testamentisins. Markús lagði áherslu á Jesú sem þjáningaþrællinn og gjörðir hans. Lúkas lagði áherslu á Jesú sem mann og skrifaði mest um bernsku hans. Jóhannes lagði áherslu á Jesú sem Guð og var sennilega skrifaður með þá forsendu að lesandinn hefði lesið hin guðspjöllin.

Á hinn bóginn sýnir Markús að Jesús ræður einnig. Í Getsemane-garðinum vissi Jesús hvað var framundan og hann hafði tækifæri til að flýja úr garðinum. En Jesús kaus meðvitað að tileinka sér vilja föðurins, ekki óviss um afleiðingarnar, heldur fullmeðvitaður um þær.

S: Í Mk 14:51-52, hver var þessi "ógrímuklæddi maður", sem flúði burt án fatnaðar síns?

S: Þó ritningin segi það ekki, segir hefðin að það hafi verið Jóhannes Markús, höfundur Markúsarguðspjallsins. Hin efahyggjandi Asimov's Guide to the Bible, bls. 905, segir einnig hið sama og bætir við þeirri vangaveltu að "guðspjallamaðurinn gat ekki staðist að nefna nærveru sína á lykilatriði í sögu Jesú."

S: Í Mk 14:53-55, hvernig braut Sanhedrín gyðingalögin hér?

S: Þeir brutu eigið réttarkerfi að minnsta kosti fimm sinnum.

1) Þeir máttu ekki halda réttarhöld um nóttina

2) Það var ábyrgð dómara að standa með ákærða.

3) Þeir höfðu ekki tvo staðfestandi vitni gegn Jesú.

4) Í gyðinglegum lögum mátti ekki sakfella mann á eigin vitnisburði.

5) Þeir áttu að bíða í 24 klukkustundir áður en þeir úrskurðuðu einhvern sekan.

(úr prédikun eftir Tim Hawks í Hill Country Bible Church í Cedar Park, Texas 24.10.1997)

S: Í Mk 14:62, sagði Jesús í raun að hann væri Messías?

S: Já. Ímyndaðu þér hvernig þrjóska prestarnir liðu þegar Jesús vísaði til Dáníelsbókar 7:13-14 um sjálfan sig, að hann kæmi á skýjum himinsins. Viðbrögð þeirra, að misþyrma honum og krefjast dauða hans í Markúsarguðspjallinu 14:63-65, voru dropinn sem fyllti mælinn í synjun gyðinga á trúarlegu valdi á Jesú. Sjá Hard Sayings of the Bible bls. 450-451 fyrir ítarlegri svör.

S: Í Mk 14:62, þar sem Jesús myndi sitja til hægri handar Guði föður, hvernig gæti hann þá komið, sem gefur í skyn hreyfingu?

S: Þrjú atriði ber að hafa í huga í svari.

Alltaf er "að sitja til hægri handar" ekki bara líkamleg staðsetning, heldur stöðu heiðurs.

Á mismunandi tímum getur Jesús setið, staðið og hreyft sig.

Auðvitað getur maður bæði setið og verið á leiðinni ef hann ríður hvítum hesti, eins og Jesús mun gera í Opinberunarbókinni 19:11.

Sp.: Í Markúsarguðspjalli 14:62 sagði Jesús æðsta prestinum að hann myndi sjá Mannssoninn koma með skýin á himni. En ef æðsti presturinn dó áður en Jesús sneri aftur, myndi það ógilda svar Jesú. Þess vegna segir Jesús í Lúkasarguðspjalli: "Ég er það, og frá og með nú mun Mannssonurinn sitja til hægri handar mátti Guðs" (Lúk. 22:69) Jesus, Interrupted bls. 51

A: Fyrst hvað svarið er ekki, og svo svarið.

Ekki svarið: Af einhverjum ástæðum vildi Ehrman ekki nefna Matteus 26:64, þar sem stendur "þið" (fleirtala), ekki bara æðsti presturinn. Hins vegar er þetta tilgangslaust atriði, þar sem allir í Sanhedrin dóu áður en Jesús sneri aftur.

Svarið: Ehrman nefnir tvö mótrök í einu. Fyrsta mótrök er að æðsti presturinn (og reyndar allt Sanhedrín ráðið) dóu áður en Jesús sneri aftur. Svarið við því er að allt Sanhedrín ráðið, þar með talinn æðsti presturinn, mun sjá Jesú koma. Opinberunarbókin 1:7 lofar að hvert auga muni sjá Jesú þegar hann snýr aftur, jafnvel sérstaklega þeir sem gegndóruðu hann. Þeir sem hafa dáið í því ástandi að hafna Jesú munu ekki komast hjá því að mæta honum aftur.

Önnur andmælin eru þau að Lúkasarguðspjallið, sem var skrifað eftir Markúsarguðspjallið, virðist breyta frá "þú (eintala) munt sjá" yfir í að segja einfaldlega að Jesús myndi snúa aftur. Meginatriði röksemdar hans veikist vegna handritafbrigða. Klemens frá Alexandríu (193-202 e.Kr.) vitnar í Markúsarguðspjallið 14:62 með orðunum "þið (fleirtala) munið sjá" í Stromata, bók 6, kafli 52, í verkinu Ante-Nicene Fathers, bindi 2, bls. 574. Við vitum að það er Markús og ekki annað guðspjall sem Klemens er að vitna í, því hann segir okkur skýrt að það sé Markús.

Spurning: Í Mk 14:65, af hverju spurðu sumir af fólkinu Jesú að spá hver hefði slegið hann hér?

S: Rómversku hermennirnir spiluðu grimmdarfullt leikrit við fanga sem kallaðist "þrjár hnefar". Þrír hermenn settu hver sinn hnefann undir hökuna á fanganum. Einn hermannanna sló fanganum og óvitgaði hann. Þegar fanginn komst aftur til meðvitundar spurðu þeir hann hver hefði slegið hann. Ef fanginn giskaði rangt vann sá hermaður sem sló hann (og sá sem veðjaði tapaði veðmálinu). Ef fanginn giskaði rétt tapaði sá hermaður sem sló hann veðmálinu. Það virðist sem fanginn hafi tapað líka í öllum tilvikum.

S: Í Mk 14:66-68, hvaða tegund ástar þolir "prófraun ótta"?

S: Pétur var hugrakkur og hætti aldrei að elska Jesú, en ást hans stóðst ekki óttaprófið í þessu tilfelli. Hins vegar, í lok lífs síns, var Pétur krossfestur á hvolfi, og þá stóðst ást hans óttaprófið.

Þangað til Pétur byrjaði að tala hefði gálíleyska hreimurinn hans ekki afhjúpað hann. Nema hún hefði talað fyrst, hlýtur þjónustustúlkan einu sinni verið nógu nálægt Jesú og Pétri til að geta þekkt Pétur. Pétur hélt að hann gæti haldið sér nokkuð nálægt Jesú án þess að verða uppvís. Þegar hann komst að því að þeir gætu uppgötvað hver hann var, þurfti hann að ákveða hvað hann ætti að gera. Stundum getum við gert eitthvað hugrakt fyrir Krist, í þeirri trú að við munum líklega ekki þjást vegna þess. En þegar við erum uppvísuð, hvað gerum við þá?

Pétur mat í þessu streituþunguðu augnabliki öryggi sitt meira en allt annað, jafnvel þótt það þýddi að hann neitaði Kristi. Það sem Pétur hefði átt að gera var að hverfa fljótt og láta útkomuna í hendur Guðs, án þess að hafa áhyggjur af því hvort þeir myndu grípa hann.

Sp.: Í Mk 15:1-20 hafna bæði Sanhedrín og Rómverjar Jesú sem Messías, en af mjög mismunandi ástæðum. Hverjar eru mismunandi ástæður þess að fólk í dag hafnar Jesú sem Messías sínum?

S: Á dögum Jesú töldu margir kröfur hans rangar, því hann uppfyllti ekki væntingar þeirra um pólitískan messías. Í dag, ef Guð fylgdist með okkur, telja sumir að þá væri ekki hungur, þjáning né dauði. Guð passar ekki við væntingar þeirra.

Fyrir Rómverja var fullyrðing Jesú misskilin sem landráð gegn því sem þeir höfðu þegar sýnt hollustu. Jesús passaði einfaldlega ekki inn í það sem þeir höfðu valið að fylgja, og þeir höfðu hvorki löngun né kjark til að breyta.

Sumir hafna Jesú af vitsmunalegum ástæðum, en þeir eru fáir, og færri en þeir sem segjast hafna Jesú af vitsmunalegum ástæðum. Algengara er að fólk hafni af tilfinningalegum ástæðum, eða af hrokafullum ástæðum þegar það áttar sig á því hvað það þyrfti að gefa upp eða breyta til að fylgja Jesú, og það vill það ekki. Stundum þegar fólk nefnir vitsmunaleg mótrök gegn því að gerast kristinn er það í raun réttmæt ástæða í huga þeirra. Á öðrum tímum er það bara reykhjúpur svo að það finni ekki til sektar yfir því að hafa ekki íhugað kröfur Krists.

Jesús neitaði að taka þátt í umræðu þar sem réttlætið nær ekki fram að ganga.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 15:8-11, hvað er kaldhæðnislegt við það að fólkið velji Barabbas fram yfir Jesú?

S: Pílatus taldi það sjálfsagt að þeir myndu kjósa Jesú fram yfir þekktan ránsmann. Gyðingar, áður en Rómverjar komu, ásökuðu Jesú um að leiða uppreisn, á meðan margir gyðingar voru vonsviknir á Jesú fyrir að leiða ekki uppreisn. Þó að bæði gyðingar og Rómverjar segðu að Jesú yrði að deyja fyrir landráð, var það Barabbas sem í raun framdi landráð. Þegar fólkið hafnaði lögmætum konungi sínum, Jesú, í þágu ofbeldisfulls uppreisnarleiðtoga, gerðu þau sjálf ofbeldisfulla uppreisn 40 árum síðar, árið 70 e.Kr., og Rómverjar eyðilögðu Jerúsalem.

Skjalið Papyrus Florentinus 61.59ff segir að rómverski landstjórinn í Egyptalandi, G. Septimus Vegetus, hafi sagt fanga að nafni Phibion: "Þú hefur verið verðugur svipuhöggs, en ég mun gefa þig fólkinu" (tilvitnað í Taylor, bls. 580).

Fullt nafn Barabbasar var Jesús bar-Abbas, þ.e. Jesús sonur Abbasar, en Abbas er bæði persónunafn og nafn yfir föður. Báðir hétu Jesús. Barabbas sem uppreisnarmaður vildi einnig frelsa sitt fólk, en með mannlegum og ofbeldisfullum hætti. Svo kallaður sonur föður var leystur úr haldi, en hinn sanni sonur föðurins var krossfestur.

S: Í Mk 15:14, af hverju var Markús, að því er virðist, svo fús til að reyna að kenna Gyðingum um, eins og einn frjálslyndur fræðimaður hélt fram?

S: Í fyrsta lagi hafa fornleifafræðingar fundið hofgarðinn þar sem talið er að mannfjöldinn hafi verið, og hann gat ekki rúmað fleiri en um 400 manns. Þannig var mannfjöldinn hér ekki allir íbúar og gestir Jerúsalem, heldur fremur mjög lítill hópur sem prestarnir völdu.

Júdas, gyðingleiðtogarnir, gyðingafólkið, Rómverjar og jafnvel Jesús sem ekki flúði, allir áttu þátt í því sem var fyrirfram ákveðin vilji Guðs (Postulasagan 2:23). Hér er yfirlit yfir hlutverk hvers og eins. Eins og sjá má er Markús ekki harðari í garð gyðingafólksins en hinir guðspjallahöfundarnir.

Júdas: Matteus 26:14-16, 49-50; Markús 14:17-21,42,44-45; Lúkas 22:3-6,47-48; Jóhannes 13:18,21,27; 18:2

Gyðingleiðtogarnir: Matteus 26:57-58; 27:20; Markús 14:43,46,53-65; 15:1,3,10-11,31; Lúkas 22:2,52; 22:66-23:2; Jóhannes 18:3,12-14,19-24,30

Gyðingafólkið: Matteus 27:20-23,25; Markús 15:11-15; Lúkas 23:18,21,23

Rómverjar: Matteus 27:11-31; Markús 15:15-20; 15:24; Lúkas 23:24; Jóhannes 18:33-19:3; 19:16

Jesús flýr ekki: Matteus 26:39-46,53-54; Markús 14:35-42; Lúkas 22:39-46; Jóhannes 18:4-11

Spurning: Í Mk 15:17, hvað merkir það að klæða Jesú í fjólubláan?

S: Purpúravefnaður var dýr, þar sem hann var litaður úr murex-skeljum. Í Rómaveldi áttu aðeins keisarinn og fjölskylda hans að klæðast purpúra, þó gat keisarinn, sem gestrisni, gefið gömlu fötin sín til annarra. Purpúrkápan var háðung á þeirri staðreynd að Jesús kvaðst vera konungur.

S: Í Mk 15:31 var Jesú hæðst að fyrir að segjast bjarga öðrum en bjargaði ekki sjálfum sér. Hvernig þarftu stundum að fórna því að bjarga sjálfum þér til að bjarga öðrum?

S: Þó að við þurfum ekki að taka óþarfa áhættu, þurfum við stundum að gera hluti sem fela í sér áhættu fyrir öryggi annarra og til að koma boðskap fagnaðarins til annarra. Öryggi er gott, en ef við metum öryggi okkar hærra en að gera vilja Guðs, þá getur jafnvel öryggi orðið skurðgoð.

S: Í Mk 15:31-32, hversu árangursrík aðferð er það hjá Satan að gera grín að einhverjum fyrir að hlýða Guði?

A: Það fer eftir manninum, það getur verið árangursríkt. Ef einstaklingur metur lof manna hærra en lof Guðs, getur það stöðvað hann í sporinu. Hann getur jafnvel réttlætt það með því að hugsa: ef ég viðhaldi vinsældum mínum munu menn hlusta meira á mig og þar með vitnisburð minn. En ef einstaklingur metur Guð hærra en vinsældir, og hlýðni við Guð hærra en að skila árangri fyrir Guð, mun hann dýrka Guð meira en ef hann reynir að vinna verk fyrir Guð með eigin krafti.

Spurning: Í Mk 15:32 er sagt að Jesús hafi verið settur á "kross" til að vera krossfestur: Látið Krist, konung Ísraels, nú stíga af krossinum, svo að við sjáum og trúum. Og þeir sem voru krossfestir með honum smánuðu hann.

Orðið fyrir "kross" hér á grísku er stauros, sem James Strong skilgreindi sem:

(4716) úr stofni 2476; staur eða súla (upprétt), þ.e. (nánar tiltekið) staur eða kross (sem dauðarefsingartæki); í myndlíkingu, útsetning fyrir dauða, þ.e. sjálfsneitun; afleiðing, sætta Krists: --kross.^[1]

En í 1. Pétursbréfi 2:24 er sagt að Jesús hafi verið krossfestur á "tréinu":

Hann bar sjálfur syndir okkar í líkama sínum á trénu, svo að við, dauðir fyrir syndirnar, lifðum til réttlætis; og með sárum hans urðuð þið læknaðir.

Orðið fyrir "tré" á grísku er xulon, og er skilgreint af Strong sem:

(3586) úr annarri mynd af stofni 3582; timbur (sem eldsneyti eða efni); afleiðing stafur, kylfa eða tré eða annað viðarefni eða efni: --stafur, staurar, tré, viður.^[2]

Villan hér er augljós. Gríska orðið stauros merkir afdráttarlaust "kross". Ekki er um tvíræðni í orðinu að ræða. Á meðan orðið xulon getur verið þýtt á skiptum sem "viður", "stafur", "tré" o.s.frv., þá er það í 1. Pétursbréfi 2:24 þýtt sem "tré". Nú þurfum við að spyrja hvers vegna orðið xulon var notað í fyrsta lagi þegar til er skýrara orð fyrir það, stauros, ef versið á í raun að merkja "krossinn"?

Því er augljóst að orðið xulon er í raun notað um "tré" í Fyrsta Pétursbréfi 2:24 og því er mótsögn við Markúsarguðspjallið 15:32.

Tilvísanir

[1] James Strong, The New Strong's Exhaustive Concordance of the Bible (Thomas Nelson, 1996)

[2] James Strong, Op. Cit. (Þetta spurði múslimi)

A: Jesús var settur á trékröft, sem kom frá tré. Rómverjar, Karthagínumenn og Persar notuðu tréstokka með krossbitum, ekki lifandi tré. Að nota tvö orð sem samheiti um sama hlutinn (t.d. staurus og xulon) er ekki vandamál, rétt eins og að nota tvö orð um Guð í Kóraninum.

Pétur segir að Jesús hafi verið hengdur á tré (Postulasagan 5:30; 10:39), en hann segir einnig að Jesús hafi verið negldur á krossinn (Postulasagan 2:23).

Páll segir að Jesús hafi verið hengdur á tré (Galatíum 3:13; Postulasagan 13:29), en Páll nefnir einnig kross Krists í Galatíum 5:11; 6:12,14; 1 Korintubréf 1:17,18.

"Tré" og "kross" eru notuð sem samheiti; sami höfundur notar báða þessa hluti. Jesús var negldur á tré; en það stendur ekki að það hafi verið lifandi tré.

Auðvitað kennir einnig hefðbundin íslamsk fræðsla að "líking Jesú" hafi einnig verið krossfest. Nú er lykilatriði varðandi þessa krossfestingu. Annaðhvort:
a) Það var í raun Jesús sem var krossfestur, eða
b) "Stóra skiptingin" Allah blekkti ekki aðeins Gyðinga og Rómverja til að halda að Jesús hefði verið krossfestur þegar hann var það í raun ekki, heldur blekkti Allah jafnvel móður Jesú, lærisveina hans og alla fyrstu kristna, sem prédikuðu krossfestu Krist. Við eigum skrif eftir Ignatius og Polycarp, lærisveina postula Jóhannesar, og aðra sem trúðu að Jesús hefði verið krossfestur og risið upp frá dauðum. Jafnvel sem múslimi geturðu ekki kennt kristnum mönnum um að trúa því að Jesús hafi verið krossfestur, ef þú telur að Allah hafi blekkt eigin fylgjendur. "Allah er mesti blekkjari" (Súra 3:54). Ef þessi Allah blekkti kristna menn, og þú hefur ekkert á móti því, gæti hann þá líka blekkt múslima?

Sp.: Í Mk 15:42 segir Ehrman: "Markús segir okkur hvað hann á við með þessari setningu: það er undirbúningsdagurinn 'fyrir hvíldardaginn' (ekki undirbúningsdagurinn fyrir páskana)." (letur í upprunalegu) Jesus, Interrupted bls. 27

S: Það eru tvö líkleg en ólík svör.

Hæstu hvíldardagar: Hver laugardagur var hvíldardagur, en ekki hver hvíldardagur var laugardagur, eins og 3. Mósebók 23:39 sýnir. Til dæmis ættu bæði fyrsti og áttundi dagur sjöunda mánaðarins að vera "hvíldardagur".Það er mögulegt að páskar og hvíldardagur hafi fallið saman það ár: Ehrman virðist ekki taka til greina að páskar og hvíldardagur geti fallið saman á sumum árum. Óvissa ríkir um nákvæmar dagsetningar þá, en margir telja að páskar og hvíldardagur laugardagsins hefðu fallið saman árið 30 e.Kr. eða árið 33 e.Kr.

Hátíðarsabbatar: Hver laugardagur var sabbata, en ekki hver sabbata var laugardagur, eins og 3. Mósebók 23:39 sýnir. Til dæmis ætti bæði fyrsti og áttundi dagur sjöunda mánaðarins að vera "sabbata hvíld". Það voru "vinnuhvíldardagar" á hverju ári, en þeir voru yfirleitt ekki laugardagar. páskahátíðin var fyrsti dagur hátíðar ósýrðra brauða, og bæði fyrsti og sjöundi dagur hátíðarinnar voru "vinnuhvíldardagar" samkvæmt 2. Mósebók 12:16.

Jóhannesarguðspjallið 19:31 myndi úrskera hvor svöranna tveggja væri rétt, nema að það gæti verið notað til að styðja bæði. Þar stendur: "…því að sá hvíldardagur var hátíðardagur". En þar sem það var hátíðardagur var ekki nauðsynlegt að hann væri laugardagur.

Spurning: Í Markúsarguðspjallinu 15:44, hvers vegna undraðist Pílatus að Jesús væri þegar látinn?

A: Annað hvort missti Pílatus tölu á tímanum, eða margir krossfestir menn lifðu lengur. Jesús hafði verið húðskinnslaður og barinn áður en hann var krossfestur. Auk þess var rómversk húðskinnsla ólík hinni gyðinglegu húðskinnslu með 39 höggum. Rómversk húðskinnsla var með stuttum svipum með málmbitum festum við sterkan viðarpálma. Hún gat lamað eða jafnvel drepið mann. Jesús var húðskinnslaður af Rómverjum.

S: Í Mk 16, hvaða samlíkingar eru með öðrum hlutum guðspjallanna og Postulasögunnar?

S: Hér eru samlíkingarnar milli Markúsar 16 og annarra bóka Biblíunnar

Jesús reis snemma. Mk 16:2,9 Mt 28:1; Lk 24:1; Jn 20:1

Jesús reis upp á fyrsta degi vikunnar. Mk 16:2,9; Mt 28:1; Lk 24:1; Jn 20:1

Sjö djöflar voru reknir úr Maríu Magdalenu Mk 16:9; Lk 8:2

María Magdalenu / konurnar komu að gröfinni. Mt 28:1-8; Mk 16:9-10; Jn 20:1; Lk 24:1-10

Aðrir trúðu ekki strax. Mt 28:17; Mk 16:11; Lk 24:11

Sýndi sig tveimur lærisveinum. Mk 16:12; Lk 24:13-35

Enn trúðu þeir ekki. Mk 16:13; Lk 24:36

Átaldi ellefu lærisveinana fyrir vantrú. Mk 16:14; Lk 24:38-41

Boð um að prédika fyrir alla. Mt 28:19-20; Mk 16:15; Lk 24:47-48

Sá sem trúir og er skírður er frelsaður, en sá sem trúir ekki er dæmdur. Mk 16:16; Post 2:38-39

Táknin. Mk 16:17,20; um allt Postulasöguna

Útrekja djöflana. Mk 16:17 og í Postulasögunni

Tala ný tungumál. Mk 16:17; ~Post 2:2-13

Bitið af höggormum án skaða. Mk 16:17; Lk 10:19; ~Post 28:3-6

Drekka eitur ómeiddur. Mk 16:18 – engin önnur

Jesús steig upp til himna í Betaníu, á hlíð Olíufjallsins. Mk 16:19; Lk 24:51; Post 1:9-11

Jesús sat til hægri handar Guði Mk 16:19; Post 7:56

Þeir prédikuðu alls staðar. Mk 16:20; Post 1:8

Að lokum er það eina og sanna kennslustykkið í lok Markúsarguðspjallsins sem ekki er kennt annars staðar í Biblíunni að drekka eitur ósnortinn.

Spurning: Í Mk 16:1, af hverju komu konurnar með krydd til að smyrða líkama Jesú?

S: Jesús var flýtt grafinn í gröfina áður en hvíldardagurinn hófst við sólarlag. Konurnar komu með krydd til að varðveita líkamann með innhverfingu.

Spurning: Í Mk 16:8, þar sem konurnar sögðu engum neitt, sögðu þær þá lærisveinunum frá?

S: Þó að þær hafi ekki sagt neinum á leiðinni frá gröfinni, sögðu þær að lokum öllum, og lærisveinarnir voru fyrstir sem þær sögðu það. Þó að það að segja engum gæti gefið í skyn að þær hafi ekki sagt lærisveinunum frá fyrr en eftir töf, er líklegra að það þýði að þær hafi sagt það einungis lærisveinunum og engum utan lítils hóps þeirra. Sjá When Critics Ask bls. 377 fyrir viðbótarsvar.

Sp.: Í Mk 16:12, hvernig birtist Jesús í öðru líki?

S: Þetta þýðir einfaldlega að mennirnir tveir þekktu ekki Jesú þegar þeir gengu með honum. Jesús gæti hafa verið í öðrum fötum, og hann leit vissulega út öðruvísi en hann gerði þegar hann var látinn. Jesús var líkamlega uppvakinn frá dauðum, í dýrðlegu líkamlegu líkama. Ekki er réttlætanlegt að nota þennan vers til að segja að Jesús hafi haft mismunandi líkama, því að þeir þekktu hann ekki sýnir ekki fram á annan líkamlegan líkama.

Spurning: Í Mk 16:16 segir Jesús: "Sá sem trúir og er skírður, mun verða varinn". Í Róm 6:3 segir Páll: "Þeir af oss, sem vorum skírðir í Krist Jesú, vorum skírðir í dauða hans". Í 1 Pét 3:21 segir Pétur: "Slík mynd sem skírnin veitir okkur einnig björgun (ekki til að fjarlægja óhreinindi líkama, heldur til að veita gott samviskugildi gagnvart Guði), fyrir upprisu Jesú Krists". Geta þessar versur þýtt að skírnin sé jafn nauðsynleg og trú til frelsunar? Og þýðir það að hún sé ekki "viljugur siður" eins og evangelískir segja, heldur skyldaathöfn?

A: Hlýðni við Jesú er ekki valkvæð heldur skylda, og Jesús bauð okkur að láta skíra okkur. Þess vegna ættu allir trúaðir að láta skíra sig með vatni. Hins vegar er það ekki vatnsskírnin sem bjargar okkur, og það er ekki einu sinni hlýðni okkar (ófullkomulítið sem hún kann að vera) sem bjargar okkur. Það er Jesús sem bjargar okkur. Þess vegna er mátturinn í blóði Jesú, ekki í vatninu. Það að trúa til að verða frelsaður er nefnt í Nýja testamentinu 150 sinnum án skírnar. En við ættum öll að láta skíra okkur.

En hvað með þjófinn á krossinum? Rómverjar myndu vissulega ekki leyfa honum að fara niður til að láta skírast og síðan setja hann aftur upp á kross. En Jesús sagði við hann: "Í dag munt þú vera með mér í paradís." Einnig skráir Eúsebíus rómverskan hermann að nafni Basilides sem kom til Krists, var fangelsaður og tekinn af lífi. Myndi hann fara til helvítis vegna þess að hann trúði á Krist, en Rómverjar leyfðu honum ekki að verða skírður og hindruðu þannig Guð í að bjarga honum? – auðvitað ekki. Þannig er Guð nægilega fær og máttugur til að bjarga fólki án vatnsskírnar. Vatnsskírn er ekki nauðsynleg til þess að Guð bjargi einhverjum. Hins vegar ættum við að hlýða Guði og láta skírast.

Sp.: Í Mk 16:16, hvað um þá sem trúa en eru aldrei skírðir?

S: Þó að Markúsarguðspjallið 16:16 tilgreini það ekki, segja Jóhannesarguðspjallið 3:36 og fjöldi annarra versanna að hver sem trúir verði varðveittur. Þjófurinn til hægri við Jesú trúði og fór til Paradís án þess að láta skíra sig, og fyrir þjófinn á krossinum skírðu bæði lærisveinar Jesú (Jóh 3:26; 4:2) og Jóhannes skírari skírði til syndafyrirgefningar (Mk 1:4; Lk 1:77; Lk 3:3b). Þessi vers segir það ekki beinlínis, en það eru fjögur tilvik.

Trúa og eru skírðir: bjargaðir

Trúa og eru enn ekki skírðir, eru frelsaðir. Þetta vers segir það ekki beint, en Postulasagan 10:45-47 sýnir fólk sem trúði og var frelsað, sem sést af því að það talaði í tungum af einlægni, áður en það var skírt með vatni.

Ekki trúa en eru skírðir: ekki bjargaðir

Ekki trúa og eru ekki skírðir: ekki bjargaðir, nema Guð geti gefið sérstakan náð ungabörnum sem deyja, þeim sem eru alvarlega geðskert o.s.frv.

Kannski er ástæðan fyrir því að ekki er minnst á aðra tilvikið sú að vilji Guðs er að allir trúuðu hlýði Guði og láti sig skírast með vatni.

Ennfremur virðist samhengi þessa versis vera um fólk sem getur trúað. Börn, þeir sem eru alvarlega geðveikir og kannski aðrir sem aldrei hafnaðu Kristi en trúðu aldrei, eru ekki til umfjöllunar í þessu versi.

Hér er dæmi. Ef dóttir mín í eldhúsinu biður mig um smápeninga fyrir dollara, og ég segi við hana: "Gefðu mér dollara og vatnsflösku og ég skal gefa þér smápeninga." Ef dóttir mín gefur mér bæði, gef ég henni smápeningana. Ef dóttir mín gefur mér ekki dollara, þá fær hún enga skiptimynt. En hvað ef dóttir mín gefur mér dollara en ekki vatnsflösku? Þá fer það eftir aðstæðum. Ef hún segir: "Ég leitaði en gat ekki fundið vatnsflösku," þá mun ég samt gefa henni skiptimynt. En ef hún segir eitthvað óvirðingarfullt og neitar að gefa mér vatnsflösku sem hún getur fengið, þá fær hún enga skiptimynt.

Aðili innan Kirkju Krists gaf dæmi um: "Ef þú borðar og meltir matinn þinn munt þú lifa, en ef þú borðar ekki munt þú deyja." Melta matinn þinn er gefið í skyn. Hins vegar er það í andstöðu við orð Guðs að beita þessu dæmi um ósjálfráða líkamlega athöfn um boðorð Guðs sem við eigum að hlýða af fúsum og frjálsum vilja, þegar það er notað um Markúsarguðspjallið 16:16. Orð Guðs lofar öllum sem trúa sannarlega hjálpræði á eftirfarandi stöðum: Jóhannesarguðspjallið 3:16,18,36; Jóhannes 5:24; 6:47; 11:25-26; Postulasagan 10:43-48; Rómverjabréfið 9:33; Jóel 2:32a + Postulasagan 2:21 + Rómverjabréfið 10:9-10; 10:13; 1. Jóhannesarbréf 5:1,10-13

Yfirlit: Ef þú trúir, láttu skíra þig. Hins vegar gerir skírnin ekkert ef þú trúir ekki.

Sp.: Í Mk 16:16 segir Jesús: "Sá sem trúir og skírast, mun verða varðveittur; en sá sem trúir ekki, mun verða dæmdur". Þannig að maðurinn hefur engan valkost. Maðurinn verður að trúa, annars yrði hann dæmdur og refsaður. Hvar er mannfrelsi í trúmálum eða frelsi trúar mannsins? Hvernig neyðir Jesús fólk til að trúa, annars muni það verða dæmt?

A: Enginn er þvingaður til að trúa. En Guð gaf okkur ekki frelsi án afleiðinga, heldur frelsi með afleiðingum. Ef einstaklingur vill ekki trúa, mun Guð eftir dauða hans setja hann í annað alheim, þar sem hann hefur frelsi til að vera að eilífu frá Guði. Það svæði er kallað Eldvatnið.

En ég er sammála því að það myndi ekki virðast vera mikið af frjálsum vilja ef það væri óumdeilanlega öruggt fyrir alla að annaðhvort hlýða Guði eða fara til Eldvatnsins. Þarna kemur trúin inn í myndina. Guð gaf okkur sönnunargögn um að Orð hans sé satt, en Guð gaf okkur ekki algjöra vissu. Ef einhver vill ekki trúa Guði, er nóg svigrúm fyrir hann til að finna ástæður til að efast um Guð og ekki trúa. Það er áhugavert að við getum upphaflega hafnað því að trúa á Guð, en síðan iðrast og trúa á Hann og verið frelsuð. Englar og djöflar hafa aftur á móti ekki frjálsan vilja nákvæmlega á sama hátt og við. Þeir geta ekki neitað því. Og þegar djöfull dettur, er honum ekki veitt iðrun. Kristur kom til að leysa aðeins menn undan, ekki engla né djöflum, eins og segir í Hebreum 2:16.

Spurning: Markúsarguðspjallið 16. kafli, 17.–18. vers segir: "Og þessi merki munu fylgja þeim sem trúa: í mínu nafni munu þeir reka út illvætti; þeir munu tala ný tungumál; þeir munu taka upp orma; og ef þeir drekka banvænt eitthvað, mun það ekki skaða þá; þeir munu leggja hendur á sjúka, og þeir munu batna." Og Páll setti fram lista með þessum sömu hæfileikum sem gjafir Heilags Anda (1 Kor 12:10; 12:8). Þýðir það að þetta séu merki um sanna trú? Eiga allir trúarmenn að hafa þessar gjafir alla daga? Hvers vegna sjáum við ekki lengur þessi merki hjá kristnum mönnum?

S: Heilagur Andi hefur gefið hverjum kristnum manni andlegan gjöf, og mismunandi kristnir menn hafa mismunandi gjafir, þó margar þeirra virðist ekki glæsilegar. Rétt eins og mismunandi líkamshlutar hafa mismunandi hlutverk, höfum við mismunandi hlutverk innan kirkjunnar (1 Korintubréf 12:14-27). Ekki allir eiga að tala í tungum (1 Korintubréf 12:30), rétt eins og ekki allir eru postular og spámenn (1 Korintubréf 12:29).

S: Í Mk 16:18, réttlætir þessi tilvísun í að taka upp orma fólk í Appalachia sem telur að sumir eigi að meðhöndla orma í tilbeiðslu?

S: Nei. Jafnvel án þessa verss sýnir Biblían að Guð gefur kristnum mönnum þá vernd sem þeir þurfa, og Guð mun framkvæma kraftaverk, ekki einungis takmarkað við ónæmi gegn ormabitum, þegar þörf krefur. Hins vegar, jafnvel með þessu versi, segir Biblían að við eigum ekki að prófa Guð með því að setja okkur í aðstæður eingöngu til að sýna fram á okkur.

2. Mósebók 17:2-7; 4. Mósebók 14:22; 5. Mósebók 6:16; Sálmur 78:17-18, 40-41, 56-57; 95:8-9. Ahas er undantekningin sem sýnir regluna. Þó að Ahas hafi verið kunnugur hugmyndinni um að prófa Guð og ætlaði ekki að prófa Guð í Jesaja 7:12, þá er það ekki að prófa Guð að svara þegar spámaður hans spyr þig spurningar.

Spurning: Var Mk 16:9-20 skrifað af Markúsi?

Svar: Ekta kristnir eru ekki sammála um hvort Markúsarguðspjallið 16:9-20 hafi upphaflega verið til staðar.

Ytri sönnunargögn sem segja já

Til upplýsingar, apokrýfíska Nikódímusarguðspjallið I og II nefnir að tala í nýjum tungum, orma og eiturefna, en það var sennilega skrifað síðar. Athugið að ein heimild segir að Fyrsta afsökunarbeiðni Justin Martýr, kafli 45 (bls. 178), vísi til Markúsar 16, en það er rangt; Fyrsta afsökunarbeiðni Justins vísar ekki til Markúsar 16.

Innri sönnunargögn sem segja já: Engin.

Ytri sönnunargögn sem segja Nei

um 360 e.Kr. Eusebíus spurningar til Marianus I

325-350 e.Kr. Vaticanus: tómt bil þar. Vaticanus hefur aðeins tóm bil á milli fárra bóka, svo sem Malakíasar og Matteusar.

340-350 e.Kr. Sinaiticus hefur einnig tóma rými þar, en hann hefur tóma rými milli nánast allra bóka.

Athugið að í Sinaítikus og Vatíkánus lýkur Markúsarguðspjallinu á orðinu "for" (gar á grísku). Engin önnur bók í grískri bókmenntasögu hefur nokkru sinni fundist sem endar á orðinu "for". Á hinn bóginn eru mörg dæmi um grískar setningar og málsgreinar sem enda á þessu orði.

193–217/220 e.Kr. Klemens frá Alexandríu

225–254 e.Kr. Origenes

406/407 e.Kr. Jerómus, bréf 120 (til Hedíbíu)

A.m.k. 6 önnur forngerðir handrita

Sínaj-sýrlenskur

900–1000 e.Kr. Armenskur handrit segir að Aristion, sem Papías nefnir, hafi bætt við

Sum georgísk (frá fimmtu öld)

Innri sönnunargögn sem segja nei

Skyndilegur breyting á fornafni frá vers 8 til vers 9. Þátturinn í vers 8 er konurnar, en fornafnið í vers 9, anastas, er karlkyns. Hins vegar eru önnur dæmi um skyndilegar breytingar á fornafni, til dæmis Hann = Jósef frá Arimatía í Mk 15:46; hann = Jesús í Mk 15:47 og þeir = María, María og Salóme í Markúsi 16:1.

Orðaforði: 1/3 af mikilvægu grísku orðaforðanum er annaðhvort ekki notaður eða notaður á annan hátt í restinni af Markúsarguðspjallinu. Alls eru 166 orð, og 101 einstök orð. Ef eiginnöfn, "the", o.s.frv. eru hunsuð, eru 75 einstök mikilvæg orð. 15 þeirra (þar á meðal apistia (án trúar) og sklerokardia (þrjóskuð neitun til að trúa)) eru notuð annars staðar í Markúsarguðspjallinu. 11 önnur eru notuð í öðrum skilningi.

Þurrar staðreyndir: virðist skorta líflega smáatriði sem finnast í restinni af Markúsarguðspjallinu.

Líkindi guðspjallanna: Matteus og Lúkas fylgja Markúsarfrásögninni samhliða til enda vers 8.

Ytri sönnunargögn sem segja að það sé óljóst: Yfir átta forn handrit skortir allt Markúsarguðspjallið 16. Þar á meðal p45 (Markús 12:29 og fram var glatað)

2386 - vantar alla síðuna

1420 - vantar alla síðuna

16 - skemmdur og vantar allt frá Markús 16:6 og framhaldið

304 - inniheldur texta auk skýringa

Styttri endir Markúsarguðspjallsins

Bohairískt koptískt [Boh] 3. og 4. öld

Etiópíska [Eth] frá um 500 e.Kr.

Yfirlit yfir handrit Markúsarguðspjallsins

P45 Papýrus 45 (225) ~ skemmdur

B Vaticanus (325-350) ~ útfelling

Sinaiticus (340-350) ~ útfelling

A Alexandrinus (um 450) ~ innifalið

C Ephraemi (450) ~ innifalið

D Bezae (500?) ~ innlimun

L Regius (750) ~ tvöföld inngildun

M Campianus (850) ~ innlimun

N Purpureus Petropolitanus (550) ~ skemmdur

U Nanianus (900) ~ innifalið

W Washington (400) ~ innlimun með Freer-Logion

Sangellensis (900) ~ innlimun

Koridethi (800?) ~ innifalið

Petropolitanus (850) ~ skemmdur/innifalið (skortir 16:18-20)

Rossanensis (550) ~ skemmdur/innifalið (skortir 16:14-20)

Beratinus (550) ~ skemmdur

Laurensis (850) ~ tvöföld inngilding (ritgerð með stutta endingu gefin í skyn)

f1 minúskúlurnar (1, 118, 131, 209, 1582) ~ innlimun með athugasemd eða siglu

f13 minúsklurnar (13, 346, 543, 826, 828, 69, 124, 788, 983, 1689) ~ innlimun

28 (1100.?) ~ innlimun

33 (1000) ~ innlimun

157 (1100) ~ innlimun

565 (800-tölur) ~ innlimun

579 (1200. áratugur) tvöföld innifaling

700 (1100. áratugur?) ~ innlimun

892 (950?) ~ innlimun

1071 (1100. áratugur) ~ innlimun

1342 (1000-árin) ~ innlimun

1424 (800. áratugur) ~ innlimun

Tekið úr Markúsarguðspjallinu 16:9-20, Rannsókn á ytri sönnunargögnum, eftir Jim Snapp II (2003)

Kennslustund sérstök fyrir Markúsarguðspjallið 16:9-20

Öll kennslufræði eða hugmynd í lengri endi Markúsarargöngunnar finnst annars staðar í Biblíunni nema fjórum atriðum:

1. Jesús hafði áður rekið sjö djöflum úr Maríu Magdalenu.

2. Táknin sem fylgja þeim sem trúa:

[þegar þrýst er á þá], geta þeir örugglega gripið í höndum á slöngum. (Lúk. 10:19 segir að þeir gætu stigið á slöngur og skorpíóna, sem er svipað og í Mark. 16). Einnig er dæmi gefið í Postulasögunni 28:3-6 um Pál sem var bitinn af eðlubiti en engum skaða varð hann fyrir.

3. [þegar nauðsyn krefur], geta drukkið banvænt eitur án þess að skaði verði þeim.

4. Þetta er alvarlegasta áminningin sem Jesús gaf lærisveinunum.

Innihald vantar: Markúsarguðspjallið 14:28 og 16:7 nefnir ekki birtingu Jesú í Galíleu.

Ályktun: Ef Mar. 16:9-20 var ranglega bætt við í sumum handritum, var það bætt við fyrst fyrir árið 150 e.Kr. Ef það var ranglega tekið út, var það tekið út fyrir árið 217 e.Kr.

Spurning: Á að telja Mk 16:9-20 tilheyra ritningunni eins og restina af Markúsarguðspjallinu?

A: Auðvitað ætti það að vera ef Markús skrifaði það. Hins vegar segja sumir kristnir menn að vegna þess að það var bætt við snemma og naut víðtækrar viðurkenningar sé það ennþá ritning, jafnvel þó það hafi verið skrifað af ritara eða einhverjum öðrum í stað Markúsar. Bruce Metzger virðist hafa haft þessa skoðun.

S: Í Markúsarguðspjallinu, hvaða sönnunargögn eru til þess að Markús hafi skrifað þessa bók?

S: Snemma kirkjan viðurkenndi almennt að þetta væri frá Marusi. Papías, lærisveinn Jóhannesar postula, sagði að það væri eftir Marús, sem fylgdi Pétri. Vafasama Asimov's Guide to the Bible, bls. 905, nefnir einnig það sem Papías sagði.

S: Í Mk, þar sem Markús var ekki postuli, hvers vegna ætti Markúsarguðspjallið að vera í Biblíunni?

S: Markús var almennt viðurkenndur sem túlk Péturs. Hér er sönnunin.

Papías (95–110 e.Kr.): "Meðal þeirra segir hann [Papías], að þúsund ára ríki muni verða eftir upprisu hinna dauðu, þegar persónulegt ríki Krists verður komið á á þessari jörð. Hann flytur enn fremur í eigin riti aðrar frásagnir, sem fyrrnefndur Aristion gaf um orð Drottins, og hefðir presbíterans Jóhanns. Fyrir upplýsingar um þessi atriði getum við einungis vísað lesendum okkar til bóka sjálfra; en nú, við þau brot sem þegar hafa verið tekin, munum við bæta, sem atriði af meginmikilvægi, við hefð um Markús sem skrifaði fagnaðarerindið, sem hann [Papías] hefur gefið í eftirfarandi orðum: Og presbyturinn sagði þetta. Markús, sem var túlk Péturs, skrifaði nákvæmlega allt sem hann mundi. Hins vegar raðaði hann ekki orð eða gjörðir Krists nákvæmlega í réttri röð. Kirkjusaga Eúsebíusar 3:39 (bindi 1, bls. 154)

Klemens frá Alexandríu (193-217/220 e.Kr.): "…Markús, sem guðspjallinu er eignað, hann sem var félagi Péturs…" Brot úr Klemens frá Alexandríu í kirkjusögu Eúsebíusar, bók 2, kafli 15.

Tertullían (198-220 e.Kr.) "Sama vald apostólsku kirknanna mun einnig veita sönnun fyrir hinum guðspjöllunum, sem við eigum jafnframt fyrir þeirra tilstuðlan og samkvæmt þeirra venju – ég meina guðspjöll Jóhannesar og Matteusar – á meðan það sem Markús gaf út má staðhæfa að sé frá Pétri, sem Markús var túlkur fyrir. Því jafnvel Lúkasarguðsþjónustan er menn rekja gjarnan til Páls. Og það kann vel að virðast sem verk þau sem lærisveinar gefa út tilheyri meisturum þeirra." Tertullianus, Á móti Marcion, bók 4, kafli 5, bls. 350.

S: Hvenær var Markusarguðspjallið skrifað?

S: And-marcionítíska formálið að Markúsarguðspjallinu segir einnig: "Eftir dauða Péturs sjálfs skráði hann [Markús] þetta sama guðspjall...." (tökuð úr The Bible Knowledge Commentary: New Testament bls. 99). Írenæus í bókinni Á móti villutrúum, bók 3, kafli 1.1, bls. 414 (182–188 e.Kr.), segir að Markús hafi skrifað eftir "brottför" Péturs og Páls, sem hefði verið rétt eftir um 64–65 e.Kr. Hins vegar segir í The Expositor's Bible Commentary, bindi 8, bls. 608, að Irenæus hafi einnig skrifað að Matteus hafi verið ritaður meðan Pétur og Páll voru enn á lífi, og við erum nánast viss um að það sé rangt.

Hins vegar, samkvæmt kirkjusögu Eusebíusar 6:14.5-7, sagði Klemens frá Alexandríu að það hefði verið skrifað meðan Pétur var í Róm um 45–64 e.Kr. Orígenes taldi einnig að Pétur væri enn á lífi þegar Markúsarguðspjallið var skrifað.

Harnack taldi að það hefði verið skrifað fyrir árið 62 e.Kr.

Biblíuþekkingarathugasemdir: Nýja testamentið, bls. 98, segir að dagsetning Markúsarguðspjallsins sé vandkvæðaleg og að bestu valkostirnir séu annaðhvort 67–69 e.Kr. eða 64–68 e.Kr.

Í New International Bible Commentary, bls. 1157, segir Stephen S. Short að það hafi verið um 65 e.Kr. Á bls. 1183 segir Laurence E. Porter að það sé ljóst að Markúsarguðspjallið hafi verið skrifað á undan Lúkasarguðspjallinu, og að Lúkas hafi hugsanlega skrifað það á fyrri hluta sjöunda áratugarins.

Í The Expositor's Bible Commentary, bindi 8, bls. 608, segir að besta áætlunin sé 65–70 e.Kr., á milli hins mikla elds í Róm og eyðingar musterisins. Jose O'Callaghan fann papýrus í helli 7 í Qumran sem gæti verið brot úr Markúsarguðspjallinu, dagsett um 50 e.Kr. Hins vegar segir í The Expositor's Bible Commentary, bindi 8, bls. 608, að þetta hafi að mestu verið hafnað af fræðimönnum Nýja testamentisins (sjá EBC 1:420–421, n.1). Sönnunargögnin sem O'Callaghan leggur fram eru of brotin til að teljast áreiðanleg.

Í New Geneva Study Bible, bls. 1558, segir að Markúsarguðspjallið hafi þurft að hafa verið skrifað fyrir árið 70 e.Kr. Hins vegar bætir það við að ef Lúkasarguðspjallið og Postulasagan voru lokið um 62 e.Kr., þá væri Markúsarguðspjallið enn eldra en 62 e.Kr.

NIV Study Bible, bls. 1490, segir að það gæti hafa verið á fimmta eða sjötta áratugnum, eða skömmu fyrir eyðileggingu Jerúsalem árið 70 e.Kr.

Nýja alþjóðlega orðabókin um Biblíuna, bls. 622, segir að ritun hafi átt sér stað á árunum 65–70 e.Kr., þó sumir íhaldsmenn haldi fast við 50. áratuginn.

Wycliffe Bible Dictionary, bls. 1078, segir að þrátt fyrir að meirihluti túlkenda telji Markúsarguðspjallið vera skrifað á árunum 65–70 e.Kr., sé líklegasti tími 67–70 e.Kr.

The Believer's Bible Commentary bls. 1318 segir að þótt sumir gefi dagsetningu eins snemma og á 50. áratugnum, virðist dagsetningin 57–60 e.Kr. nokkuð líkleg.

Orðabók um Jesú og guðspjöllin, bls. 528, segir að hún hafi verið skrifuð seint á sjöunda áratugnum, segjum 68–70 e.Kr.

Skeptíski Asimov's Guide to the Bible, bls. 903, segir að Markúsarguðspjallið hafi hugsanlega verið skrifað skömmu eftir árið 64 e.Kr. Það hafi kannski ekki verið skrifað fyrr en eftir 66 e.Kr., en það gat ekki verið skrifað löngu eftir 70 e.Kr., þar sem hann byggir rök sín á því að Matteus og Lúkas noti efni úr Markúsarguðspjallinu.

S: Í Mk, hvernig vitum við að ritningin í dag sé áreiðanleg varðveisla á því sem upphaflega var skrifað?

S: Það eru að minnsta kosti þrjár góðar ástæður.

1. Guð lofaði að varðveita orð sitt í Jesaja 55:10-11; Jesaja 59:21; Jesaja 40:6-8; 1. Pétur 1:24-25; og Matteusi 24:35.

2. Sönnunargögn frá fyrstu kirkjunni. Margir rithöfundar vísuðu til Markúsar.

1. Klemenskapítuli 15, bls. 9, tilgreinir Mk 7:6, þó að þetta sé einnig tilvitnun í Mt 15:8 og Jesaja 29:13.

Barnabasarbréfið (um 70–130 e.Kr.) kafli 5, bls. 139 Markús 2:17b, sem er einnig í Matteusi 9:13b; og Lúkasi 5:32. (hálf tilvitnun)

Papías (95–110 e.Kr.) nefnir sérstaklega bækurnar Markúsarguðspjallið, Matteusarguðspjallið, Fyrsta bréf Jóhannesar og Bréf Péturs. Brot 6 úr Kirkjusögu Eúsebíusar, bók 3, kafli 39. Eúsebíus er að skrifa og efast um 2. Pétursbréf, svo Bréf Péturs myndi vísa til 1. Pétursbréfs.

Pólýkarp (um 150 e.Kr.) vitnar í hálfa vers: Markúsarguðspjallið 14:38b. Bréf Pólýkarps til Filippíumanna, kafli 7, bls. 34–35

Jústínus píslarvottur (um 138–165 e.Kr.) vitnar í tvo vers í Markúsarguðspjalli: 2:17 og 12:25. Í báðum tilvikum nefnir hann þau sem komin frá Frelsaranum.

Villutrúarmaðurinn Tatían (um 172 e.Kr.) skrifaði samræmingu hinna fjögurra guðspjalla sem kallast Diatessaron. Í henni vísar hann til 437,5 versanna í Markúsarguðspjallinu. Það er 64,6% af öllu guðspjallinu.

Melító frá Sardis (170–180 e.Kr.) nefnir Lúkas og Markús sem "fagnaðarerindið". Nefnir 1. Korintubréf sem skrifað af postulanum. Tilvitnun úr Hebreum. Ræða um píslarvætti Drottins, kafli 9, bls. 760–761.

Gnostíski villutrúarmaðurinn Ptolemaeus (fyrir 188 e.Kr.) vísar til Markúsarguðspjallsins 15:34 samkvæmt Irenæus

Írenæus frá Lióni (182-188 e.Kr.) vitnar í alla eða hluta af 18 versum í Markúsarguðspjallinu. Í bókinni Á móti villutrú, bók 3, kafli 10.5, bls. 425, nefnir hann Markús, túlk og fylgjanda Péturs, í frásögn sinni í guðspjallinu, og vitnar í Markúsarguðspjallið 1:2a. Í fyrstu tólf köflum Markúsarguðspjallsins vitnar eða parafraserar Irenaeus úr Mark 1:1,2,24; 3:27; 4:28; 5:31; 9:23; 10:38; 13:32; 14:21b; 16:19.

Irenaeus vísar til Markúsarguðspjallsins 6:41,44; 9:2; 10:17; 13:33.

Írenæus frá Lión (182–188 e.Kr.) "að lokum guðspjalls síns segir Markús" og vitnar síðan í Markúsarguðspjallið 16:19 í heild. Írenæus, Á móti villutrú, bók 3, kafli 10.5, bls. 426

Írenæus nefnir að Jesús veitti vald til að stíga á orma og skorpíona, sem er vísun í Lúk. 10:19, en gæti einnig vísað til Mark. 16:17,18.

Muratoríuskaninn (um 170 e.Kr.) nefnir Markús ásamt hinum þremur guðspjöllunum.

Klemens frá Alexandríu (193-217/220 e.Kr.) endursegir Markúsarguðspjallið 10:17-31 og segir: "Þetta er ritað í guðspjallinu eftir Markús," í verkinu Hver er hinn ríki maður sem verður frelsaður? k.5 bls. 592

Tertullían (198–220 e.Kr.) leggur áherslu á höfundarhlutverk Matteusar, Markúsar, Lúkasar, Jóhannesar, Opinberunar og margra bréfa Páls í Fimm bókum gegn Marcion, bók 4, kafli 5, bls. 350.

Hippolytus (225-235/6 e.Kr.) skrifar, "að hvorki Páll postuli né Markús, hann með hinn skakka fingur, hafi boðið upp á slíkar (kenningar). Því ekkert af þessum (kenningum) er ritað í Fjórða guðspjallinu samkvæmt Markúsi." Afmáun allra villutrúar, bók 7, kafli 18, bls. 112. Hippolytus vitnar einnig í helming af Markúsi 10:38 í Afmáun allra villutrúar, bók 5, kafli 3, bls. 53

Hippolytus vísar til Matteusar 19:17; Markúsar 10:18 og Lúkasar 18:19 og segir að það sé "af Frelsaranum" í Andsvörun allra villutrúar, bók 5, kafli 2, bls. 50.

Commodianus (um 240 e.Kr.) vísar til bæði Markúsar 12:42 og Lúkasar 21:2. Instructions of Commodianus k.72 bls.217

Origen (225-253/254 e.Kr.) vitnar ítarlega í Markúsarguðspjallið. Tilvitnanir hans innihalda Markúsarguðspjallið 1:1-2. Hann skrifaði einnig heila skýringu á Markúsarguðspjallinu.

Orígenes nefnir Matteus, Markús, Lúkas og Jóhannes. Orígenes gegn Celsus, bók 5, kafli 56, bls. 568. Hann vitnar einnig í Matteus 18:1 í skýringu Orígenes á Matteusi, bók 13, kafli 14, bls. 482.

Ritgerð um endurskírn (um 250–258 e.Kr.) kafli 17, bls. 677: "Einnig samkvæmt Markúsi sagði hann, með sama tilgangi, við sonu Sebedeusar". Þar er einnig vísað til Markúsar 16:8.

Kýpríanus frá Kartagó (um 246–258 e.Kr.) "Einnig samkvæmt Markúsi: 'Öll synd og guðlast mun verða fyrirgefið mönnunum; en hver sem guðlastar gegn hinum heilaga anda, honum mun það ekki fyrirgefna, heldur mun hann sekur verða um eilífa synd.'" (Markúsarguðspjallið 3:28-29) Ritgerðir Cyprianusar, Ritgerð 3, kafli 28, bls. 542

Firmilianus frá Kesaríu til Cyprianusar (256 e.Kr.) vitnar í Markúsarguðspjallið 13:6 sem orð "Drottins sjálfs". (Bréf 74, kafli 9, bls. 392)

Dionysius frá Alexandríu (246–265 e.Kr.) "Það var 'í upphafi hvíldardagsins', eins og Matteus segir; það var 'snemma, þegar enn var myrkur', eins og Jóhannes ritar; það var 'mjög snemma morguns', eins og Lúkas orðar það; og það var 'mjög snemma morguns, við sólarupprás', eins og Markús segir. Enginn hefur því sýnt okkur skýrt hvenær nákvæmlega hann reis." Bréf 5 til biskupsins Basilides, bls. 94

Theonas frá Alexandríu (um 300 e.Kr.) vísar til Markúsarguðspjallsins 11:25: "og eins og þið viljið að hann fyrirgefi ykkur misgjörðir ykkar, skuluð þið einnig fyrirgefa þeim þeirra"; Bréf til Lucíanusar, aðalkammerherr, kafli 9 (bind. 6), bls. 160

Adamantius (um 300 e.Kr.) "Munuð þið samþykkja ef ég sýni úr fagnaðarerindunum að þau séu ekki uppspunnin?" … "Nemendur Krists skrifuðu þau: Jóhannes og Matteus; Markús og Lúkas." Samtal um hina sönnu trú, fyrri hluti "b 5", bls. 41

Victorinus frá Pétav (drepinn sem píslarvottur árið 304 e.Kr.) nefnir Matteus, Markús og Lúkas í Skýringu á Opinberunarbók hins heilaga Jóhannesar, úr fjórða kafla, 7–10, bls. 348

Methodius (270–311/312 e.Kr.) (hálf tilvitnun) vitnar í Markúsarguðspjallið 11:9b, sem er einnig Sálmur 118:26a; Matteusarguðspjallið 21:9b; Lúkasarguðspjallið 19:38a; og Jóhannesarguðspjallið 12:13b. "Í stað klæða vorra skulum við strá hjörtum vorum fyrir Hann. Í sálmum og lofsöngum skulum við lyfta til hans hrópi þakklætis; og án afláts skulum við hrópa: 'Sæll er sá sem kemur í nafni Drottins;'" Ræða um sálmana k.1 bls.394

Athanasius frá Alexandríu (um 318 e.Kr.) vitnar í hluta af Markúsarguðspjalli 12:29 sem "Drottinn vor og Frelsari Jesú Kristur segir" í Ræðu gegn heiðingjunum, kafli 6, bls. 7. Hann vitnar einnig í Markúsarguðspjall 5:7, sem er hið sama og Lúkasarguðspjall 4:34, í Um holdgerð Orðsins, kafli 32.5, bls. 53. Athanasius vitnar í Markúsarguðspjallið 13.35, sem er hið sama og Matteusarguðspjallið 24.42, í Orðsins holdgerð k.56.5 bls.66. Þó að Athanasius vísi ekki til annarra versanna í Markúsi fyrir árið 325 e.Kr., vísar hann til margra annarra versanna í Markúsi eftir árið 325 e.Kr.

Laktantíus (um 303–325 e.Kr.) vísar til Matteusar 14; Markúsar 6; Lúkasar 9 og Jóhannesar 6 þegar hann greinir frá atburðinum með fimm brauðum og tveimur fiskum. Í Guðlegum stofnunum, bók 4, kafli 15, bls. 115

Laktantius (um 303–325 e.Kr.) vísar til Matteusar 8, Markúsar 4 og Lúkasar 8 þegar hann talar um "heilagar ritningar" sem kenna að Jesús "neyddi vindana til hlýðni, hafði stjórn á sjónum, lét sjúkdóma hverfa og vakti dauða til hlýðni." Guðlegar stofnanir, bók 4, kafli 15, bls. 116

Sjá næstu spurningu um hvaða vers og brot úr versum voru tilvitnuð og hvaða ekki.

Eftir Níkea

Kirkjusaga Eúsebíusar (318 e.Kr.) bók 3, kafli 24, bls. 152 fjallar um fjögur guðspjöllin: Matteus, Markús, Lúkas og Jóhannes. Nicene and Post-Nicene Fathers, önnur röð, bindi 1, bls. 152

Juvencus (329 e.Kr.) samdi epíska kvæðið sem sameinar fjögur guðspjöllin.

Hegemonius (um 350 e.Kr.), sem skrifaði um Archelaus (262–278 e.Kr.), vitnar í Markúsarguðspjallið 2:9 sem orð Jesú í einu af ræðum sínum í Deilum við Manes, kafli 42, bls. 217.

Athanasius frá Alexandríu (367 e.Kr.) skráir bækur Nýja testamentisins í hátíðabréfi 39, bls. 552

Hilari frá Poitiers (355-367/368 e.Kr.) vísar með yfirburðum til Jóhannesar-, Lúkasar-, Matteusar- og Markúsarguðspjallanna. Um þrenninguna, bók 10, kafli 43, bls. 193

Synopsis Scripturae Sacrae (350–370 e.Kr. eða 5. öld) nefnir Markúsarguðspjallið sem hluta Nýja testamentisins. Það tiltekur allan 1. kafla og 2. vers Markúsarguðspjallsins.

Basilíus frá Kappadókíu (357–378/379 e.Kr.) vísar til Markúsar 13:32 sem orða Jesú í bréfi 8, kafli 7, bls. 119

Ambrosíaster (eftir 384 e.Kr.)

Kýril af Jerúsalem (um 349–386 e.Kr.) vísar til Markúsar 1:1,4 sem guðspjallsins í Lærdómsbréfi 3.6, bls. 15

Cheltenham-kanónín (= Mommsen-katalógurinn) (um 360–370/390 e.Kr.) vísar til hvers og eins af hinum fjórum guðspjöllunum.

Ambrosius frá Mílanó (370–390 e.Kr.)

Amphilochius (-397 e.Kr.) vitnar í Markúsarguðspjallið í Iambi ad Seleucum

Didymus blindi (398 e.Kr.)

Asteríus frá Emesa (um 400 e.Kr.)

Sýrlenski listi heilagrar Katrínar (um 400 e.Kr.)

Severíanus (var virkur 400–408 e.Kr.)

Epiphanius frá Salamis (360–403 e.Kr.) vísar til Markúsarguðspjallsins. Panarion, kafli 3, grein 44, bls. 345

Jerómus (347–420 e.Kr.) nefnir hvert og eitt af fjórum guðspjöllunum með nafni í bréfi 53.9, bls. 101.

Jóhannes Krýsostomos (drepinn sem píslarvottur 406 e.Kr.) nefnir Markús í prédikun 4, bls. 20 (bindi 10)

Chromatius (dáinn 407 e.Kr.)

Orosius/Hosius frá Braga (414-418 e.Kr.) vísar til Matteusar 26:47-50; Markúsar 14:43-46; Lúkasar 22:47-48; Jóhannesar 18:3-9. Vörn gegn Pelagíum k.8 bls.124

Johannes Cassianus (hálf-pelaagiískur) (419–430 e.Kr.) Mar. 9:23 er sagður vera úr fagnaðarerindinu í Ræðu abbans Paphnutiosar, kafli 16, bls. 327

Ágústínus frá Hippo (354-430 e.Kr.)

Marcus Eremita (eftir 430 e.Kr.) vísar til Markúsar

Polychronius frá Apamea (starfaði 428–431) vísar til Markúsarguðspjallsins 13:2

Theodoret frá Kýrós (biskup og sagnfræðingur) (423–458 e.Kr.)

Hesychius frá Jerúsalem (–450 e.Kr.) vísar til allra fjögurra guðspjallanna

Speculum (fimmta öld)

Proclus (412–485 e.Kr.) vísar til Markúsar 14:5

Vottar um villutrúarmenn og falskar bækur

Postullegar stjórnarskrár (375-380 e.Kr.)

Aríski villutrúarmaðurinn Eúnomíus frá Kyzikos (um 360–394 e.Kr.) vísar til Markúsar 10:18 (Guð einn er góður) í varnarbréfi, kafli 21, bls. 61

Bazars Nestóríusar eftir Herakleides (451/452 e.Kr.)

3. Elstu handritin sem við eigum af Markúsarguðspjallinu sýna að litlar handritabreytingar eru til staðar og ein stór breyting, en engar guðfræðilega marktækar villur. Endir Markúsarguðspjallsins er áberandi handritabreyting í öllu Nýja testamentinu.

p45 Chester Beatty I (öll fjögur guðspjöllin og Postulasagan) (100–150 e.Kr.) (áður talið vera frá seinni hluta 2. aldar eða fyrri hluta 3. aldar e.Kr.) (Mk 4:36–5:2; 5:16–26; 5:38-6:3; 2 bréf úr 6:15; 6:16-25, 36-50; 7:3-15; 7:25-8:1; 8:10-26; 8:34-9:8; 4 bréf úr 9:9; 9:18-31; 11:27-12:1; 12:5-8,13-19,24-28 [147 vers]) Í bókinni The Complete Text of the Earliest New Testament Manuscripts er ljósmynd sem sýnir hluta af p45 á bls. 146. Á bls. 150-151 segir að afritið hafi verið lausleg paraphrase, þar sem hann reynir að draga fram hugsun hvers orðasambands. Í almennri inngangskynningu að Biblíunni, bls. 389, segir að upprunalega handritsrúllan hafi talið um 220 blaðsíður, en af þeim eigum við 30. Sex þeirra blaðsíðna eru úr Markúsarguðspjallinu.

3. öld - 1968 - Texti Nýja testamentisins

3. öld - 1975 - Aland o.fl. Þriðja útgáfa

3. öld - 1998 - Aland o.fl. fjórða endurskoðuðu útgáfan

Seint á 2. eða snemma á 3. öld - 1999 - The Complete Text of the Earliest New Testament Manuscripts.

p84 Mk 2:2-5,8-9; 6:30-31,33-34; 36-37, 39-41 einnig Jóh 5:5; 17:3,7-8 (6. öld)

p88 Mk 2:1-26 (4. öld)

Vaticanus [B] (325–350 e.Kr.), Sinaiticus [Si] (340–350 e.Kr.) og Alexandrinus [A] (um 450 e.Kr.) innihalda allt Markúsarguðspjallið.

Washington-kóðexinn (4. til 5. öld) hefur varðveitt allt Markúsarguðspjallið nema Markús 15:13–38.

Í helli 7 í Qumran fann Jose O'Callaghan papýrus frá árinu 50 e.Kr., sem gæti verið brot úr Markúsarguðspjallinu. Hins vegar segir í The Expositor's Bible Commentary, bindi 8, bls. 608, að þetta "hafi að mestu verið hafnað af fræðimönnum Nýja testamentisins (sbr. EBC 1:420–421, n.1). Sönnunargögnin sem O'Callaghan leggur fram eru of brotin til að teljast áreiðanleg."

Carsten Thiede heldur því fram að Markúsarguðspjallið 6:52-53 sé varðveitt í helli 7 í Qumran sem rúllan 7Q5. Þetta er hins vegar umdeilt, þar sem meirihluti íhaldssamra biblíufræðinga viðurkennir það ekki. Þó að jafnvel gagnrýnendur hans haldi því fram að 7Q5 gæti í raun verið Markúsarguðspjallið 6:52-53, er brotið svo erfitt að lesa að flestir fræðimenn segja að ekki sé hægt að draga ályktun um það hvoru megin sem er.

Bohairískt koptískt [Boh] 3. til 4. öld

Sahídískt koptískt [Sah] 3./4. öld

Armeníska [Arm] frá 5. öld

Geórgíska [Geo] frá 5. öld

Etiópískt [Eth] frá um 500 e.Kr.

Harclean-sýrlenskur [Syr H]

Sjá www.BibleQuery.org/Mark Manuscripts.html fyrir frekari upplýsingar um elstu handrit Markúsarguðspjallsins.

Q: Í Mk, hvaða vers og brot úr versum voru tilvitnuð af fyrir-níkeískum höfundum (fyrir 325 e.Kr.)?

A: Fyrir árið 325 e.Kr. vitnuðu kirkjuritarar í um 77,3% versanna í Markúsarguðspjalli. Það eru 524,38 vers. Með öðrum orðum eru öll 678 versin í Markúsarguðspjalli tilvitnuð nema 153,62 vers. Versin og brot úr versum sem ekki eru tilvitnuð eru: Markúsarguðspjallið: 1:4a (8/15 orð); 1:20ff (12/19 orð); 1:22ff (12/18 orð); 1:27ff (21/24 orð). 1:29a (6/17 orð); 1:30-32; 1:34; 1:39a (11/15 orð); 1:40; 2:2f (5/16 orð); 2:13; 2:15; 2:16m (5 ekki 7 12 orð), 2:17a (8/23 orð); 2:18a (9/31 orð); 2:23f (10/20 orð); 3:1a (9/14 orð); 3:6m (ekki 5 5 ekki 5 orð); 3:13; 3:17-18; 3:19f (4/7 orð); 3:22-23; 3:26a (9/15 orð); 3:27a (6/26 orð); 3:32-35 orð); 4:1m (7 ekki 6 9 ekki 11 orð); 4:2; 4:3a (2/5 orð); 4:4a (2/3 tilvitnun); 4:5a (2/3 tilvitnun); 4:12m (1 ekki 5 11 orð); 5:15a (8/26 orð); 5:16a (11/18 orð); 4:21; 4:24a (3/15 orð); 4:30a (2/14 orð); 4:34; 5:5f (13/19 orð); 5:8; 5:10f (1/11 orð); 5:12; 5:13m (ekki 3 10 ekki 17 orð); 5:17m (2 ekki 4 3 orð); 5:18-19; 5:21f (5/21 orð); 5:22; 5:24a (4/12 orð); 5:31a (13/16 orð); 5:32; 5:33f (3/20 orð); 5:34a (5/20 orð); 5:35-36; 5:40m (ekki 13 7 ekki 6 orð); 5:41m (ekki 8 7 ekki 3 orð); 6:1a (3/15 orð); 6:3m (ekki 5 6 ekki 16 4 orð); 6:4a (5/25 orð); 6:7; 6:8a (3/21 orð); 6:10; 6:11a (3/23 orð); 6:14a (5/28 orð; 6:15a (9/15 orð); 6:17f (2/24 orð); 6:32; 6:34m (6 ekki 11 5 orð); 6:37-38; 6:41m (8 ekki 12 10 orð) 6:43f (4/10 orð); 6:44; 6:46-50; 6:51a (11/18 orð); 6:53; 7:6a (14/29 orð); 7:10a (2/19 orð); 7:17f (10/15 orð); 7:25f (6/19 orð); 7:26m (8 ekki 4 9 orð); 7:27a (17/21 orð); 7:28a (5/18 orð); 7:29a (8/15 orð); 7:34m (ekki 9 3 ekki 1 orð); 8:1; 8:5a (3/10 orð); 8:7-10; 8:11a (8/17 orð); 8:31a (5/30 orð); 8:32m (ekki 4 5 ekki 4 orð); 9:2a (7/28 orð); 9:5m (7 ekki 6 15 orð); 9:7a (8/20 orð); 9:9; 9:14a (5/15 orð); 9:15a (3/12 orð); 9:16-17; 9:18f (11/26 orð); 9:19; 9:22a (17/22 orð); 9:27f (2/11 orð); 9:29a (3/14 orð); 9:31f (17/26 orð); 9:32; 9:34f (9/12 orð); 9:35a (8/19 orð); 9:38; 9:40-43; 9:45-46; 10:3a (2/8 orð); 10:5f (9/14 orð); 10:14a (4/22 orð); 10:29f (6/29 orð); 10:33a (10/25 orð); 10:45m (5 ekki 5 1 ekki 7 orð); 10:46a (4/26 orð); 10:52; 11:7f (4/18 orð); 11:8a (9/16 orð); 11:17-18; 11:23f (15/31 orð); 12:1a (6/24 orð); 12:12f (4/20 orð); 12:13f (4/14 orð); 12:14a (5/39 orð); 12:18m (ekki 3 7 ekki 4 orð); 12:23m (ekki 3 2 ekki 4 7 orð); 12:25a (5/16 orð); 12:26a (6/33 orð); 12:35a (12/16 orð); 12:36a (8/27 orð); 13:1f (13/19 orð); 13:4f (9/14 orð); 13:9a (12/23 orð); 13:10f (2/5 orð); 13:11as (1/6 tilvitnun); 13:12; 13:13f (7/16 orð); 13:18; 13:27m (ekki 15 2 ekki 3 orð); 14:5f (3/16 orð); 14:8a (9/16 orð); 14:10; 14:11m (ekki 5 1 ekki 3 6 orð); 14:12f (27/36 orð); 14:13a (9/22 orð); 14:14a (1/24 orð); 14:17; 14:18a (8/21 orð); 14:25-26; 14:27m (5 ekki 5 7 orð) 14:28-29; 14:30a (13/21 orð); 14:32-34; 14:39ff (5/9 orð); 14:44a (8/18 orð); 14:45-50; 14:53ff (16/20 orð); 14:54-57; 14:61ff (16/23 orð); 14:63 (7/12 orð); 14:65m (5 ekki 12 3 ekki 3 orð); 14:66-67; 14:68f (9/20 orð); 14:69f (5/15 orð); 14:70a (13/21 orð); 14:72a (8/18 orð); 15:1a (12/23 orð); 15:2f (7/18 orð); 15:4m (ekki 6 4 ekki 4 orð); 15:6-7; 15:9a (6/13 orð); 15:10-12; 15:14f (6/15 orð); 15:15a (6/20 orð); 15:18a (4/8 orð); 15:19; 15:20a (14/20 orð); 15:21m (9 ekki 5 5 orð); 15:22; 15:24-27; 15:29a (4/21 orð); 15:33; 15:34m (ekki 11 2 ekki 13 orð); 15:36f (8/19 orð); 15:37-39; 15:40a (7/24 orð); 15:41a (11/19 orð); 15:43a (16/27 orð); 15:45m (ekki 2 3 ekki 5 orð); 15:46f (18/26 orð); 15:47f (3/12 orð); 16:1a (16/20 orð); 16:5a (3/16 orð); 16:6a (4/22 orð); 16:10a (3/10 orð); 16:12m (ekki 6 1 ekki 5 2 orð); 16:13a (5/8 orð); 16:14a (1/21 orð); 16:15a (13/24 orð)

Öll erindi eða hlutar erinda sem ekki eru skráð hér voru tilvitnuð. Sjá www.bibleQuery.org/Bible/BibleCanon/EarlyChristianNTQuotes.xls fyrir frekari upplýsingar.